Λιάνα Γούτα

Κρατική ασυνέπεια απέναντι στον πολίτη

2009-11-09T06:09:00.000-08:00

Ενας από τους τίτλους που κυριάρχησαν στα ΜΜΕ την εβδομάδα που πέρασε ήταν “Η απόσυρση αποσύρεται”! Σύντομο αλλά περιεκτικό. Αν και είχε προηγηθεί ο υπουργός Οικονομικών, ο οποίος ήταν ακόμη πιο αυστηρός και απόλυτος, περιοριζόμενος στο τελεσίγραφο μόνο δύο λέξεων: “Απόσυρση τέλος”.
Εδώ είναι που ήρθε κεραμίδα στο κεφάλι των πολιτών. Γιατί εκεί που όλοι περίμεναν από την πράσινη υπουργό Περιβάλλοντος την προσαρμογή του μέτρου της απόσυρσης, ώστε να γίνει ακόμη φιλικότερο προς το περιβάλλον, όπως προεκλογικά σχολιαζόταν, αντʼ αυτού το μέτρο καταργήθηκε στο σύνολό του μεμιάς και απροειδοποίητα! Μα είχε θεσπιστεί λίγους μήνες πριν και όλοι το υποδέχθηκαν θετικά, ζητώντας μάλιστα βελτιώσεις για ακόμη μεγαλύτερη οικολογική ευαισθησία.
Ωστόσο σήμερα δεν θέλω να σταθώ σε αυτό το συγκεκριμένο θέμα της απόσυρσης και του στόλου των παλαιών, ρυπογόνων αυτοκινήτων, που είναι και το ίδιο ένα μείζον θέμα στις μολυσμένες μεγαλουπόλεις μας, αλλά θέλω να μείνω στη συμπεριφορά του κράτους, που για τον έρμο τον πολίτη θυμίζει κάτι χειρότερο από κινούμενο στόχο. Ή ίσως, για να το πούμε ακόμη καλύτερα, στόχος μοιάζει να είναι ο ίδιος ο πολίτης, που προσπαθεί να αποφύγει τα σκάγια που του έρχονται απροειδοποίητα και ωσάν κεραυνός εν αιθρία, σε ένα τοπίο που διαρκώς αλλάζει χωρίς καμιά προειδοποίηση!
Γιατί τίποτα σε αυτή τη χώρα δεν μένει σταθερό. Ούτε νόμοι, ούτε ρυθμίσεις, ούτε εξαγγελίες. Όσο γρήγορα, εύκολα και πρόχειρα θεσπίζονται, άλλο τόσο εύκολα καταργούνται. Έτσι, το κράτος, που θα έπρεπε να αποτελεί σημείο αναφοράς, προστασίας και εμπιστοσύνης για κάθε πολίτη, αποδεικνύεται τελικά ένας πονηρός εχθρός, που παίζει παιχνίδια στην πλάτη του.
Σχολίαζα πριν από λίγες ημέρες την απόφαση της νέας και φιλόδοξης κυβέρνησης διά στόματος του αντιπροέδρου της, του κ. Πάγκαλου, όχι μόνο να καταργήσει τα stage, αλλά και να μην πληρώσει ανθρώπους που εργάσθηκαν για κάποιο διάστημα. Δηλαδή, ένας άνεργος νέος που πιθανώς βρέθηκε σε μεγάλη ανάγκη, γιατί πράγματι σε μεγάλη ανάγκη πρέπει να βρίσκεσαι για να πηγαίνεις να εργασθείς για 400 ευρώ ανασφάλιστος, προσλαμβάνεται για κάποιο διάστημα από το κράτος, εργάζεται, και στο τέλος τού ανακοινώνουν ότι δεν θα πληρωθεί! Απίστευτο και όμως αληθινό. Το κράτος αίρει, δηλαδή, τη συμφωνία που έχει συνάψει με τον εργαζόμενο και, ενώ το ίδιο έχει καρπωθεί και ωφεληθεί από το προϊόν της εργασίας κάποιων ανθρώπων, αποφασίζει εκ των υστέρων να μην τους πληρώσει ως όψιμος και εκ των υστέρων εκδικητής και τιμωρός μιας πρακτικής που χρησιμοποιήθηκε από πολιτικούς και κυβερνήσεις για τη συντήρηση σχέσεων συνδιαλλαγής.
Ναι, τα stage χρησιμοποιήθηκαν από το πολιτικό δυναμικό της χώρας με τρόπο που βασίστηκε και πάτησε πάνω στην ανάγκη άνεργων νέων και πάνω στην ελπίδα για εργασία. Αλλά και το κράτος χρησιμοποίησε εργατικό δυναμικό και υπηρεσίες κυριολεκτικά μισοτιμής, χωρίς ασφάλεια, αλλοιώνοντας προς το θετικότερο τα στατιστικά νούμερα της ανεργίας και διάφορα άλλα ωραία στην πλάτη των ανέργων. Ποιος εργοδότης δικαιούται να μην πληρώσει έστω και μία ώρα εργασίας σε κάποιον εργαζόμενο; Κανένας! Στην Ελλάδα, όμως, το κράτος φαίνεται να μπορεί να κάνει τα πάντα, καταστρατηγώντας κάθε έννοια συνέπειας και δικαίου.
Το πρόβλημα είναι ότι τα παραδείγματα της κρατικής ασυνέπειας απέναντι στον πολίτη είναι τόσο πολλά και τόσο καθημερινά, που μάλλον μας έχουν γίνει συνήθεια και συνείδηση. Π.χ., πόση είναι η περίοδος ισχύος ενός φορολογικού συστήματος για τους πολίτες και τις επιχειρήσεις στην Ελλάδα; Ή, για να το πούμε αλλιώς, με ποια βάση πρέπει να σχεδιάζει η αγορά σε αυτή τη χώρα τις επιχειρηματικές κινήσεις, την ανάπτυξη και τις επενδύσεις, αλλά και με ποια βάση πρέπει κάθε οικογένεια να κάνει τον οικονομικό προγραμματισμό της; Το φορολογικό σύστημα αποτελεί το οικονομικό πλαίσιο μέσα στο οποίο πρέπει να κινηθούν όλοι, από τη μεγαλύτερη εταιρεία ώς τον τελευταίο πολίτη αυτής της χώρας. Αλλά αυτό το πλαίσιο, που πρέπει να αποτελεί το σημείο αναφοράς της οικονομίας της χώρας, αλλάζει πιο γρήγορα και από τις εποχές! Όχι μόνο όταν αλλάζει η σκυτάλη από τη μια κυβέρνηση στην άλλη, αλλά ακόμη και όταν στην ίδια κυβέρνηση αλλάζει ο υπουργός ή ακόμη και όταν μέσα σε ένα μήνα από τις προεκλογικές υποσχέσεις περνάμε στις κυβερνητικές εξαγγελίες.
Έτσι οι έκτακτες εισφορές δίνουν και παίρνουν, ακόμη και αναδρομικά σε εισοδήματα που ήδη φορολογήθηκαν και για χρονιές που πέρασαν και έκλεισαν, ενώ νέοι φόροι εξαγγέλλονται, τακτικοί και έκτακτοι, άμεσοι και έμμεσοι.
Η θεωρία του χάους φαίνεται ότι στη χώρα μας βρίσκει εφαρμογή στις σχέσεις κράτους-πολίτη. Και ίσως ακόμη χειρότερα. Γιατί στη θεωρία του χάους δεν υπάρχει η πρόθεση. Αντιθέτως, στις συνεχείς αλλαγές των δεδομένων από το κράτος ο πολίτης φτάνει συχνά να αναρωτιέται μήπως υπάρχει και η πρόθεση να τον παγιδεύσει και να τον τιμωρήσει μετά.
Σε κάθε συνεργασία, σε κάθε συνδιαλλαγή, ακόμη και σε κάθε ανθρώπινη σχέση, οι όροι είναι το πρώτο που πρέπει να συζητιέται και να ξεκαθαρίζεται. Οι καλοί λογαριασμοί κάνουν τους καλούς φίλους, κατά τη λαϊκή ρήση, ωστόσο σε αυτήν εδώ τη χώρα το κράτος κρατά πάντα κλειστά χαρτιά που βγάζει την τελευταία ώρα, για να αλλάξει τα δεδομένα και να προκαλέσει εκπλήξεις. Και όπως απαιτούμε συνέπεια από όλους τους πολίτες, όταν για παράδειγμα επικαλούμαστε την πάταξη της φοροδιαφυγής ή την έλλειψη φορολογικής συνείδησης, αυτή τη συνέπεια πρέπει να τη δούμε πρωτίστως και από το ίδιο το κράτος. Για να νιώσει και ο πολίτης εμπιστοσύνη, εγγύηση, σιγουριά και ασφάλεια. Να νιώσει ότι το κράτος είναι το σπίτι του και όχι ο εχθρός του.
Σε μια εποχή που απαιτούνται θυσίες από όλους, οι σχέσεις εμπιστοσύνης είναι προϋπόθεση.

Το άρθρο δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Μακεδονία της Κυριακής, στις 8-11-2009

Βιογραφικό μέσω διαδικτύου: Η σημειολογία και η ουσία-Από την εξαγγελία στην πράξη...

2009-11-02T00:36:00.000-08:00

Αν κάποιος έλειπε από τη χώρα για λίγες ημέρες και επέστρεφε μετά τις εκλογές, θα νόμιζε ότι επέστρεφε σε άλλη χώρα ή αλλιώς στη χώρα του ονείρου! Μια από τις μεγαλύτερες εκπλήξεις που δοκίμασε όλη η χώρα τις πρώτες ημέρες της νέας κυβέρνησης ήταν η προκήρυξη των θέσεων των γενικών γραμματέων μέσω διαδικτύου! Κάτι που όχι μόνο εντυπωσίασε, αλλά έως και ενθουσίασε τον κόσμο, με αποτέλεσμα τα δεκάδες χιλιάδες βιογραφικά που κατατέθηκαν ηλεκτρονικά αλλά και την ελπίδα ότι όλα αρχίζουν από την αρχή! Ότι η τόσο πολύπαθη αξιοκρατία σε αυτή τη χώρα τώρα δικαιώνεται! Και ότι πλέον το μόνο προσόν κάποιου είναι οι ικανότητές του, τα πτυχία και η επαγγελματική και επιστημονική του εμπειρία! Μεγάλος ο αριθμός των βιογραφικών που υποβλήθηκαν, μεγάλες και οι προσδοκίες μιας ολόκληρης κοινωνίας.
Είμαστε φαίνεται άνθρωποι των άκρων και του ενθουσιασμού. Τόσο πολύ που εύκολα ακολουθούμε την κίνηση της αιώρας και του εκκρεμούς. Από το ένα άκρο στο άλλο. Γιατί η αλήθεια είναι ότι από τη μια ζήσαμε επί δεκαετίες μια κατάσταση, όπου το κύριο χαρακτηριστικό στη στελέχωση του κρατικού μηχανισμού ήταν το αξίωμα “ο γνωστός του γνωστού”! Μάλιστα, σε ό,τι αφορά τους γενικούς γραμματείς, αυτοί συχνά ακολουθούσαν τους υπουργούς στις μετακινήσεις τους από το ένα υπουργείο στο άλλο. Έφευγε ο υπουργός και άλλαζε υπουργείο, έπαιρνε και τους γενικούς γραμματείς μαζί του. Ακόμη και αν το αντικείμενο του ενός από το άλλο υπουργείο ήταν τελείως διαφορετικό, μικρή σημασία είχε. Έφτανε που ο γενικός γραμματέας ήταν έμπιστος του υπουργού. Όσο για το νέο αντικείμενο, θα το μάθαινε με τον καιρό!
Ή, ακόμη περισσότερο, αν σκεφτούμε την εικόνα υπουργείων που κάποιες φορές είδαμε να μετατρέπονται σε... υπουργεία με ονομασία προέλευσης. Στελεχωμένα από ανθρώπους που προέρχονταν σχεδόν αποκλειστικά από την εκλογική περιφέρεια του εκάστοτε υπουργού. Και όχι μόνο τα υπουργεία, αλλά και οι ΔΕΚΟ, και οι οργανισμοί που ελέγχονταν από αυτά. Κάτι που άλλαζε βεβαίως μόλις άλλαζε ο υπουργός. Ακραία πράγματα, χωρίς αμφιβολία, που προκαλούσαν το κοινό αίσθημα.
Σήμερα βέβαια το εκκρεμές πήγε στην άλλη άκρη. Σε επίπεδο εντυπώσεων και ενθουσιασμού, γιατί το αποτέλεσμα μένει ακόμη να το δούμε.
Πριν από περίπου ένα χρόνο κατέθετα την άποψή μου αρθρογραφώντας με τίτλο “Κυβερνητική θέση με βιογραφικό”, πιστεύοντας ακράδαντα ότι όλος ο κρατικός μηχανισμός πρέπει να στελεχώνεται με βάση γνώσεις, εμπειρία και αποδεδειγμένη ικανότητα σε όλα τα επίπεδα. Αλλά και στη συνέχεια, μετά την ορθολογική στελέχωσή του, οφείλει να λογοδοτεί καθημερινά, με βάση μετρήσιμα αποτελέσματα, όπως άλλωστε συμβαίνει σε κάθε επαγγελματική δραστηριότητα στην ελεύθερη αγορά.
Όλα αυτά γιατί, πολύ απλά, για να χαράξει και να υλοποιήσει κάποιος την πολιτική τού σήμερα και του αύριο, χρειάζεται να μπορεί να κατανοήσει και να χρησιμοποιήσει βαθιά και εξειδικευμένη γνώση, η οποία μάλιστα παράγεται πλέον με ιλιγγιώδεις ρυθμούς. Όπως και αντίστροφα, η γνώση χρειάζεται την πολιτική, για να της ανοίξει το δρόμο και να της παράσχει τα μέσα, ώστε να οδηγήσει σε καινοτομία, τεχνολογία, ανάπτυξη. Και, τέλος, γνώση και πολιτική πρέπει να συντονιστούν και να συμβαδίσουν με τις προκλήσεις των καιρών στα θέματα των περιβαλλοντικών απειλών, της κοινωνικής συνοχής και δικαιοσύνης. Το παζλ είναι πλέον πολύπλοκο και πολυσύνθετο, πολύ περισσότερο από τη μέχρι τώρα πολιτική της χειραψίας, της κομματικής ταυτότητας, της κλίκας και της παρέας.
Ωστόσο, η εύκολη και μάλλον πρόχειρη εξαγγελία της προκήρυξης όλων των θέσεων του δημοσίου ακολουθείται, όπως φαίνεται, από μια δύσκολη διαδικασία εφαρμογής. Δεν ξέρουμε ποιες είναι οι αληθινές προθέσεις της νέας κυβέρνησης. Τι είναι εντυπωσιασμός και τι ουσία.
- Ξέρουμε όμως ότι ένα μήνα τώρα οι θέσεις των γενικών γραμματέων μένουν κενές.
- Ξέρουμε ότι κάποιες από αυτές είναι κομβικές και απολύτως κρίσιμες, για να δουλεύει η κρατική μηχανή, αλλιώς παγώνουν όλα.
- Ξέρουμε επίσης ότι οι θέσεις αυτές δεν μπορεί παρά να έχουν και πολιτικά χαρακτηριστικά, αφού είναι θέσεις-κλειδιά στην παραγωγή του κυβερνητικού έργου, έτσι όπως το εξειδικεύει ο εκάστοτε υπουργός.
- Ξέρουμε ακόμη ότι από τη μία και μοναδική περίπτωση γενικού γραμματέα που είχε οριστεί μέχρι την ώρα που γραφόταν αυτό το άρθρο, η επιλογή θα μπορούσε να είναι προβλέψιμη χωρίς την υποβολή χιλιάδων βιογραφικών.
Όσο μεγαλύτερη, λοιπόν, είναι η ελπίδα και η προσδοκία που καλλιεργείται στον κόσμο από τέτοιες φιλόδοξες κινήσεις, τόσο μεγαλύτερη θα είναι και η απογοήτευση και ο θυμός αυτού του κόσμου, αν καταλάβει ότι όλη αυτή η κίνηση ήταν μόνο για εντυπώσεις ή για τη δημιουργία ενός ωραίου άλλοθι για απολύτως προβλέψιμες τοποθετήσεις. Γιατί τότε θα καταγραφεί ως εμπαιγμός.
Δύσκολος ο στόχος, είναι αλήθεια. Γιατί δεν μιλάμε μόνο για το στόχο της στελέχωσης μερικών κρατικών θέσεων. Το πραγματικό διακύβευμα και ο στόχος-πρόκληση είναι η μεταρρύθμιση του ίδιου του κράτους σε όλη του την έκταση. Ένα κράτος που χρειάζεται εκσυγχρονισμό, αξιοκρατία και διαφάνεια, που πρέπει να κερδηθεί στη συνείδηση του κόσμου επί της ουσίας και όχι μόνο ως τίτλος που προστέθηκε σε ένα υπουργείο. Βεβαίως και η σημασία της σημειολογίας είναι μεγάλη. Είναι άλλωστε και το πρώτο βήμα, αυτό που δηλώνει τις προθέσεις. Ωστόσο το ζητούμενο είναι η εφαρμογή και το αποτέλεσμα.
Η επανίδρυση του κράτους αποτέλεσε μία από τις σημαίες της ΝΔ, που όμως δυστυχώς έμεινε απλή εξαγγελία χωρίς αντίκρισμα και πνίγηκε στα ρηχά νερά του γερά ριζωμένου δημόσιου τομέα. Η ΝΔ έπιασε το σφυγμό και το αίτημα όλης της ελληνικής κοινωνίας, αλλά έχασε το δρόμο για την υλοποίηση. Ωστόσο παραμένει ζητούμενο για την Ελλάδα του 21ου αιώνα, την Ελλάδα της Ευρώπης και του κόσμου. Το ζήτημα είναι ότι η πορεία προς αυτό το ζητούμενο πρέπει να σχεδιασθεί σοβαρά, μεθοδικά, οργανωμένα και στοχευμένα. Με γενναίες πολιτικές αποφάσεις, με ρήξεις και με συγκρούσεις.
Δεν αντέχουμε άλλα επικοινωνιακού τύπου πυροτεχνήματα που να παίζουν με την προσδοκία χιλιάδων αιτούντων, με την αξιοπιστία του κράτους, με την αξιοκρατία. Αλλά και δεν υπάρχει άλλη πίστωση χρόνου γιʼ αυτή τη χώρα που λέγεται Ελλάδα.

To άρθρο δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Μακεδονία της Κυριακής 1-11-09, βλ.
http://www.makthes.gr/index.php?name=News&file=article&sid=46482

Πράσινη πινελιά σε γκρίζο τοπίο

2009-10-27T00:57:00.000-07:00

Μετά την επίσκεψη στις ΗΠΑ, γύρω από τα θέματα Περιβάλλοντος και Ενέργειας, η Καθημερινή και ο δημοσιογράφος Γιώργος Μπουρδάρας, δημοσίευσαν το παρακάτω σχόλιο, στο φύλλο της 16-10-09...

http://news.kathimerini.gr/4dcgi/_w_articles_columns_2_16/10/2009_333559

Πράσινη πινελιά σε γκρίζο τοπίο
Tου Γιωργου Σ. Μπουρδαρα

Ποια σχέση μπορεί να έχει η Δανία, και ειδικότερα ο εκπρόσωπος Περιβάλλοντος του κυβερνώντος κόμματος στη χώρα αυτή, ή και η επικεφαλής Περιβάλλοντος και Χωροταξίας μιας πόλης της Σουηδίας που έχει χαρακτηριστεί ως η «πιο πράσινη πόλη» στην Ε.Ε., με την Ελλάδα - μία εκ των πλέον ταλαιπωρημένων και κακοποιημένων και σε αυτά τα μέτωπα χωρών της Ενωσης; Λοιπόν, υπάρχει σχέση. Και μάλιστα σχέση τέτοια που σπάει το γκρίζο της αρνητικής εικόνας την οποία έχουμε σχεδόν οι περισσότεροι για το παρόν και το μέλλον αυτού του τόπου.

Μία Ελληνίδα, η κ. Λιάνα Γούτα, χημικός-μηχανικός και στέλεχος των ΕΛΠΕ, ήταν μαζί με τις δύο προαναφερόμενες προσωπικότητες, σε μια ολιγομελή (για την ακρίβεια 10μελή) ομάδα Ευρωπαίων που κατόπιν προσκλήσεως του Στέιτ Ντιπάρτμεντ μετέβησαν γι’ αρκετές ημέρες στις ΗΠΑ, στο πλαίσιο ειδικού προγράμματος International Visitors Leaders, που αντικείμενό του είχε την «Ανάπτυξη Πράσινων Τεχνολογιών και Πολιτικών στη μετά Ανθρακα εποχή»! Δύο είναι, μεταξύ των άλλων, οι παράμετροι εκείνες που προσδίδουν στο γεγονός ιδιαίτερη σημασία: πρώτον, ότι οι επαφές πραγματοποιήθηκαν ενόψει της προγραμματισθείσας για τον Δεκέμβριο κρίσιμης Συνόδου της Κοπεγχάγης αναφορικά με τη μετά Κιότο εποχή.

Δεύτερον, ότι η κ. Γούτα δεν ανήκει σε αυτό που ονομάζουμε κεντρική πολιτική σκηνή: Με δική της επιλογή δεν συμμετείχε για δεύτερη συνεχόμενη φορά στις εκλογές - ήταν υποψήφια με την Ν.Δ. το 2007. Αυτό καταδεικνύει ότι υπάρχουν αρκετοί Ελληνες που δεν περιμένουν την ανάδειξή τους σε δημόσια αξιώματα, προκειμένου να αναλάβουν δράση σε κρίσιμους τομείς. Κάτι το οποίο αναγνωρίζεται όχι μόνο εντός (κάτι που μάλλον σπάνια συμβαίνει), αλλά και κυρίως εκτός των συνόρων.

Κατ’ επέκτασιν, η περίπτωση της κ. Γούτα αποδεικνύει και τις δυνατότητες που έχουν και οι 300 της Βουλής, αν αποφασίσουν πραγματικά, αναβαθμίζοντας τις κοινοβουλευτικές διαδικασίες, να συμβάλουν στην προσπάθεια για ν’ ανέβει η χώρα ακόμα ψηλότερα. Και μάλιστα στο πλέον σημαντικό ζήτημα των καιρών όπως είναι η ανάπτυξη με σεβασμό στο περιβάλλον.

«Η Ελλάδα έχει πολλά να διδαχθεί και να κερδίσει από το παράδειγμα άλλων χωρών που οδηγούν την κούρσα στη νέα πράσινη οικονομία, συνδυάζοντας γενναίες πολιτικές αποφάσεις με την έρευνα, την επιστήμη, τις επιχειρήσεις και την οικονομία», αναφέρει η κ. Γούτα. «Για τη χώρα μας, με το τόσο πλούσιο δυναμικό ανανεώσιμης ενέργειας, η πρόκληση είναι όχι απλώς να ακολουθήσουμε, αλλά να πρωτοπορήσουμε», συνεχίζει. Για να προσθέσει με έμφαση ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες αποδεικνύουν με τις επιλογές τους το πόσο «ανοικτές» είναι σε νέες ιδέες: «Θέλουν να ακούσουν, να μάθουν από τους άλλους. Κάτι που δυστυχώς δεν γίνεται καθόλου στην Ελλάδα, όπου “τα ξέρουμε όλα” και δεν κοιτάμε καθόλου έξω από τα σύνορά μας».

Το δημοσίευμα στο http://www.lianagouta.gr/website/pdf_articles/Καθημερινή_Μπουρδάρας_16-10-09.pdf

Καλεσμένη στις ΗΠΑ για το Περιβάλλον και την Ενέργεια

2009-10-27T00:53:00.000-07:00

Με την επιστροφή μου από το ταξίδι μου στις ΗΠΑ, το παρακάτω Δελτίο Τύπου ενημέρωσε με λίγα λόγια για ένα πολύ γεμάτο ταξίδι 12 ημερών, εξαιρετικού ενδιαφέροντος!...

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ, 14-10-09

Η Λιάνα Γούτα, μετά από πρόσκληση του State Department, στα πλαίσια του Προγράμματος International Visitors Leaders (IVLP), επισκέφθηκε τις ΗΠΑ για 12 ημέρες, με θέμα την Ανάπτυξη Πράσινων Τεχνολογιών και Πολιτικών στην μετα-Άνθρακα εποχή.
Σκοπός του ταξιδιού ήταν η ενημέρωση γύρω από τον τρόπο που η αμερικανική Κυβέρνηση και Διοίκηση αντιμετωπίζει αυτή τη στιγμή τις προκλήσεις του περιβάλλοντος και της ενέργειας και η ανταλλαγή απόψεων με ευρωπαίους που ασχολούνται με τα θέματα αυτά, σε μια κρίσιμη χρονικά στιγμή, ενόψει της Συνόδου της Κοπεγχάγης τον Δεκέμβριο του 2009, όπου η διεθνής κοινότητα θα αποφασίσει για την μετά Κιότο εποχή. Για το σκοπό αυτό κλήθηκαν να συμμετάσχουν 10 ευρωπαίοι από ισάριθμες χώρες της ΕΕ οι οποίοι ασχολούνται με το θέμα, όπως ο Δανός βουλευτής Per Orum Joergensen, εκπρόσωπος περιβάλλοντος του κυβερνώντος κόμματος της Δανίας, που υποδέχεται τη Σύνοδο της Κοπεγχάγης, η κα Anna Ingeborg, επικεφαλής Περιβάλλοντος και Χωροταξίας της πόλης Vaxjo της Σουηδίας, της πιο «Πράσινης πόλης» της ΕΕ, και άλλοι, ενώ από την Ελλάδα καλεσμένη ήταν η Λιάνα Γούτα.
Πρώτος σταθμός του ταξιδιού ήταν η Ουάσιγκτον προκειμένου να γίνουν συναντήσεις με την κεντρική διοίκηση των ΗΠΑ, το Υπουργείο Εξωτερικών, το Κογκρέσο και την Αμερικανική Υπηρεσία Προστασία Περιβάλλοντος, ώστε να υπάρξει ενημέρωση για τις κεντρικές κυβερνητικές πολιτικές Ενέργειας και Περιβάλλοντος. Ακολούθησε μετάβαση στο Vermont, μια πρωτοπόρο πολιτεία στα θέματα περιβάλλοντος, προκειμένου να συζητηθεί ο ρόλος και οι πρωτοβουλίες σε επίπεδο πολιτείας, και κατόπιν στο Pittsburg, την πόλη που από μολυσμένη πρωτεύουσα του χάλυβα και του άνθρακα μεταμορφώνεται σε πράσινη πόλη της νέας εποχής. Το ταξίδι ολοκληρώθηκε με μια τελευταία ημέρα, στην άλλη όχθη του Ατλαντικού, σε ευρωπαϊκό έδαφος, όπου η ομάδα των ευρωπαίων συζήτησε με αξιωματούχους των Βρυξελλών, προκειμένου να υπάρξει μια σύγκριση της αμερικανικής με την ευρωπαϊκή εμπειρία.
«Επρόκειτο για ένα εξαιρετικά ενδιαφέρον ταξίδι με συζητήσεις και ανταλλαγή απόψεων γύρω από πολιτικές, μέτρα και στόχους προώθησης των νέων τεχνολογιών που εφαρμόζονται σε ΗΠΑ και Ευρώπη, αλλά και γύρω από τη νέα κουλτούρα που αναπτύσσεται στην πολιτική, πανεπιστημιακή, ερευνητική, επιχειρηματική κοινότητα αλλά και στην ίδια την κοινωνία, ως προς τις περιβαλλοντικές και ενεργειακές προκλήσεις που καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε», δήλωσε η Λιάνα Γούτα μετά την επιστροφή της.
«Η Ελλάδα έχει πολλά να διδαχθεί και να κερδίσει από το παράδειγμα άλλων χωρών, που ανοίγουν τον δρόμο και οδηγούν την κούρσα στη νέα πράσινη οικονομία, σε κεντρικό, περιφερειακό, τοπικό επίπεδο, συνδυάζοντας γενναίες πολιτικές αποφάσεις με την έρευνα, την επιστήμη, τις επιχειρήσεις και την οικονομία. Ωστόσο, για τη χώρα μας, με το τόσο πλούσιο δυναμικό ανανεώσιμης ενέργειας, η πρόκληση για μας είναι όχι απλώς να ακολουθήσουμε αλλά να πρωτοπορήσουμε...», τόνισε η Λιάνα Γούτα.

Στο Συνημμένο ακολουθούν μερικές ακόμα πληροφορίες.

Συνημμένο

Ο κύκλος συζητήσεων στην Ουάσιγκτον, περιελάμβανε συναντήσεις με την Γραμματεία Διεθνών Περιβαλλοντικών Θεμάτων του State Department, την Επιτροπή Ενέργειας και Εμπορίου του Κογκρέσου και τέλος με την αμερικανική Υπηρεσία Προστασίας Περιβάλλοντος (EPA, Environmental Protection Agency). Στις συζητήσεις έγινε αναλυτική αναφορά για την πορεία της κρίσιμης νομοθεσία που προωθείται για πρώτη φορά στις ΗΠΑ για τις κλιματικές αλλαγές, σύμφωνα με τις προεκλογικές δεσμεύσεις του Προέδρου Ομπάμα, και η οποία αφού εγκρίθηκε από το Κογκρέσο, κατατέθηκε πλέον για συζήτηση και έγκριση στη Γερουσία. Η έγκριση αυτού του νομοθετικού πακέτου έχει ιδιαίτερη σημασία για τη θέση των ΗΠΑ ενόψει των κρίσιμων διαπραγματεύσεων του Δεκεμβρίου στην Κοπεγχάγη, με στόχο την επίτευξη μιας Διεθνούς Συμφωνίας για την μετα-Κιότο εποχή.
Δεύτερος σταθμός της επίσκεψης ήταν το Burlington στην πολιτεία του Vermont, μια από τις πλέον φιλελεύθερες και προοδευτικές πολιτείες των ΗΠΑ, ειδικά σε θέματα προστασίας περιβάλλοντος. Εκεί πραγματοποιήθηκαν συναντήσεις με τον κυβερνήτη του Vermont αλλά και με τον γερουσιαστή της περιοχής Bernie Sanders, γνωστό για τις προοδευτικές του θέσεις στα θέματα του περιβάλλοντος. Ακολούθησε ενημέρωση για το μεγάλο πρόγραμμα εξοικονόμησης ενέργειας που έχει θεσπίσει το Vermont, τα μέτρα που την έκαναν την πρώτη πολιτεία στις ΗΠΑ όπου η εξοικονόμηση που επετεύχθη ήταν μεγαλύτερη από την αύξηση των αναγκών σε ενέργεια και τους στόχους για το μέλλον (περαιτέρω εξοικονόμηση 360000 MWh/χρόνο, με οικονομικό όφελος 342 εκ $ και δημιουργώντας νέες θέσεις εργασίας, μείωση του λογαριασμού ρεύματος κατά 25% στα νοικοκυριά κλπ). Η εικόνα για την πολιτεία ολοκληρώθηκε με συναντήσεις με τοπικές εταιρίες που πρωτοπορούν στο χώρο της ενέργειας και του περιβάλλοντος με εντυπωσιακές επιδόσεις στα θέματα κοινωνικής ευθύνης.
Επόμενος σταθμός, το Pittsburg, η πόλη που ταυτίστηκε με τα ορυχεία άνθρακα, τα εργοστάσια ηλεκτροπαραγωγής και χάλυβα και η οποία, αφού πέρασε μια μεγάλη κρίση οικονομίας και απασχόλησης, σήμερα επενδύει στο μέλλον, με όραμα την μεταμόρφωσή της σε πράσινη πόλη της νέας εποχής. Αυτός ήταν άλλωστε και ο λόγος που η πόλη επελέγη για τη Σύνοδο Κορυφής των G-20, που πραγματοποιήθηκε λίγες μόνο μέρες πριν. Στις συναντήσεις με το γραφείο του Δημάρχου, έγινε ενημέρωση για το Σχέδιο μετάβασης της πόλης στη νέα μετα-άνθρακα εποχή και την επιλογή του Pittsburg ως μια από τις 25 «Ηλιακές Πόλεις των ΗΠΑ». Μικρές ανεμογεννήτριες στημένες κατά μήκος των δρόμων στο κέντρο της πόλης, μεγάλα πανό για πράσινες θέσεις εργασίας στο κεντρικό κτίριο της Ομοσπονδίας των εργατών χάλυβα, διαφημίσεις στην τηλεόραση και τους δρόμους, δηλώνουν το νέο όραμα της πόλης, που ήδη μετρά πρωτιές και πρωτοπορίες στον τομέα των ενεργειακών κτιρίων, με χαρακτηριστικό παράδειγμα το Συνεδριακό Κέντρο όπου έγινε η Σύνοδος των G-20. Αλλά και η δυνατή πανεπιστημιακή και ερευνητική κοινότητα της πόλης (University of Pittsburg, Carnegie Melon), δίνει έμφαση στις νέες ενεργειακές τεχνολογίες συνδέοντας την έρευνα με επενδυτικά κεφάλαια, όπως προέκυψε από τη συζήτηση με τον διευθυντή του Κέντρου Αειφόρου Ανάπτυξης του Πανεπιστημίου του Pittsburg, καθηγητή Eric Beckman.
Το ταξίδι ολοκληρώθηκε με μια συνάντηση με τους αξιωματούχους των Βρυξελλών, για μια σύγκριση της αμερικανικής με την ευρωπαϊκή εμπειρία.

Για φωτογραφικό υλικό, επισκεφθείτε και την ιστοσελίδα www.lianagouta.gr και το http://www.lianagouta.gr/professionalphoto.php?album_aa=Καλεσμένη%20στις%20ΗΠΑ

Περί Stage: Φταίει ο γάιδαρος και χτυπάμε το σαμάρι!

2009-10-27T00:43:00.000-07:00

Για άλλη μια φορά τα καταφέραμε και φέραμε τις ευρωπαϊκές ιδέες στα μέτρα μας!
Μια ωραία ευρωπαϊκή ιδέα για ολιγόμηνη εκπαίδευση ως εφόδιο για ένταξη στην αγορά εργασίας, που η ελληνική διακομματική επινοητικότητα, την μετέτρεψε εδώ και χρόνια, σε εργαλείο συνδιαλλαγής και εξάρτησης με πολλαπλά μάλιστα επίπλαστα οφέλη στα νούμερα της ανεργίας, στο φθηνό

εργασιακό κόστος κλπ κλπ.
Ναι, λοιπόν, συμφωνούμε ότι αυτή η πληγή πρέπει να κλείσει. Γιατί για πληγή πρόκειται! Αλλά με ποιους όρους? Και ποιος να πληρώσει τη νύφη? Αυτός που βρέθηκε στην ανάγκη ή αυτός που εκμεταλλεύτηκε την ανάγκη?
Μπορεί κάποιος να μου εξηγήσει πώς είναι δυνατόν μέσα σε αυτό τον οίστρο των αποφάσεων για τη λήξη του θέματος, να ανακοινώνεται από τον κ.Πάγκαλο ότι θα μείνουν απλήρωτοι άνθρωποι που προσελήφθησαν πριν τις εκλογές και εργάζονται κάποιους μήνες τώρα? Πόσο παράλογο είναι αυτό, ακόμα κι αν πρόκειται για μια μέρα ή έστω και για μια ώρα δουλειάς! Φταίει δηλαδή, μας λένε, και θα τιμωρηθεί ο άνεργος, αυτός που όντας σε ανάγκη, προστρέχει, ακόμα και παρακαλώντας πιθανώς για μια δουλειά πλήρους απασχόλησης αλλά υποτυπώδους αμοιβής και μηδενικής ασφάλισης?... Και δεν τιμωρείται αυτός που έβαλε τους όρους?
Μήπως κ. Πάγκαλε τα χρήματα που προτείνετε να περικοπούν, θα έπρεπε να περικοπούν από τα βουλευτικά και υπουργικά γραφεία που στήριξαν έναν πελατειακό στρατό σε τέτοιες πρακτικές επανεκλογής, εδώ και πολλά χρόνια? Πολύ φοβάμαι ότι μέσα στο παιχνίδι του ακραίου και εύκολου εντυπωσιασμού, ο κ.Πάγκαλος προτείνει κάτι αντίστοιχο με το παράλογο που ζήσαμε για την υπόθεση Ζίμενς. Όπου κι εκεί, όλοι νοιάζονται για την τιμωρία αυτού που λάδωσε και όχι για την τιμωρία αυτού που απαίτησε και εκβίασε για το λάδωμα!
Έτσι και τώρα ακούμε από τον κ. Πάγκαλο ότι, αντί να ‘πληρώσουν’ όσοι έκαναν κακή εφαρμογή και ερμηνεία χρήσης των ευρωπαϊκών χρημάτων, θα ‘την πληρώσει’ ο άνεργος που αναζήτησε δουλειά, μια όποια δουλειά έναντι ελάχιστης αμοιβής! Και στο τέλος, δε θα πάρει ούτε αυτήν την μισή και χωρίς ασφάλεια πληρωμή! Φταίει ο γάιδαρος και χτυπάμε το σαμάρι δηλαδή!
Μα απορώ!... Και δε σηκώθηκαν ακόμα και οι πέτρες να φωνάξουν?....!!!

Το σχόλιο αναρτήθηκε στα
ATHENS PRESS, ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΑΦΕΝΕΙΟ, taxalia.blogspot.com, Newsblog.gr

Ένας πρώην πρωθυπουργός της Γαλλίας με Twingo, αρκετά χρόνια πριν....

2009-10-16T02:47:00.000-07:00

Ήταν πριν από μερικά χρόνια, στη Νότια Γαλλία, στην πόλη του Bordeaux, όπου βρέθηκα για ένα επαγγελματικό συνέδριο. Ένα από τα βράδια της παραμονής μου στην πόλη επισκέφθηκα ένα μικρό εστιατόριο που έχει ένας Έλληνας, το οποίο όμως είναι πολύ γνωστό στην περιοχή. Τόσο γνωστό μάλιστα που στο διπλανό τραπέζι κάθονταν με την παρέα του ο

πρώην Πρωθυπουργός της Γαλλίας Alain Juppe (1995-1997) και μετέπειτα δήμαρχος του Bordeaux, καθώς, βλέπετε, ‘εις Παρισίους’ οι πολιτικοί μπορούν μετά από πρωθυπουργοί να γίνουν δήμαρχοι στην αγαπημένη τους πόλη ή ευρωβουλευτές ή κάτι άλλο ίσως, χωρίς να θεωρούν υποδεέστερα τέτοια αξιώματα σε σχέση με κάποιο ανώτερο που κατείχαν άλλοτε. Μη κοιτάτε που εδώ στην Ελλάδα δε καταδέχονται τίποτα άλλο παρά την πορεία προς τα επάνω…
Όταν λοιπόν ο πρώην πρωθυπουργός σηκώθηκε να φύγει, περιμέναμε όλοι να δούμε πώς θα ερχόταν να τον πάρει η συνοδεία του από το μικρό στενάκι όπου βρισκόταν η ταβέρνα. Έφυγε κάποιος με τα κλειδιά, και λίγο αργότερα εμφανίστηκε ένα μικρό γαλλικό αυτοκινητάκι, ο Alain Juppe πήρε ο ίδιος τα κλειδιά και έφυγε οδηγώντας το μικρό Twingo!
Ακόμα θυμάμαι την έκπληξη της ελληνικής παρέας στο περιστατικό. Πού είναι οι λιμουζίνες, πού είναι οι συνοδείες, που είναι οι φρουροί και οι οδηγοί που αρμόζουν σε έναν πρώην Πρωθυπουργό και νυν Δήμαρχο του Bordeaux? Άλλα ήθη και άλλα έθιμα σε σχέση με τα ελληνικά δεδομένα, δέκα χρόνια πριν....
Στις χώρες της κεντρικής και βόρειας Ευρώπης βέβαια αυτό δεν είναι κάτι περίεργο. Έχω αναφέρει αρκετές φορές με άλλη αφορμή, τον Ολλανδό Υπουργό που μεταβαίνει στην βασίλισσα της Ολλανδίας με το ποδήλατό του!
Όπως επανειλημμένα έχω γράψει και για το ρόλο του Δημοσίου να δίνει το παράδειγμα σε όλα τα επίπεδα. Παράδειγμα συμπεριφοράς, παράδειγμα ορθής και κοινωνικά δίκαιης χρήσης του δημοσίου χρήματος, παράδειγμα προς μίμηση σε συμπεριφορές υπέρ του περιβάλλοντος ή υπέρ άλλων κοινωνικών προτύπων. Είναι άλλωστε υποχρέωση όλου του Δημόσιου Τομέα, αυτό που ζητά να εφαρμόζουν οι πολίτες να το εφαρμόζει πρώτα ο ίδιος, αλλά και να παραδειγματίζει ως προς τις νέες πολιτικές δείχνοντας τις κατευθύνσεις του μέλλοντος.
Ας ελπίσουμε ότι όλη η ιστορία με τα πολυτελή κρατικά αυτοκίνητα δε θα είναι μόνο ένα επικοινωνιακό πυροτέχνημα ολίγων ημερών, αλλά στάση ζωής και πολιτικής από τους ανθρώπους που πρέπει να αποτελούν παράδειγμα για τον κάθε πολίτη. Κι εμείς ως πολίτες, δεν έχουμε παρά να το απαιτήσουμε αυτό και να τους ελέγχουμε καθημερινά για συμπεριφορές και αξίες! Αυτό είναι το δικό μας χρέος!

H Βουλή «ανοιχτή» μόνο σε σταρ και επαγγελματίες της πολιτικής

2009-10-16T02:40:00.000-07:00

Άρθρο του Σταυρου Tζιμα στην Καθημερινή της 22-9-09

Στην A΄ εκλογική περιφέρεια της Θεσσαλονίκης η Νέα Δημοκρατία συγκρότησε ψηφοδέλτιο με δυσκολία. Το έκλεισε την τελευταία στιγμή και όχι γιατί υπήρχε συνωστισμός ενδιαφερομένων που δυσκόλευε την ηγεσία στην επιλογή των καλυτέρων. Το αντίθετο: δεν έβρισκε υποψηφίους! Οι 12 από τους 13 που συμμετείχαν στη λίστα το 2007 αρνήθηκαν, όταν τους έγινε κρούση, να εκθέσουν εαυτούς στην εκλογική δοκιμασία της 4ης Οκτωβρίου.

Ο λόγος; Ηξεραν ότι μπαίνοντας στην «κλούβα των λεόντων» δεν είχαν καμία τύχη.

Δεν ήταν τηλεστάρ για να έχουν δωρεάν αναγνωρισιμότητα, δεν διέθεταν ισχυρά ερείσματα στις κερκίδες των γηπέδων, ούτε κρυφή «ευλογία» του μητροπολίτη, δεν διετέλεσαν υπουργοί ή βουλευτές για να έχουν έτοιμο μηχανισμό, ούτε προέρχονταν από «τζάκι». Είναι κοινωνικά καταξιωμένοι πολίτες οι πιο πολλοί, άλλοι πετυχημένοι επαγγελματίες, μερικοί επιστήμονες με λαμπρές σπουδές, που τους γοήτευε η πολιτική και ήθελαν να προσφέρουν (και) από τα έδρανα της Βουλής, αλλά αυτά πλέον δεν είναι ισχυρά εφόδια. Το διαπίστωσαν στην προηγούμενη εκλογική δοκιμασία και τώρα απάντησαν στην «τιμητική πρόταση» για εκ νέου συμμετοχή στο ψηφοδέλτιο με ένα «ευχαριστώ, αυτή τη φορά δεν θα πάρω».

Καμπάνια 15 ημερών

Η κ. Λιάνα Γούτα είναι μία εξ αυτών. Χημικός μηχανικός με πλούσιο βιογραφικό, εργάσθηκε ως επιστημονική σύμβουλος σε θέματα Ενέργειας, Περιβάλλοντος και Ανάπτυξης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, επιτελικό στέλεχος των Ελληνικών Πετρελαίων σήμερα, ανήκει σ’ αυτούς που λέμε ενεργούς πολίτες και χωρίς να γνωρίζει «ούτε πού πέφτουν τα γραφεία του κόμματος», συμπεριλήφθηκε στο ψηφοδέλτιο της Ν.Δ. το 2007. Μάλιστα με προεκλογική εκστρατεία 15 ημερών έκανε μια αξιοπρεπή εμφάνιση, συγκεντρώνοντας περισσότερους από 12.000 σταυρούς. Τώρα με κομψό τρόπο -επικαλέστηκε «σοβαρούς επαγγελματικούς λόγους»- δεν αποδέχθηκε την πρόταση.

«Μπήκα στην πολιτική εξαιτίας του επαγγέλματός μου και όχι ανεπάγγελτη για να αποκτήσω επάγγελμα μέσα από την πολιτική», λέει στην «Κ» και προσθέτει: «Θεώρησα τιμητική την πρόταση συμμετοχής μου το 2007 γιατί μέσα από τη θητεία μου ως συμβούλου σε θέματα Ευρωκοινοβουλίου είδα στην Ευρώπη μια σύγχρονη πολιτική, η οποία χαράσσεται από πολιτικούς που προέρχονται από τον χώρο της επιστήμης, της γνώσης, του επαγγέλματος. Στην Ελλάδα αυτό δεν γίνεται. Συνήθως τα κόμματα στην ανάγκη αλίευσης ψήφων καταφεύγουν στις εύκολες λύσεις της τελευταίας στιγμής, στις υποψηφιότητες της μιας χρήσης που μοιραία αναζητούνται μέσα από τις δεξαμενές της λάμψης και του θεάματος. Από τη μικρή εμπειρία που είχα, το σύστημα είναι δομημένο ώστε να αναδεικνύει ανθρώπους κυρίως των μηχανισμών και της εύκολης αναγνωρισιμότητας και λιγότερο της κοινωνίας».

Το φαινόμενο της απροθυμίας δεν εμφανίζεται μόνο στην Α΄ Θεσσαλονίκης και τη Ν.Δ., αλλά λίγο πολύ σε όλη την επικράτεια, ειδικά στις μεγάλες εκλογικές περιφέρειες, και στο σύνολο σχεδόν -πλην ΚΚΕ που λειτουργεί με λίστα- των υπαρκτών κομμάτων, και τίθεται το ερώτημα αν υποψήφιοι μ’ αυτά τα χαρακτηριστικά μπορούν να ελπίζουν σε εκλογή. «Είναι πολύ δύσκολο άνθρωποι του επαγγέλματος και της επιστήμης να βουτήξουν ολομόναχοι στα βαθιά νερά των εκλογών συναγωνιζόμενοι τους “κατ’ επάγγελμα” και κατ’ αποκλειστικότητα πολιτικούς αλλά και τους σταρ που “φυτεύονται” στα ψηφοδέλτια παραμονές εκλογών».

Το εκλογικό σύστημα δεν ευνοεί, γενικότερα, καινούργιες υποψηφιότητες και για να έχει ελπίδες εκλογής, ή έστω αξιοπρεπούς εμφάνισης, ένας υποψήφιος πρέπει να ξετιναχθεί οικονομικά. Καλείται να ανταγωνιστεί στην εκλογική του περιφέρεια τους «κροκόδειλους» συνυποψηφίους του, δηλαδή εκείνους που διαθέτουν πανίσχυρους μηχανισμούς στήριξης, λαδωμένους επί πολλά χρόνια με πάσης φύσεως διευκολύνσεις, τους μόνιμους «παραθυράκηδες» της TV και τους θαμώνες τηλεοπτικών τραπεζιών, καφέδων κ.λπ.

Υψηλότατο κόστος

Σε μια τέτοια αρένα κατερχόμενος ένας υποψήφιος δεν έχει και πολλά περιθώρια να καταθέσει στο εκλογικό σώμα οράματα, ιδέες και προτάσεις και να πείσει τους ψηφοφόρους να τον επιλέξουν. Στις 15 μέρες που διαρκεί ουσιαστικά η προεκλογική εκστρατεία πρέπει να αποκτήσει αναγνωρισιμότητα η οποία θα του κοστίσει μια περιουσία.

«Μ’ έναν πρόχειρο υπολογισμό δεν φτάνουν 30.000 ευρώ μόνο για την εκτύπωση και αποστολή ενός φυλλαδίου, 10.000 ευρώ για ενοικίαση εκλογικού κέντρου σε κεντρικό δρόμο, βάλε και τα έξοδα εκδηλώσεων σε αίθουσες κινηματογράφων, τα γεύματα σε ψηφοφόρους, έξοδα μεταφοράς ετεροδημοτών, δεν φτάνουν ούτε στο ελάχιστο τα 85.000 ευρώ που προβλέπονται από τον νόμο ως ταβάνι προεκλογικών εξόδων. Αν βάλεις και τα ποσά που χρειάζονται να δώσει κανείς σε παράγοντες, εκπροσώπους φορέων, κ.ά. για να του “σπρώξουν” ψήφους, τότε μιλάμε για κάποιες εκατοντάδες χιλιάδες ευρώ που πρέπει να διαθέσει κανείς για να γίνει γνωστός και φυσικά δεν έχει εξασφαλισμένη την εκλογή του. Για ποιο λόγο να δοκιμάσει την τύχη του, όταν το μόνο σίγουρο είναι ότι θα τινάξει στον αέρα την περιουσία του;», λέει υποψήφιος του ΠΑΣΟΚ στις εκλογές του 2007.

Ούτως εχόντων των πραγμάτων, ας μην περιμένουμε στις 4 Οκτωβρίου ή στο μέλλον, σοβαρή ανανέωση του Κοινοβουλίου, εφόσον το ίδιο το σύστημα εξακολουθεί να εμποδίζει «να ανθίσουν τα εκατό λουλούδια» στην εκλογική του λειτουργία.

Ζητάμε ποδήλατα Δημόσιας Χρήσης-για την Ευρωπαϊκή Ημέρα Χωρίς Αυτοκίνητο

2009-10-16T02:37:00.000-07:00

ΔΗΛΩΣΗ με αφορμή την Ευρωπαϊκή Ημέρα Χωρίς Αυτοκίνητο, 21/9/09
Έχουν περάσει μερικά χρόνια από τις πρώτες συζητήσεις ομάδων πολιτών με τον Δήμαρχο Θεσσαλονίκης με τις οποίες διεκδικούσαμε την δημιουργία ποδηλατοδρόμων στην πόλη. Στόχος της διεκδίκησης ήταν η διάδοση του ποδηλάτου, όχι μόνο ως μέσου ψυχαγωγίας και άθλησης, αλλά κυρίως ως εναλλακτικού μέσου μετακίνησης έναντι του ρυπογόνου αυτοκινήτου.
Σήμερα βλέπουμε με ικανοποίηση να έχουν ξεκινήσει τα έργα για την κατασκευή των ποδηλατοδρόμων σε μέρος του Δήμου Θεσσαλονίκης, κάτι που αποτελεί το πρώτο σημαντικό βήμα από τα πολλά που πρέπει να γίνουν.
Ωστόσο, πρέπει να σημειωθεί ότι το κύριο ζητούμενο είναι η προώθηση των ποδηλάτων δημόσιας χρήσης, όπως γίνεται σε τόσες πόλεις της Ευρώπης, των ΗΠΑ και όχι μόνο, είτε δωρεάν είτε με συμβολικό τίμημα. Βεβαίως κάτι τέτοιο προϋποθέτει ορθό και ασφαλή σχεδιασμό των ποδηλατοδρόμων, καθώς και άλλα έργα υποδομής (διάθεση και συντήρηση κοινόχρηστων ποδηλάτων, επιλογή και κατασκευή χώρων στάθμευσης σε σημεία που συνδέονται με χώρους στάθμευσης αυτοκινήτων ή με σταθμούς μετεπιβίβασης λεωφορείων κλπ κλπ).
Ως συμβολική κίνηση προτείνεται λοιπόν, αντί των δεκάδων ποδηλάτων που κάθε χρόνο καθιερωμένα μοιράζει ο Δήμος Θεσσαλονίκης την Ημέρα αυτή, να ξεκινήσει να τα διαθέτει στο εξής για δημόσια χρήση, υιοθετώντας ένα σύστημα παρόμοιο με αυτό δεκάδων πόλεων του εξωτερικού, σε όφελος του αστικού περιβάλλοντος, της υγείας, και της ποιότητας ζωής των κατοίκων.

Δασικές πυρκαγιές: Βασικά και βασανιστικά ερωτήματα μετά τη «σειρήνα λήξης»...

2009-08-30T09:05:00.000-07:00

Μετά από μια συνέντευξη για τις καταστροφικές πυρκαγιές στην Αττική, στο Athens International Radio, 104,4 FM, κατέγραψα σε ένα άρθρο την άποψη μου για μερικά βασανιστικά ερωτήματα που ζητούν απάντηση μετά και από αυτές τις πυρκαγιές. Το άρθρο αναρτήθηκε στο blog ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΑΦΕΝΕΙΟ και μια περίληψη των βασικών σημείων στο VETO 300.

Η περίληψη...
http://veto300.blogspot.com/2009/08/blog-post_8935.html

Ο συναγερμός έληξε για τις καταστροφικές πυρκαγιές στην Αττική. Ωστόσο, τώρα είναι η ώρα του απολογισμού. Και επιτέλους, έναν απολογισμό θέλουμε όλοι να τον δούμε. Και θέλουμε απαντήσεις σε βασικά ερωτήματα! Ερωτήματα για την ύπαρξη σχεδίων αντιμετώπισης περιστατικών αυτής της έκτασης, την αναθεώρηση, τη δοκιμή, τη βελτίωση και την επικαιροποίησή τους. Για την αρτιότητα εξοπλισμού και προσωπικού. Για τον συντονισμό όλων των αρχών που εμπλέκονται, την πραγματοποίηση ασκήσεων ετοιμότητας, τη συμμετοχή, εκπαίδευση και ενημέρωση εθελοντών και περιοίκων. Και, βέβαια, ερωτήματα για την πρόληψη... Γιατί ακόμα και από το αρτιότερο σχέδιο καταστολής, καλύτερη είναι η πρόληψη, λαμβάνοντας υπόψη τις αλλαγές των τελευταίων δεκαετιών ως προς τη χρήση και την εκμετάλλευση των δασών, την απομάκρυνση της εύφλεκτης δασικής ύλης, την επίβλεψη. Δεν θέλουμε μόνο να...καταφέρνουμε να σβήνουμε πυρκαγιές, θέλουμε πρωτίστως να τις αποτρέπουμε!...Ερωτήματα, τέλος, για την εξάλειψη του κινήτρου της οικοπεδοποίησης! Οι νόμοι να είναι νόμοι! Που να τηρούνται και να εφαρμόζονται με ακρίβεια και συνέπεια, τιμωρώντας τον εμπρηστή παραδειγματικά, αλλά και κάθε αυθαιρεσία. Που να διασφαλίζουν ότι το Δάσος παραμένει Δάσος και τα καμένα ξαναγίνονται Δάση! Ότι δε φυτρώνουν σπίτια και αναψυκτήρια εκεί που πριν ήταν δάσος. Κι είναι εύκολο πια, ακόμα και γι αυτή τη χώρα, να ολοκληρώσει επιτέλους Κτηματολόγιο, Δασικούς χάρτες, συστήματα επίβλεψης και παρακολούθησης. Στην εποχή των νέων τεχνολογιών πληροφορικής, ακόμα και των δωρεάν χαρτών του Google, δεν υπάρχει καμιά δικαιολογία για τέτοιες στοιχειώδεις ελλείψεις.....»

Και όλο το άρθρο....
http://kafeneio-gr.blogspot.com/2009/08/blog-post_988.html

Μετά τις φλόγες, τα χιλιάδες στρέμματα καμένης γης και δάσους. «Η σειρήνα λήξης του συναγερμού» σήμανε, λέμε οι άνθρωποι της βιομηχανίας και όσοι έχουμε εμπλακεί σε Σχέδια Αντιμετώπισης Κρίσεων. Μόνο που με τη ‘’σειρήνα λήξης’’ του περιστατικού ξεκινάει πάντα και αμέσως ο απολογισμός. Και επιτέλους, αυτόν τον απολογισμό μαζί με τα μέτρα και τις διορθωτικές κινήσεις, θέλουμε όλοι να τον δούμε. Γιατί εδώ, δε μιλάμε για ένα απλό συμβάν, αλλά για ολέθριες πυρκαγιές που καταστρέφουν φυσικό πλούτο, περιουσίες, ζωές και που υπονομεύουν το μέλλον μας!

Και οι απαντήσεις που πρέπει να δοθούν σε βασικά ερωτήματα είναι πολλές!
Πρώτον, σε ό,τι αφορά την Αντιμετώπιση...
Ερωτήματα όπως το αν έχουν καταστρωθεί Σχέδια Αντιμετώπισης περιστατικών αυτής της έκτασης... Αν τα Σχέδια είναι κατάλληλα επικαιροποιημένα, ο εξοπλισμός κατάλληλος και συντηρημένος, το προσωπικό διαθέσιμο και εκπαιδευμένο, ο συντονισμός όλων των Αρχών που εμπλέκονται αποτελεσματικός. Αν πραγματοποιούνται Ασκήσεις Ετοιμότητας για να ελεγχθεί η αποτελεσματικότητα των Σχεδίων αλλά και για να εκπαιδευτούν και να ενημερωθούν όλοι οι εμπλεκόμενοι, συμπεριλαμβανομένων και των εθελοντών και των περιοίκων....
Κάθε Σχέδιο Αντιμετώπισης για να θεωρείται αξιόπιστο πρέπει να δοκιμάζεται, να αξιολογείται και να αναθεωρείται σε τακτά χρονικά διαστήματα. Και σε αυτό να συνυπολογίζεται και η εμπειρία από τα πραγματικά περιστατικά, πολυτιμότερη από κάθε τι άλλο. Υπάρχουν χώρες της ΕΕ όπου οι ασκήσεις Πολιτικής Προστασίας είναι στην καθημερινότητα των πολιτών, οι οποίοι μαθαίνουν έτσι να .........
αναγνωρίζουν τα περιστατικά, τη διαβάθμιση και την κρισιμότητά τους, εκπαιδεύονται να ενεργούν κατάλληλα και με ασφάλεια.
Οι πρόσφατες πυρκαγιές κατέδειξαν ακόμα μια φορά ότι απέχουμε πολύ από όλα αυτά!

Δεύτερον σε ό,τι αφορά την Πρόληψη...
Ακόμα κι αν βελτιώσουμε την επιχειρησιακή ικανότητα καταστολής, η έμφαση πρέπει να δοθεί στην Πρόληψη, λαμβάνοντας υπόψη τις αλλαγές που έχουν επιτελεσθεί τις τελευταίες δεκαετίες ως προς τη χρήση και την εκμετάλλευση των δασών, την απομάκρυνση της εύφλεκτης δασικής ύλης, την αποτελεσματική επίβλεψη του δάσους κλπ. Δε θέλουμε μόνο να μπορούμε να σβήνουμε πυρκαγιές, θέλουμε πρωτίστως να τις αποτρέπουμε!...

Τρίτο και σημαντικότερο, σε ό,τι αφορά την εξάλειψη του Κινήτρου....
...που δεν είναι άλλο από την οικοπεδοποίηση! Οι Νόμοι να είναι πια Νόμοι. Νόμοι που να τηρούνται και να εφαρμόζονται με ακρίβεια και συνέπεια. Που να τιμωρούν τον εμπρηστή παραδειγματικά, που να αποτρέπουν και να τιμωρούν κάθε αυθαιρεσία. Που να διασφαλίζουν ότι το Δάσος παραμένει Δάσος και τα καμένα ξαναγίνονται Δάση! Ότι δε φυτρώνουν σπίτια και αναψυκτήρια εκεί που πριν ήταν δάσος. Κι είναι εύκολο πια, ακόμα και γι αυτή τη χώρα, να ολοκληρώσει επιτέλους την ορθή καταγραφή, την οργάνωση και την παρακολούθηση των δασικών εκτάσεων, με Κτηματολόγιο, Δασικούς χάρτες, συστήματα επίβλεψης και παρακολούθησης. Στην εποχή της πληροφορικής, των νέων τεχνολογιών, ακόμα και των δωρεάν χαρτών του Google, δεν υπάρχει καμιά δικαιολογία για την έλλειψη στοιχείων και αρχείων, για την παράλειψη καταγραφής και παρακολούθησης, στην υπηρεσία της στοιχειώδους προστασίας του φυσικού μας πλούτου.

Μετεγκατάσταση της ΔΕΘ : Όχι ξανά τα ίδια λάθη!

2009-08-09T02:15:00.002-07:00

Η κουβέντα για τη μετεγκατάσταση της ΔΕΘ φούντωσε πάλι. Για ένα τόσο κρίσιμο ζήτημα ανάπτυξης, περιβάλλοντος και παράδοσης της πόλης, σπεύδουν όλοι να διατυπώσουν γνώμη, ειδικοί και μη ειδικοί, συχνά με προφανή κίνητρα πολιτικού οφέλους ή ακόμα και για να διεκδικήσουν απλά κάποιο μερίδιο δημοσιότητας.
Έχοντας εργασθεί πολλά χρόνια στη βιομηχανία, γνωρίζω ότι αποφάσεις αναπτυξιακές και επενδυτικές πολύ μικρότερου μεγέθους και σημασίας από αυτήν, χρειάζονται εκτενείς και σε βάθος μελέτες, διαφόρων εναλλακτικών σεναρίων, προκειμένου να συγκριθούν ως προς τα οικονομικά, τα περιβαλλοντικά, τα αναπτυξιακά τους στοιχεία ώστε να μπορέσει να τεκμηριωθεί η επιλογή. Πόσο πολύ περισσότερο σε κάτι που αφορά το παρόν και το μέλλον, την προοπτική, την ίδια τη ζωή μιας πόλης.
Έτσι, θέλω να σταθώ σε δυο καίρια σημεία:

Πρώτον, στην πολύτιμη έκταση της ΔΕΘ και στην επιτακτική ανάγκη πρασίνου.
Μια στάση στον περιφερειακό για να δούμε τη Θεσσαλονίκη από ψηλά, αρκεί για να καταγράψει τον τρομακτικό βαθμό τσιμεντοποίησης της πόλης! Ούτε ένας πνεύμονας ούτε μια κουκίδα πρασίνου! Ακόμα και στην Αθήνα οι νησίδες του Εθνικού Κήπου, του πεδίου του Άρεως, του Φιλοπάππου, ακόμα και του κατάφυτου Ψυχικού δίνουν μικρές πράσινες ανάσες. Στη Θεσσαλονίκη αντιθέτως, καμία!
Η απελευθέρωση μιας τόσο σημαντικής έκτασης όπως αυτή της ΔΕΘ, στην καρδιά της πόλης, δίνει μια μοναδική ευκαιρία να αποκτήσουμε επιτέλους τον πρώτο πράσινο πνεύμονα όπως τα μεγάλα πάρκα των ευρωπαϊκών μεγαλουπόλεων. Αλλά να είναι πραγματικά πνεύμονας πρασίνου, με δένδρα και νερά, χωρίς άλλες ‘τσιμεντένιες’ χρήσεις.
Ελπίζοντας ο χώρος της ΔΕΘ να είναι μόνο η αρχή. Η αρχή για εκστρατείες...‘κατάληψης’ κάθε ελεύθερης σπιθαμής από δένδρα και χώμα! Για επιβράβευση ή και επιδότηση του ξηλώματος του τσιμέντου και της αντικατάστασης του με πράσινο.
Δε θέλουμε άλλο τσιμέντο, ούτε για διαμόρφωση πλατειών ούτε για ανάπλαση παραλιών! Αντί για έργα καλλωπισμού, έχουμε μεγαλύτερη ανάγκη για λίγα έστω δένδρα και οξυγόνο! Όπου μπορούμε! Σε πλατείες, σε αυλές σχολείων και δημόσιων κτιρίων, σε δημόσιες εκτάσεις και πρώην στρατόπεδα, κατά μήκος της παραλίας, στο λιμάνι! Με τη ΔΕΘ να αποτελεί όπως είπαμε το πρώτο παράδειγμα!

Δεύτερο σημαντικό σημείο, το γενικότερο αναπτυξιακό σχέδιο της πόλης.
Ναι, να βρούμε νέα θέση για τη ΔΕΘ... Αλλά μαζί με αυτήν να δούμε και όλο τον σχεδιασμό της πόλης για τις επόμενες δεκαετίες!
Σήμερα αναζητείται χώρος για τη ΔΕΘ, χθες για τη Ζώνη Καινοτομίας, προχθές για το Διεθνές Πανεπιστήμιο, εδώ και χρόνια, τρόπος επέκτασης της οικιστικής ζώνης που ασφυκτιά εδώ και δεκαετίες! Κι ενώ οι συζητήσεις γίνονται αποσπασματικά και ευκαιριακά, συσσωρεύοντας εκρηκτικά προβλήματα, οι επιχειρηματικές δραστηριότητες εξαπλώνονται με άλλες ταχύτητες, εν μία νυκτί, καταλαμβάνοντας πολύτιμους ζωτικούς χώρους και αποκόπτοντας ολόκληρες περιοχές της πόλης!
Έχετε μήπως περπατήσει στην παραλία με την άμμο (ναι, άμμο!....) πίσω από τα νεόκτιστα εμπορικά κέντρα της περιοχής πριν από το αεροδρόμιο? Κοντοσταθήκατε ποτέ να δείτε την μαγευτική θέα της πόλης από εκεί? Μάλλον όχι. Αφού η περιοχή είναι είτε απροσπέλαστη είτε το ‘πίσω μέρος’ εμπορικών κέντρων.
Πριν από δεκαετίες ακούγαμε ότι η πόλη δε μπορούσε να επεκταθεί προς το αεροδρόμιο γιατί μεσολαβούσε μια μικρή βιομηχανική ζώνη. Και τώρα που η βιομηχανική ζώνη συρρικνώθηκε, δημιουργήθηκε –με συνοπτικές διαδικασίες-, μια ολοκαίνουρια εμπορική! Κι έτσι χάσαμε ξανά το εκπληκτικό παραλιακό μέτωπο από το Καραμπουρνάκι ως το αεροδρόμιο, που θα μπορούσε να εξελιχθεί είτε στην καλύτερη αστική περιοχή της πόλης (μια ‘Βουλιαγμένη’ της Θεσσαλονίκης) είτε να αξιοποιηθεί για δημόσια χρήση, πάρκα και πράσινο! Λίγο παρακάτω, σε επίσης εκπληκτική θέση, το κτήμα της Γεωργικής Σχολής, που προτάθηκε για τη μετεγκατάσταση της ΔΕΘ! Μα δε κοιτάει κανείς προς τη θάλασσα? Μόνο για την παλιά παραλία έχουμε ευαισθησίες? Όλα αυτά τα χιλιόμετρα υπέροχης ακτής, ο κόλπος όλος, μας είναι αδιάφορα, για πέταμα και για αχρηστία?

Να μιλήσουμε λοιπόν για την μετεγκατάσταση της ΔΕΘ, αλλά όχι αποσπασματικά. Να ζητήσουμε από όσους παίρνουν τις αποφάσεις μια απόφαση ενταγμένη στο σχέδιο και το όραμα για την Θεσσαλονίκη των επόμενων δεκαετιών. Δε μας ενδιαφέρει μόνο η ΔΕΘ, μας ενδιαφέρει η πόλη όλη και η ζωή μας σ’ αυτήν, με ανθρώπινους, σύγχρονους και ευρωπαϊκούς όρους!

Το άρθρο δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα ΤΑ ΝΕΑ του Σαββατοκύριακου 8-8-09, στο ένθετο 'ΖΩ στη Θεσσαλονίκη', στη στήλη ΑΙΧΜΕΣ.
Δείτε τη δημοσίευση στο
http://www.lianagouta.gr/website/pdf_articles/ΝΕΑ_8-8-09.pdf

Εκλογές σε σταθερό χρόνο

2009-08-03T00:22:00.003-07:00

H πολιτική αντιπαράθεση των τελευταίων ημερών έχει εστιαστεί στη σύνδεση της Προεδρικής εκλογής με πρόωρες εκλογές. Ωστόσο γιατί δεν εστιάζουμε την κουβέντα σε αυτό καθαυτό το θέμα του «πρόωρου»? Γιατί δε συζητάμε για τη διασφάλιση του σταθερού χρόνου των εκλογών, όπως γίνεται σε τόσες χώρες αλλά και στην ίδια την ΕΕ (βλέπε εκλογές για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο κάθε 5 χρόνια, ‘βρέξει-χιονίσει’, με ακρίβεια εβδομάδας). Κι αυτές οι χώρες, ενίοτε και η ΕΕ στο σύνολό της, περνούν κρίσεις και δυσκολίες. Ωστόσο ο χρόνος διεξαγωγής των εκλογών είναι κάτι που δεν αμφισβητείται και δε μπαίνει σε διαπραγμάτευση!Στην Ελλάδα, ο χρόνος διακυβέρνησης γίνεται ‘λάστιχο’ και...
ο χρόνος των εκλογών ‘ζαριά’ για να αξιοποιούνται συγκυρίες ευνοϊκές για το ένα ή το άλλο κόμμα. Πότε όμως επιτέλους, αυτοί οι ύψιστοι θεσμοί θα αποτελέσουν αδιαπραγμάτευτες σταθερές της Δημοκρατίας μας, σημεία αναφοράς και εμπιστοσύνης για τους πολίτες; Από τις εκλογές του 2007 και μετά ζούμε μια διαρκή αντιπολιτευτική ρητορεία βασισμένη στην εκλογολαγνεία. Για ποιες μεταρρυθμίσεις και ποια γενναία μέτρα να μιλήσει κανείς, όταν η εκδοχή των επαπειλούμενων εκλογών αποδιοργανώνει όλο το σύστημα, πολιτικούς, κυβερνώντες και διοικούντες, ακόμα και τους πολίτες? Όλα μπαίνουν στο γαϊτανάκι των ενδεχόμενων πρόωρων εκλογών, το πολιτικό δυναμικό επικεντρώνεται σε...’ασκήσεις επανεκλογής’ και η οικονομία μπαίνει σε ‘κατάσταση αναμονής’ ή μάλλον αγκύλωσης, μεσούσης μιας διεθνούς κρίσης και αμέτρητων εσωτερικών προβλημάτων που παραμένουν άλυτα. Το θέμα δεν είναι, λοιπόν, μόνο η Προεδρική εκλογή, αλλά γενικότερα η απαίτηση για Σταθερότητα, Συνέπεια και Εμπιστοσύνη στους Θεσμούς!»

Ανάρτηση του σχολίου στο blog VETO 300
http://veto300.blogspot.com/2009/07/blog-post_9428.html

Μια πρόσκληση να....Ανανεωθούμε!

2009-08-03T00:05:00.007-07:00

Στα Ανεμολόγια, το περιοδικό της ΕΛΕΤΑΕΝ (Ελληνική Εταιρία Αιολικής Ενέργειας), στο τεύχος που κυκλοφορεί, δημοσιεύεται ένα άρθρο μου περί Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας. Ωστόσο η πρόσκληση είναι για Ανανέωση, γενικότερη....! Ανανέωση, με Ανανεώσιμες Πηγές και όχι μόνο! Με αφορμή το παράδειγμα του Δημάρχου της Νέας Υόρκης αναφέρομαι στο ζήτημα του δικού μας πολιτικού δυναμικού και του ρόλου του....
Ακολουθεί το άρθρο...

"Θα έλεγε κανείς ότι οι Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας μπήκαν για τα καλά στη ζωή μας. Ακούμε παντού γι αυτές, όλοι συζητούν για τις προοπτικές, τους στόχους την ανάγκη, διαβάζουμε στις εφημερίδες ρεπορτάζ με ωραίες εικόνες... Ωστόσο μένουμε εκεί! Γιατί η αλήθεια είναι ότι Ανανεώσιμες Πηγές ακούμε και Ανανεώσιμες Πηγές δε βλέπουμε!... Την εποχή που όλοι επιταχύνουν κι ανεβάζουν στροφές, στη χώρα μας συζητάμε, φιλολογούμε, φιλοσοφούμε, ακόμα και νομοθετούμε, αλλά το αποτέλεσμα είναι κάτι λιγότερο από τη γνωστή φράση....’μηδέν εις το πηλίκο’! Γιατί μόνο ως ‘μηδέν εις το πηλίκο’ θα μπορούσε να θεωρήσει κανείς το γεγονός ότι ενώ η Ευρωπαϊκή Ένωση βάζει φιλόδοξους, υποχρεωτικούς στόχους για τα επόμενα λίγα χρόνια, και διάφορες χώρες κάνουν ακόμα ταχύτερα βήματα τραβώντας την προσοχή στο νέο ενεργειακό τοπίο, στην Ελλάδα οι ρυθμοί επιβραδύνονται! Μα πώς το καταφέρνουμε άραγε αυτό? Μας έφταιγε η έλλειψη νομοθετικού πλαισίου που είχε καθυστερήσει, μας έφταιγε το χωροταξικό που δεν υπήρχε και σε όλα αυτά αποδίδονταν οι ευθύνες ολιγωρίας της χώρας μας. Και τώρα? Τώρα που έχουμε και νομοθετικό πλαίσιο με ισχυρά οικονομικά κίνητρα και χωροταξικό και χιλιάδες επενδυτικών σχεδίων κατατεθειμένων που αναμένουν στα συρτάρια για μια έγκριση ή ακόμα χειρότερα, εγκεκριμένες άδειες ανενεργές, παρόλα αυτά, εγκαταστάσεις ανανεωσίμων δε βλέπουμε να ξεφυτρώνουν σα τα μανιτάρια όπως θα περίμενε κανείς...ή όπως βλέπει κανείς να γίνεται σε άλλες χώρες του εξωτερικού, όπου τα φωτοβολταϊκά κατακλύζουν τις στέγες των σπιτιών ή οι ανεμογεννήτριες διαμορφώνουν ένα νέο τοπίο μιας σύγχρονης αισθητικής αντίληψης.
Η αλήθεια είναι ότι υπάρχουν πολλά τραύματα του παρελθόντος που έχουν κάνει τις κοινωνίες μας δύσπιστες. Βιομηχανίες που ρύπαιναν ανεξέλεγκτα και που προκάλεσαν περιβαλλοντικές καταστροφές, νομοθετικό έλλειμμα ή νομοθετική ασυδοσία που οδήγησαν σε σημαντική υποβάθμιση ή και καταστροφή του φυσικού πλούτου, περιβάλλοντος, αισθητικής, βλάβες στην υγεία από βιομηχανικές και άλλες επιχειρηματικές δραστηριότητες επιχειρηματικές, οι οποίες ίσως δεν ήταν γνωστές από την αρχή και αποδείχθηκαν επιστημονικά με το πέρασμα του χρόνου. Έτσι συχνά η καχυποψία προβάλει στη χώρα μας πρώτη και καλύτερη σε κάθε τί καινούριο ή διαφορετικό, ειδικά όταν πρόκειται για τεχνολογία, για επενδύσεις κλπ.
Βέβαια πολλά έχουν αλλάξει πλέον σε ό, τι αφορά την προστασία του περιβάλλοντος αλλά και της υγείας. Κατ’ αρχήν ένα πολύ απαιτητικό νομοθετικό πλαίσιο σε ευρωπαϊκό επίπεδο, που πολλοί το χαρακτηρίζουν ‘βαρύ’ ίσως και δύσκολο να ακολουθηθεί από χώρες που παρουσιάζουν σημαντική υστέρηση, που ωστόσο είναι εδώ, αποτελεί θεσμικό πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και η μη συμμόρφωση σ’ αυτό συνεπάγεται συνέπειες και κυρώσεις, οικονομικές και όχι μόνο. Μέσα σε αυτό το δυνατό νομοθετικό πλαίσιο αποτυπώνονται πλέον αλλαγές νοοτροπίας οι οποίες ήταν ανύπαρκτες στο παρελθόν.
• Χαρακτηριστικό παράδειγμα η αρχή ‘ο ρυπαίνων πληρώνει’, όπου το κόστος μιας περιβαλλοντικής ζημιάς ακολουθεί και επιβαρύνει τον ρυπαίνοντα σε κάθε περίπτωση.
• Επίσης η έννοια που επιφέρει μεγάλες αλλαγές είναι η έννοια του κύκλου ζωής, σύμφωνα με την οποία κάθε προϊόν ή κάθε δραστηριότητα οφείλει να ‘μετρηθεί’ περιβαλλοντικά και να αποδείξει ότι δεν καταστρέφει το περιβάλλον σε όλο τον κύκλο ζωής και όχι μόνο στην λειτουργική περίοδό του.
• Αλλά ακόμα κι ένα ιδιαίτερα απαιτητικό πλαίσιο το οποίο απαιτεί την ύπαρξη μελέτης περιβαλλοντικών επιπτώσεων για κάθε επένδυση ή έργο που μπορεί να επιβαρύνει με τον ένα ή τον άλλο τρόπο το περιβάλλον.
Η πρόοδος που έχει γίνει λοιπόν σε σχέση με το παρελθόν σε αυτό τον τομέα είναι μεγάλη.
Στη χώρα μας βέβαια έχουμε μακρά παράδοση όχι μόνο στο ‘’να παίζουμε καθυστερήσεις’’ ως προς την υιοθέτηση νομοθεσιών που αποφασίζονται από την Ευρωπαϊκή Ένωση, αλλά και κυρίως ως προς την ορθή τήρηση κάθε νομοθεσίας, ευρωπαϊκής και εθνικής. Οι παραβιάσεις γίνονται συχνά ο κανόνας, με ‘‘χρυσά παραδείγματα’’ αυτά της αυθαίρετης δόμησης, των καταπατήσεων δασών, και πολλά άλλα, που συντηρούνται μέσα στα χρόνια, χωρίς αντιμετώπιση και ουσιαστική πρόοδο.
Έτσι αυτό το τοπίο ίσως να είναι ο λόγος που τελικά συντηρείται η καχυποψία του Έλληνα σε κάθε τι που βλέπει να γίνεται κοντά στην αυλή του. Γιατί πλέον νομίζω ότι για κάποιες αντιδράσεις της κοινωνίας και των πολιτών, μόνο σε τέτοιες καταβολές ψυχολογικού χαρακτήρα πρέπει να αναζητήσουμε τα αίτια τους. Και μια και φιλοξενούμαι στα Ανεμολόγια, τί πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα τέτοιων, προς διερεύνηση αντιδράσεων, από τις αντιδράσεις τοπικών κοινωνιών για την εγκατάσταση ανεμογεννητριών?
Αντιδράσεις και προσφυγές στα ανώτατα δικαστήρια της χώρας, ικανές να φρενάρουν εγκεκριμένες επενδύσεις που έχουν τηρήσει όλες τις διαδικασίες της νομιμότητας, των αδειοδοτήσεων από εθνικές αρχές, οι οποίες όμως σκοντάφτουν στις αντιδράσεις των τοπικών κοινωνιών.
Όταν όμως αρχίσει ένας τέτοιος πόλεμος, και η διαμάχη έχει φτάσει στα δικαστήρια είναι ήδη αργά και το κακό έχει γίνει, καθώς πλέον αναδεικνύεται σε έναν πόλεμο ισχύος, πολύ συχνά και πολιτικών παιχνιδιών μεταξύ των εμπλεκομένων, οι οποίοι φιλοδοξούν την ηρωοποίησή τους στην τοπική κοινωνία μέσα από έναν αγώνα ακύρωσης μιας επένδυσης, ενίοτε δε ίσως και πολλά περισσότερα...
Παλιά σύνδρομα και κατάλοιπα μιας νοοτροπίας που έλεγε πως κάθε επένδυση στη γειτονιά μας κάνει κάποιο κακό, που ακόμα κι αν δε το αντιλαμβανόμαστε, κάποια στιγμή θα αποδειχθεί ως τέτοιο!
Κάποια στιγμή όμως πρέπει επιτέλους να βάλουμε στην άκρη ξεπερασμένες αντιλήψεις και φοβίες, μικροπολιτικές και σκοπιμότητες, αλλά και να αποτινάξουμε μύθους που μας εγκλωβίζουν και μας κρατάνε πίσω σε έναν αγώνα δρόμου όπου οι ανταγωνιστές μας βρίσκονται ήδη χιλιόμετρα μπροστά μας.
Οι αντιδράσεις, οι φοβίες και τα σύνδρομα που καταγράφηκαν στην ελληνική επικράτεια κατά των νέων περιβαλλοντικών τεχνολογιών και δη των ανεμογεννητριών, θα μπορούσαν σίγουρα να γεμίσουν ένα πολύ ενδιαφέρον ανθολόγιο. Αποκορύφωμα των επιχειρημάτων, αυτό που έχει να κάνει με τις συμπεριφορές αναπαραγωγής των συμπαθέστατων αιγοπροβάτων, όπως τόσο γλαφυρά έχει παρουσιαστεί σε παλιότερο άρθρο στα Ανεμολόγια με τον τίτλο «Το σύνδρομο της gay κατσίκας»! Θέατρο του παραλόγου? Ίσως....
Ωστόσο σε κάθε περίπτωση εκείνο στο οποίο χρειάζεται να πέσει το βάρος και η προσοχή είναι η ενημέρωση και η εκπαίδευση. Γιατί δε μπορείς να αποτρέψεις τους φόβους που προκύπτουν στον πολίτη από σκόπιμες ή όχι δαιμονολογίες, παρά μόνο ενημερώνοντας.
Δεν είναι βέβαια πάντα εύκολη η ενημέρωση που αφορά ένα τεχνικό ζήτημα. Ωστόσο το θετικό σήμερα είναι η μεγάλη ευαισθητοποίηση του κόσμου για τα ζητήματα του περιβάλλοντος. Αυτό που πρόσφατα καταγράφεται όμως ως ανησυχία και φόβος από τους Έλληνες πολίτες και ως ζήτημα υψηλής προτεραιότητας, είναι μάλλον μόνο το πρώτο βήμα από τα πολλά που πρέπει ακόμα να γίνουν.
Όλοι έχουμε ακούσει για τις κλιματικές αλλαγές, ίσως μάλιστα έχουμε αρχίσει και να τις αναγνωρίζουμε μέσα από τα ακραία καιρικά φαινόμενα, τις ξηρασίες, τους καύσωνες, τη λειψυδρία από τη μια και τις πλημμύρες την άλλη, αλλά αυτές είναι μόνο οι διαπιστώσεις.
Αυτό που χρειάζεται να γίνει αντιληπτό με απλό τρόπο στον μέσο πολίτη είναι το πώς αυτές οι ακραίες αλλαγές και οι μεγάλες απειλές που μας απειλούν όλους, συνδέονται με την καθημερινότητά του, τις συνήθειες, τις επιλογές του.
Κι αφού συμφωνήσουμε όλοι ότι πχ. δε μπορούμε να φανταστούμε τη ζωή μας χωρίς ηλεκτρισμό ή ότι δε μπορούμε να γυρίσουμε στην εποχή χωρίς αυτοκίνητο, να δούμε με ποιον τρόπο θα εξασφαλίζουμε στο μέλλον το ίδιο αυτό επίπεδο ευζωίας. Χρειάζεται λοιπόν να συγκρίνουμε ποιοτικά και ποσοτικά την επίδραση ενός εργοστασίου παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος όπως αυτό της Μεγαλόπολης ή της Πτολεμαϊδας με τις νέες τεχνολογίες πχ των ανεμογεννητριών ή των φωτοβολταϊκών ή της γεωθερμίας, ή να βάλουμε στην κουβέντα τα κριτήρια με τα οποία θα περιορίσουμε τη χρήση των ορυκτών καυσίμων και των εκπομπών τους από τα αυτοκίνητα και τις μεταφορές, εντός και εκτός πόλεων.
Και οι επιλογές πρέπει να είναι επιλογές όχι μόνο προσωπικές του καθενός μας, αλλά και της ίδιας της κοινωνίας, της τοπικής και της ευρύτερης.
Κι εδώ ο ρόλος του πολιτικού κόσμου αναδεικνύεται κρίσιμος και καθοριστικός.
Είναι οι πολιτικοί αυτοί που πρέπει πρώτοι να αντιληφθούν όσα συμβαίνουν ανά τον κόσμο, στον χώρο της επιστήμης, της τεχνολογίας, της καινοτομίας, του περιβάλλοντος, των επενδύσεων. Και αυτοί που με τη βοήθεια των επιστημόνων να τεκμηριώσουν τις πολιτικές τους προτάσεις και επιλογές. Στις οποίες όμως πριν προχωρήσουν πρέπει να ενημερώσουν, να πείσουν και να κάνουν συμμέτοχους τους πολίτες. Γιατί, στη συγκεκριμένη περίπτωση, δε πρόκειται για την κατασκευή ενός ακόμα δρόμου ή μιας ακόμα γέφυρας. Πρόκειται για επιλογές που σχετίζονται με τον τρόπο με τον οποίο έχουμε δομήσει την καθημερινότητά μας και με δραστικές αλλαγές στις οποίες πρέπει να συμφωνήσουμε και να συναινέσουμε όλοι. Η ειδοποιός διαφορά σε αυτές τις αποφάσεις είναι ο χαρακτήρας του επείγοντος που προκύπτει από το μέγεθος της περιβαλλοντικής απειλής.
Στη χώρα μας οι ρυθμοί φαίνεται ότι είναι αργοί. Όχι μόνο της ουσιαστικής ενσωμάτωσης της ευρωπαϊκής νομοθεσίας που αναφέραμε προηγουμένως, αλλά κυρίως της προσαρμογής μας με τις επιταγές των καιρών και της ικανότητάς μας να λαμβάνουμε έγκαιρα τα μηνύματα και να προχωράμε μπροστά. Αρκούμαστε στο ρόλο αυτού που τρέχει ασθμαίνοντας να προλάβει και δε διεκδικούμε το ρόλο αυτού που προχωράει μπροστά και που ανοίγει δρόμους.
Διαβάζουμε και συζητάμε όλοι γι αυτούς τους περίφημους στόχους της Ευρώπης για το 20-20-20, της εξοικονόμησης, των ΑΠΕ, της μείωσης των εκπομπών CO2 και μάλλον ξεφυσάμε με ανακούφιση που για τη χώρα μας ο στόχος είναι κατά τι χαμηλότερος, στο 18% για τις ΑΠΕ. Έχουμε κατατεθειμένο επενδυτικό ενδιαφέρον που ξεπερνά κατά πολύ αυτόν το στόχο, αλλά στην πράξη είμαστε κολλημένοι στη γραμμή εκκίνησης. Ίσως για άλλη μια φορά, όταν θα πλησιάζει το 2020, να τρέχουμε να πιάσουμε αγωνιωδώς το 18%. Θα είναι όμως έστω κι έτσι επιτυχία? Τη στιγμή που άλλες χώρες, περιφέρειες, πόλεις βάζουν πολύ υψηλότερους στόχους?
Για άλλες χώρες, ο ευρωπαϊκός αυτός στόχος μοιάζει να είναι πολύ λίγος. Μόνο έτσι εξηγείται ότι όλο και αυξάνουν οι χώρες που βάζουν στόχο την πλήρη απεξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα μέσα στα επόμενα χρόνια, όπως η Σουηδία, Ισλανδία, Νορβηγία, Πορτογαλία.
Αλλά και σε περιφερειακό επίπεδο, υπάρχουν περιοχές της Ευρώπης που έχουν ξεπεράσει ήδη κατά πολύ τον μέσο όρο του ευρωπαϊκού στόχου για το 2020 και πάνε για ακόμα ψηλότερα. Και δε το κάνουν μόνο από ρομαντισμό κι ευαισθησία αλλά με την προοπτική της οικονομίας του αύριο και με όρους ανταγωνιστικότητας στην εποχή που έρχεται. Θέλουν να είναι αυτοί που θα βρεθούν στην ηγετική θέση, που θα οδηγήσουν το άρμα, που θα ωφεληθούν όχι μόνο με περιβαλλοντικούς, αλλά και με οικονομικούς και αναπτυξιακούς όρους.
Ακόμα και οι πόλεις μπαίνουν δυναμικά σ’ αυτό το ράλι. Δήμαρχοι ενημερωμένοι και οραματιστές που θέλουν να κερδίσουν τα εύσημα της περιβαλλοντικής φροντίδας και πρωτοπορίας. Δήμαρχοι που δεν έχουν βγει από τις σελίδες του National Geographic, αλλά που μπαίνουν στον κόπο να πιάσουν τον σφυγμό της εποχής, να αφουγκραστούν τα μηνύματα, να ενημερωθούν, να καταλάβουν και να σπρώξουν τα πράγματα σε όφελος των πολιτών, τολμώντας ακόμα και μέτρα που δεν είναι πάντα δημοφιλή κι ευχάριστα. Φαίνεται όμως πως εκείνο που επιτυγχάνεται είναι ένα μίνιμουμ συμφωνίας και συνεννόησης γύρω από τις διαπιστώσεις και τις ανάγκες. Και όταν επιτευχθεί αυτό, κατόπιν η συμφωνία στα μέτρα και τις δράσεις έρχεται πολύ πιο εύκολα.
Έτσι ο Δήμαρχος της Νέας Υόρκης συζητά και προωθεί την εγκατάσταση ανεμογεννητριών κατά μήκος της πόλης, αλλά και στους ουρανοξύστες και στις γέφυρες της πόλης! Ένα καινούριο ενεργειακό-περιβαλλοντικό...αξεσουάρ που πιθανώς θα αλλάξει την εικόνα της πόλης προς όφελος της οικονομίας και του περιβάλλοντος! Πόσο μακρινή και εξωτική εικόνα βγαλμένη από ταινία επιστημονικής φαντασίας μοιάζει όλο αυτό σε μια χώρα όπως η Ελλάδα που προσπαθεί να κρύψει από κάθε θέα τις ανεμογεννήτριες και τα φωτοβολταϊκά!... Μιας χώρας που η θέα των φουγάρων δίπλα στις πόλεις δε φάνηκε να την ενοχλεί για πολλές δεκαετίες, τώρα ξεσηκώνει κινήματα κατά των νέων φιλοπεριβαλλοντικών τεχνολογιών και ενοχλείται από την αισθητική ρύπανση της εικόνας των ανεμογεννητριών. Μα μήπως πρέπει να αρχίσουμε να τις βλέπουμε φιλικά και με θετικό μάτι? Μήπως πρέπει να τις φέρουμε πιο κοντά μας, και να νιώσουμε περηφάνια αν μπορέσουμε να εγκαταστήσουμε κοντά στις πόλεις μας μερικές σειρές ανεμογεννητριών προκειμένου να γλυτώσουμε από κάποια λιγνιτικά φουγάρα κάπου αλλού? Μήπως να κάνουμε αυτή τη μόδα της νέας εποχής και να αγναντεύουμε με χαρά τις ανεμογεννήτριες στις κορυφογραμμές των λόφων γύρω από τις μεγαλουπόλεις μας με καμάρι και χαρά? Ή ακόμα περισσότερο, και μέσα στις πόλεις? Στέγες από φωτοβολταϊκά κελιά και ανεμογεννήτριες στα ψηλά κτίρια? Όχι δε πρόκειται για εικόνες επιστημονικές φαντασίας. Πρόκειται για το όραμα πολιτικών και τοπικών αρχόντων σε άλλα μέρη της γης, που όμως κάνουν τον κόπο να αφουγκραστούν την εποχή, να συμβουλευτούν τους επιστήμονες, να σκεφτούν και να προτείνουν, που μπορούν να οραματιστούν και να εμπνεύσουν, να ‘παρασύρουν’ τους πολίτες σε αλλαγές πρωτοπόρες....
Μακριά από μας θα μου πείτε όλα αυτά? Δυστυχώς ναι. Βλέπετε οι δικοί μας πολιτικοί και τοπικοί άρχοντες έχουν να τρέξουν σε αγώνες δρόμου για το ποιος θα προλάβει να παρευρεθεί σε περισσότερες εκδηλώσεις, πίτες, χορούς, πάρτυ για να κερδίσει σε πόντους αναγνωρισιμότητας. Οπότε πού καιρός για διάβασμα, μελέτη και ενημέρωση για τα όσα συμβαίνουν στον κόσμο?... Μήπως να ζητήσουμε σε μεταγραφή τον Δήμαρχο της Νέας Υόρκης, μπας και νιώσουμε κι εμείς, λίγο αέρα στα πανιά μας?"

Δείτε τη δημοσίευση στο
http://www.lianagouta.gr/viewblog.php?aa=511

Οι μεταφορές βλάπτουν σοβαρά την υγεία μας....!

2009-07-20T02:16:00.000-07:00

Άρθρο στην εφημερίδα TA NEA του Σαββατοκύριακου, στο ένθετο "ΖΩ στη Θεσσαλονίκη", 18-7-09

«Το 2009 μια ευρωπαϊκή πρωτεύουσα, παρόμοιου μεγέθους με τη Θεσσαλονίκη, η Στοκχόλμη των 800.000 κατοίκων ανακηρύχθηκε η Πράσινη Πρωτεύουσα της Ευρώπης. Πόσο απέχει άραγε η διαδρομή από την πιο μολυσμένη πόλη της Ευρώπης στην Πράσινη Πρωτεύουσα? Ίσως μερικές γενναίες αποφάσεις μόνο! Από την Πολιτεία, την Αυτοδιοίκηση και από όλους εμάς...»

Η ΘΛΙΒΕΡΗ ευρωπαϊκή πρωτιά της πόλης με την μεγαλύτερη αέρια ρύπανση είναι το τελειωτικό χτύπημα! Η Θεσσαλονίκη κατατάσσεται ως η ευρωπαϊκή πόλη με την μεγαλύτερη ατμοσφαιρική ρύπανση, μαζί με άλλες 5 ελληνικές πόλεις συνολικά στο TOP-10 των πιο μολυσμένων ευρωπαϊκών πόλεων. Oι μύθοι καταρρέουν, αφήνοντας μόνο πίκρα!....
ΙΣΩΣ θα έπρεπε να το είχαμε φανταστεί, αν αναλογιστούμε πόσες ώρες περνάμε παγιδευμένοι στο αυτοκίνητο, σε απίστευτα μποτιλιαρίσματα, πόσο πυκνοδομημένη είναι η πόλη μας, πώς οι χώροι πρασίνου είναι ανύπαρκτοι, πως το μόνο Μέσο Μαζικής Μεταφοράς για 1.000.000 κατοίκους είναι τα αστικά λεωφορεία.
ΣΥΜΦΩΝΑ με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, οι μεταφορές είναι η κύρια αιτία της ρύπανσης του αέρα που εισπνέουμε στις πόλεις, και που βλάπτει σοβαρά την υγεία μας. Οι μεταφορές εξακολουθούν να αποτελούν τη μοναδική κύρια πηγή οξειδίων του αζώτου και τη δεύτερη σημαντικότερη πηγή εκπομπής λεπτών σωματιδίων (ΡΜ 10 και ΡΜ 2,5) στην Ε.Ε. Και παρότι γενικώς στην Ε.Ε. οι επιβλαβείς εκπομπές των μεταφορών μειώνονται, στις αστικές περιοχές εξακολουθεί να αποτελούν μείζον πρόβλημα, με τα 2/3 του συνόλου των ευρωπαϊκών πόλεων να υπερβαίνουν κατ’ εξακολούθηση τα πρότυπα ποιότητας του αέρα. Είναι πολλοί άλλοι λοιπόν μαζί μας στις κακές επιδόσεις, απλώς εμείς είμαστε οι χειρότεροι!
ΤΙ ΜΠΟΡΕΙ να γίνει; Οι προσπάθειες πρέπει να κινούνται προς δυο κατευθύνσεις. Πρώτον, μέτρα από την πολιτεία και κυρίως από τις τοπικές αρχές και δεύτερον, παρότρυνση προς τους πολίτες να αλλάξουν συνήθειες και συμπεριφορές.
ΤΑ ΜΕΤΡΑ που μπορούν να φέρουν σοβαρή βελτίωση της ποιότητας του αέρα είναι πολλά. Αν αναζητήσουμε τί γίνεται σε άλλες πόλεις στην Ευρώπη και τον κόσμο, μπορούμε να βρούμε και πολλές ευφάνταστες ιδέες.
Φυσικά, πρώτο και σημαντικότερο, η ενίσχυση και η ανάπτυξη του δικτύου των Μέσων Μαζικής Μεταφοράς. Πονεμένο θέμα, για τους Θεσσαλονικείς, που μας φαίνεται σα ψέμα η ιδέα να κυκλοφορήσουμε επιτέλους με μετρό, ελπίζοντας ότι αυτό θα αλλάξει την εικόνα της πόλης, την καθημερινότητά μας, τη νοοτροπία για τη μετακίνησή μας. Επίσης, τα άλλα μέσα μαζικής μεταφοράς πρέπει να ενισχυθούν και να συνδυαστούν με αυτό.
Η οικολογική αυτοκίνηση, με υβριδικά ή ηλεκτρικά αυτοκίνητα, όπως η προώθηση του στόλου υβριδικών ταξί από τον δήμαρχο της Νέας Υόρκης, η αλλαγή του στόλου των οχημάτων του Λευκού Οίκου με ηλεκτρικά που ανακοίνωσε ο Ομπάμα, αλλά και γενικώς η προώθηση των ηλεκτροκίνητων οχημάτων στη Νέα Υόρκη.
Η αποτροπή της χρήσης του αυτοκινήτου και ειδικά των ρυπογόνων μοντέλων. Κίνητρα για την απόσυρση παλιών ρυπογόνων αυτοκινήτων -που στην Ελλάδα αποτελούν μεγάλη πληγή- και μέτρα για την προώθηση της ‘συνεπιβίβασης΄. Επιπλέον, πράσινα διόδια, όπως στο Λονδίνο και τη Στοκχόλμη, που μπορεί να φάνηκαν τολμηρά και με...πολιτικό ρίσκο, αλλά η βελτίωση της καθημερινότητας των πολιτών και η σημαντική μείωση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης στην πράξη, έπεισε τελικά τους πολίτες. Μάλιστα στη Στοκχόλμη προηγήθηκαν επενδύσεις σε νέο στόλο και σε νέες γραμμές αστικών συγκοινωνιών, για την αποπληρωμή των οποίων θα χρησιμοποιηθούν τα έσοδα από τα περιβαλλοντικά διόδια.
Η δημιουργία εναλλακτικών τρόπων μεταφοράς, όπως οι ποδηλατόδρομοι και τα δημόσιας χρήσης ενοικιαζόμενα ποδήλατα, που σε πόλεις όπως η Κοπεγχάγη, το Άμστερνταμ, το Παρίσι, κερδίζουν συνεχώς έδαφος εις βάρος των αυτοκινήτων. Και βεβαίως, όχι ως μέσο ψυχαγωγίας, όπως επιμένουν να το βλέπουν πολλοί στη χώρα μας, αλλά ως μέσο μεταφοράς και καθημερινής μετακίνησης. Για παράδειγμα, η Κομισιόν στις Βρυξέλλες ενθαρρύνει τους υπαλλήλους της στη χρήση βιώσιμων μεταφορών και βραβεύτηκε για το πρόγραμμα δανεισμού ποδηλάτων για τις μετακινήσεις κατά την εργασία, ενώ στην Ολλανδία ιδιωτικές εταιρίες προωθούν προγράμματα χρήσης εταιρικών ποδηλάτων για την προσέλευση στην εργασία.
ΙΔΕΕΣ λοιπόν, μπορούν να βρεθούν πολλές. Βεβαίως απαιτείται επιστημονική μελέτη και τεκμηρίωση για την προώθηση μέτρων που θα έχουν ως αποτέλεσμα τη μείωση των ρύπων, με υποδομές, οικονομικά κίνητρα και άλλα, αλλά χρειάζεται και η ενημέρωση, η ευαισθητοποίηση του κόσμου ώστε να μπορέσει να αντιληφθεί το μέγεθος του προβλήματος και να συσστρατευθεί στην αντιμετώπισή του, αλλάζοντας συνήθειες και νοοτροπίες πολλών ετών.

Τη δημοσίευση του κειμένου μπορείτε να τη δείτε στο
http://www.lianagouta.gr/website/pdf_articles/NEA_18-7-09.pdf

Ο ρόλος των τοπικών κοινωνιών και η ευθύνη των Τοπικών Αρχών για το Περιβάλλον

2009-07-13T10:17:00.000-07:00

Συνέντευξη στην εφημερίδα ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ της Κυριακής, στον Ευκλείδη Καραγιαννίδη, 11-07-09, σελ 48

«Οι γυναίκες έλαβαν το μήνυμα των καιρών για το περιβάλλον»

«Πρέπει να αναθεωρήσουμε το Μοντέλο Ανάπτυξης»
«Ο πολίτης πρέπει να ενημερωθεί, να κατανοήσει, να νιώσει συμμέτοχος και συνυπεύθυνος»

Οι τοπικοί άρχοντες οφείλουν να οδηγήσουν προς τα μπρος και να κινητοποιήσουν. Να εντοπίσουν τα συγκριτικά πλεονεκτήματα της περιοχής τους και να τα αναδείξουν σε ανταγωνιστικά, επισημαίνει η κ.Λιάνα Γούτα, στέλεχος των ΕΛΠΕ, τ.σύμβουλος σε θέματα Ενέργειας, Περιβάλλοντος και Ανάπτυξης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, υποψήφια βουλευτής με τη ΝΔ στην Α’ περιφέρεια Θεσσαλονίκης στις τελευταίες εκλογές.
Μιλώντας στη «ΜτΚ» η κλ.Γούτα σημειώνει ότι διαφαίνεται πως οι γυναίκες έλαβαν το μήνυμα των καιρών, που θέλει το περιβάλλον να αναδεικνύεται σε ζήτημα πρώτης πολιτικής προτεραιότητας. Μένει να αναλυθεί ο ρόλος των τοπικών κοινωνιών και οι τοπικοί άρχοντες να αντιληφθούν τις απειλές και τις προκλήσεις της εποχής, ώστε να συντονίσουν το βήμα τους με τους πρωτοπόρους και να μετατρέψουν την απειλή σε ευκαιρία.

Ποιές είναι τα νέα δεδομένα στα οποία, όπως λέτε, πρέπει να προσαρμοστούν κοινωνία, πολιτεία και τοπική αυτοδιοίκηση;

Μόλις τα τελευταία χρόνια συνειδητοποιήσαμε ότι η απειλή των κλιματικών αλλαγών συνδέεται με το είδος της ενέργειας στο οποίο βασίζουμε όλο τον σύγχρονο τρόπο ζωής, αφού πετρέλαιο, φυσικό αέριο και άνθρακας ευθύνονται για τις εκπομπές CO2. Άρα πρέπει να αναθεωρήσουμε το μοντέλο Ανάπτυξης του σύγχρονου κόσμου, βρίσκοντας εναλλακτικές λύσεις και διατηρώντας το επίπεδο της ευζωίας. Πρόκειται για παγκόσμιο πρόβλημα που αναζητά λύση με παγκόσμια συμφωνία. Και αναδεικνύεται σε εξόχως πολιτικό ζήτημα, σε όλα τα επίπεδα, σε όλους τους τομείς. Σε αυτή τη νέα πραγματικότητα ευθύνη και ρόλο έχουν όλοι, κοινωνία, πολιτεία, τοπική αυτοδιοίκηση.

Ποιο είναι το νέο ζητούμενο, με βάση τα προβλήματα και τις διαπιστώσεις που αναφέρατε;

Πρέπει να αναστρέψουμε άμεσα την περιβαλλοντική απειλή εξασφαλίζοντας παράλληλα άφθονη, φθηνή, καθαρή ενέργεια. Τα σημαντικότερα όπλα είναι η εξοικονόμηση ενέργειας και οι Ανανεώσιμες Πηγές, που είναι ανεξάντλητες, ‘εγχώριες’ και αποκεντρωμένες. Οι επιστήμονες προβλέπουν μια Τρίτη Βιομηχανική Επανάσταση, με αλλαγές όλης της καθημερινότητάς μας, στα αυτοκίνητα, τις μεταφορές, στην ηλεκτροπαραγωγή, στα δίκτυα διανομής. Στο μέλλον δε θα εξαρτιόμαστε από μεγάλες εταιρίες και έθνη που ελέγχουν την ενέργεια, γιατί θα μπορούμε να παράγουμε τη δική μας ενέργεια από τον πλούτο μας που λέγεται ήλιος, άνεμος, γεωθερμία...

Ωστόσο, σε αυτό το μείζον ζήτημα που απαιτεί παγκόσμιες συμφωνίες τί ρόλο μπορούν να παίξουν οι τοπικές κοινωνίες; Έχοντας θητεύσει στα θέματα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου τί παραδείγματα θα μπορούσατε να μας αναφέρετε;

Μολονότι η ΕΕ πρωτοπορεί θέτοντας φιλόδοξους στόχους για 20% εξοικονόμηση ή 20% Ενέργεια από Ανανεώσιμες Πηγές ως το 2020, κάποιοι πηγαίνουν ακόμα παραπέρα.
Χώρες, όπως η Σουηδία, Ισλανδία, Νορβηγία, Πορτογαλία, στοχεύουν να απεξαρτηθούν πλήρως από τα ορυκτά καύσιμα σε λίγα χρόνια.
Ευρωπαϊκές Περιφέρειες έχουν πιάσει τους στόχους της ΕΕ 15 χρόνια νωρίτερα και προχωράνε παραπέρα.
Πόλεις τολμούν φιλόδοξα ακόμα και αντιδημοφιλή μέτρα, που κερδίζουν την υποστήριξη της πολιτών αργότερα, χάρη στα εντυπωσιακά οφέλη. Παράδειγμα η Στοκχόλμη, Πράσινη Πρωτεύουσα της Ευρώπης για το 2009.
350 ευρωπαίοι δήμαρχοι δεσμεύονται για 20% μείωση CO2 στις πόλεις τους ως το 2020, ενώ το Lidkφping των 25000 κατοίκων στη Σουηδία στοχεύει να απεξαρτηθεί από τα ορυκτά καύσιμα σε δύο χρόνια. Αλλά και δήμαρχοι πόλεων όπως Λονδίνο και Νέα Υόρκη, τολμούν να υιοθετήσουν περιβαλλοντικά διόδια πόλεων, υβριδικά ταξί, ανεμογεννήτριες μέσα στις πόλεις....
Κι όλα αυτά, γιατί οι τοπικοί άρχοντες, έχουν αντιληφθεί ότι, όχι μόνο προστατεύουν το περιβάλλον, την ποιότητα ζωής και υγείας, αλλά γίνονται ανταγωνιστικοί, δημιουργώντας βιώσιμη ανάπτυξη, αυξάνοντας το ΑΕΠ και δημιουργώντας νέες θέσεις εργασίας.

«Να αντιληφθούμε την εποχή που έρχεται»

Και στην Ελλάδα? Τί νομίζετε ότι μπορεί και πρέπει να γίνει;

Καταρχάς να αφήσουμε την εσωστρέφειά μας και να αντιληφθούμε την εποχή που έρχεται.
Οι τοπικοί άρχοντες οφείλουν να οδηγήσουν προς τα μπρος και να κινητοποιήσουν.... Να εντοπίσουν τα συγκριτικά πλεονεκτήματα της περιοχής τους και να τα αναδείξουν σε ανταγωνιστικά. Χρειάζεται Όραμα, Στρατηγική και Σχέδιο. Χρειάζεται εμπλοκή και κινητοποίηση της κοινωνίας, συναίνεση και δέσμευση των πολιτών. Ο πολίτης πρέπει να ενημερωθεί, να κατανοήσει, να νιώσει «Συμμέτοχος» και συνυπεύθυνος... Να εξοικειωθεί με τις νέες τεχνολογίες. Να αντιληφθεί τα κίνητρα, τα οφέλη, τις νέες τάσεις. Να συντονιστεί με το Μέλλον. Να κάνουμε επιτέλους όλοι μαζί -πολιτεία και κοινωνία- τις επιλογές μας, απαντώντας σε διλήμματα όπως «λιγνιτικά φουγάρα ή ανεμογεννήτριες»?
Στην εποχή των πολλαπλών κρίσεων που διανύουμε ο ρόλος και η ευθύνη των Τοπικών Αρχόντων, αλλά και όλων των Πολιτικών, γίνεται ακόμα μεγαλύτερος. Το μοντέλο της χειραψίας και των εορτασμών δεν αρκεί πια. Οι προκλήσεις της εποχής απαιτούν μεταξύ των άλλων και γνώση. Γιατί μόνο έτσι θα μπορέσουν και οι ίδιοι να ενημερώσουν τους πολίτες, να προτείνουν, να σχεδιάσουν, να στοχοθετήσουν και να σύρουν το άρμα προς τα μπρος με φιλόδοξους στόχους και Όραμα προς όφελος όλων...

Τη δημοσίευση του κειμένου μπορείτε να τη δείτε στο
http://www.lianagouta.gr/website/pdf_articles/%CE%9C%CE%B1%CE%BA%CE%B5%CE%B4%CE%BF%CE%BD%CE%AF%CE%B1%20%CF%84%CE%B7%CF%82%20%CE%9A%CF%85%CF%81%CE%B9%CE%B1%CE%BA%CE%AE%CF%82_12-7-09.pdf

Η «Πράσινη Οικονομία» των 600 δις ευρώ

2009-06-11T07:34:00.000-07:00

ΜΙΑ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΣΤΟ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ «ΑΕΡΙΟ ΚΑΙ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΣ»

Ήταν μια συνέντευξη, την οποία απήλαυσα εξαιτίας των πολύ εύστοχων ερωτήσεων, που μάλιστα μερικές είχαν κι ένα ιδιαίτερο ενδιαφέρον...

Στο εισαγωγικό σχόλιο, το περιοδικό έγραψε...
"Η μεγάλη πρόκληση της «πράσινης οικονομίας» των 600 δις ευρώ είναι εδώ και το ενδιαφέρον είναι στραμμένο σε πρακτικές εφαρμογές της, σε όλους σχεδόν τους κλάδους.
Η κ.Λιάνα Γούτα , Χημικός Μηχανικός, πρώην υπεύθυνη του τομέα Προστασίας του Περιβάλλοντος για όλα τα εργοστάσια του βιομηχανικού συγκροτήματος των ΕΛΠΕ στη Θεσσαλονίκη, μας μιλάει εκτενώς για το θέμα και θέτει τις «πράσινες» προτεραιότητες για την Ελλάδα".

Και οι ερωτήσεις....

1. Κυρία Γούτα, οι κλιματικές αλλαγές και οι σύγχρονοι περιβαλλοντικοί κίνδυνοι έχουν ευαισθητοποιήσει την κοινωνία μας, φέρνοντας έτσι τη λεγόμενη «πράσινη οικονομία» στο προσκήνιο. Τι σημαίνει ο όρος αυτός στην πράξη και ποιους τομείς επηρεάζει άμεσα; Πόσο αισιόδοξη είστε για τα ουσιαστικά αποτελέσματα που μπορεί να επιφέρει;

Η πράσινη οικονομία είναι ένας όρος που μας προέκυψε πρόσφατα, αλλά...«Ήρθε για να μείνει». Γιατί πολύ απλά, μιλάμε για την οικονομία του μέλλοντος. Μέσα σε λίγα μόνο χρόνια έγιναν μεγάλες αλλαγές και ανατροπές σε νοοτροπίες και αντιλήψεις και από εκεί που η συζήτηση για το περιβάλλον θεωρούνταν ολίγον ρομαντική, ολίγον ακτιβιστική, και πάντως στο περιθώριο ή σε ανταγωνισμό με την ανάπτυξη, σήμερα, τα πράγματα έχουν αλλάξει κατά 180ο και το περιβάλλον μπήκε στο επίκεντρο της οικονομίας και της ανάπτυξης. Κι αυτό γιατί, με τις τρομακτικές περιβαλλοντικές διαπιστώσεις των επιστημόνων, έγινε σαφές ότι ο σύγχρονος κόσμος πρέπει να αλλάξει άμεσα μοντέλο ανάπτυξης και από το μοντέλο της 2ης βιομηχανικής επανάστασης που βασίστηκε στα ορυκτά καύσιμα, να περάσει στην «οικονομία χαμηλής κατανάλωσης ενέργειας και χαμηλού άνθρακα». Αυτό προβλέπεται να φέρει την «3η βιομηχανική επανάσταση», αλλάζοντας πολλές από τις εικόνες της καθημερινότητάς μας. Οι ειδικοί προβλέπουν μια επανάσταση σε όφελος του περιβάλλοντος, που θα αλλάξει τα δεδομένα και θα δημιουργήσει τεράστιες ευκαιρίες για αυτούς που θα τις διακρίνουν έγκαιρα. Αυτή τη στιγμή η παγκόσμια κοινότητα αντιμετωπίζει μεγάλες περιβαλλοντικές απειλές, αλλά οι παραπάνω προβλέψεις δίνουν μια αισιόδοξη νότα ότι υπάρχει τρόπος και έρχεται...!

2. Στο παρελθόν οι δράσεις για το περιβάλλον θεωρούνταν άκρως ανασταλτικές και κοστοβόρες για την ανάπτυξη της οικονομίας και της βιομηχανίας. Τα τελευταία χρόνια βλέπουμε μια πραγματική στροφή, ιδιαίτερα στις μεγάλες εταιρείες. Η οικονομική κρίση που βιώνουμε θα μπορούσε να φρενάρει αυτή την αλλαγή φιλοσοφίας;

Πράγματι, στο παρελθόν οι φιλοπεριβαλλοντικές δράσεις θεωρούνταν ανασταλτικές για την ανάπτυξη και ως ένα επιπλέον κόστος για μια επιχείρηση, προκειμένου να συμμορφωθεί με τη νομοθεσία. Σήμερα, που έχει υιοθετηθεί η αρχή «Ο ρυπαίνων πληρώνει», αντιλαμβάνονται όλοι ότι η πρόληψη είναι προτιμότερη της αντιμετώπισης κι ότι αυτό δεν αφορά μόνο την βαριά βιομηχανία, αλλά κάθε επιχειρηματική δράση. Κι ότι όποιος προσπαθήσει να αποφύγει τις περιβαλλοντικές του υποχρεώσεις, κινδυνεύει να πληρώσει αργότερα πολύ ακριβότερα, για την αποκατάσταση μιας περιβαλλοντικής καταστροφής, όπως έχει συμβεί ακόμα και με εταιρίες κολοσσούς. Το βασικότερο όμως είναι ότι σήμερα παρουσιάζεται μια διπλή επιχειρηματική ευκαιρία:
Πρώτον, γιατί το «περιβαλλοντικό πρόσωπο» της εταιρίας, ενδιαφέρει τους καταναλωτές οι οποίοι κατευθύνουν τη δύναμή τους σε εταιρίες με περιβαλλοντική ευαισθησία, οι οποίες συνδυάζουν την ανάπτυξή τους με ένα προστιθέμενο όφελος για την κοινωνία και το περιβάλλον. Και δεύτερον, γιατί οι νέες περιβαλλοντικές τεχνολογίες συνιστούν μια νέα επιχειρηματική ευκαιρία. Χαρακτηριστικό παράδειγμα, οι πετρελαϊκές εταιρίες, που αντελήφθησαν ότι ένα μεγάλο κομμάτι της ‘ενεργειακής πίτας’ διαφοροποιείται και περνά από τα ορυκτά καύσιμα στις ΑΠΕ. Έχοντας λοιπόν τεχνογνωσία, εξειδικευμένο προσωπικό, δυνατότητα έρευνας και μεγάλων επενδύσεων, μπαίνουν δυναμικά στο παιχνίδι, πρωτοστατούν στη διεκδίκηση του νέου αυτού ενεργειακού κομματιού. Η BP πχ, πρωτοπορεί στην κατασκευή φωτοβολταϊκών πάνελς, ενώ η Shell πρωτοστατεί στα αιολικά. Και οι δυο επενδύουν δισεκατομμύρια ευρώ στις νέες τεχνολογίες. Σε περιόδους κρίσης, ωφελημένος είναι όποιος συγχρονίζει το βήμα του με το ‘καινούριο κι όχι αυτός που γραπώνεται στο ‘παλιό’. Και η οικονομία του μέλλοντος θα έχει πράσινα χαρακτηριστικά, γιατί πολύ απλά, ακόμα κι όταν περάσει η σημερινή οικονομική κρίση, οι περιβαλλοντικές απειλές θα είναι ακόμα εδώ για τις επόμενες δεκαετίες και θα ζητούν απαντήσεις και λύσεις.

3. Στον τομέα της ενέργειας συγκαταλέγονται μερικές από τις πιο ρυπογόνες επιχειρήσεις στην Ελλάδα. Τα πρόστιμα από την ΕΕ σε μερικές περιπτώσεις, όπως στη ΔΕΗ, είναι τόσο μεγάλα που απειλούν την κερδοφορία και ομαλή λειτουργία της επιχείρησης. Τι προβλέπετε να γίνει στο μέλλον για τις ρυπογόνες εταιρείες;
Οι ρυπογόνες εταιρίες δεν μπορούν παρά να συμμορφωθούν πρώτες από όλες με τη νομοθεσία, σε όλα τα επίπεδα. Ειδικά οι μεγάλες εταιρίες ενέργειας (ηλεκτροπαραγωγής και πετρελαϊκές), οφείλουν να αντιληφθούν τις μεγάλες αλλαγές που συντελούνται καθώς είναι πια κοινός στόχος ότι η παγκόσμια κοινότητα πρέπει να βαδίσει προς την οικονομία χαμηλού άνθρακα. Ήδη από το 2013, οι εταιρίες ηλεκτροπαραγωγής δε θα έχουν πλέον δωρεάν δικαιώματα εκπομπής CO2 όπως συμβαίνει τώρα, αλλά θα πρέπει να τα αγοράζουν όλα, κάτι που θα αυξήσει κατακόρυφα το κόστος παραγωγής από άνθρακα, λιθάνθρακα, λιγνίτη κλπ. Θα πρέπει λοιπόν να κινηθούν προς νέες πηγές ενέργειας, και για τις νέες και για τις υπάρχουσες μονάδες. Διαφορετικά το συνολικό κόστος παραγωγής και εκπομπών θα είναι δυσβάσταχτο.

4. Τι γίνεται στην εταιρεία σας, στα ΕΛΠΕ στον τομέα του περιβάλλοντος; Σε σχέση με τους ρύπους;
Συνηθίζω να λέω ότι το...’μικρόβιο’ της αγάπης μου για την προστασία του περιβάλλοντος, το ‘κόλλησα’ πρωτίστως από τη δουλειά μου, όταν βρέθηκα να είμαι υπεύθυνη του τομέα Προστασίας Περιβάλλοντος για όλα τα εργοστάσια του βιομηχανικού συγκροτήματος των ΕΛΠΕ στη Θεσσαλονίκη. Είχα την τύχη να βρεθώ από την αρχή σε μια εγκατάσταση που από την ίδρυσή της, πρώτη προτεραιότητα είχε την ασφάλεια και την προστασία του περιβάλλοντος. Συχνά μάλιστα, -ειδικά σε προηγούμενες δεκαετίες, όταν ακόμα η ελληνική νομοθεσία δεν ήταν τόσο απαιτητική-, πήγαινε ένα βήμα παραπάνω από τις ελληνικές νομοθετικές υποχρεώσεις υιοθετώντας ακόμα αυστηρότερες προδιαγραφές και ακολουθώντας από τότε τη λογική των βέλτιστων διαθέσιμων τεχνικών. Ήταν εταιρική πεποίθηση ότι αυτό οφείλει στην κοινωνία και στους εργαζόμενους, αλλά και ότι αυτή η πρακτική είναι η μόνη που εξασφαλίζει την επιχειρηματική αειφορία και ανάπτυξη.

5. Αν γινόσασταν για μια μέρα υπουργός Περιβάλλοντος τι αλλαγές θα κάνατε; Και αν την επομένη γινόσασταν υπουργός Ανάπτυξης τι επιπλέον πρωτοβουλίες θα συνδυάζατε για το καλό τόσο των επιχειρήσεων όσο και του περιβάλλοντος;
Ή θα έλεγα,....αν είχα δικαίωμα επιλογής, δυο μέρες Υπουργός Αειφόρου Ανάπτυξης, κατά το πρότυπο του Σαρκοζί στη Γαλλία. Γιατί πιστεύω ότι πλέον δε μπορεί να διαχωρίσει κανείς τις δράσεις του περιβάλλοντος από αυτές της ανάπτυξης και ότι όλη ανάπτυξη πρέπει να βαδίσει ‘Πράσινα’. Όλες οι αναπτυξιακές δράσεις, είτε επιχειρηματικές είτε έργα υποδομής, οφείλουν να συμμορφώνονται προς τις απαιτήσεις του περιβάλλοντος. Αυτό είναι αυτονόητο και μη διαπραγματεύσιμο.
Το πρώτο που θα επεδίωκα λοιπόν σε μια τέτοια κρίσιμη θέση θα ήταν η αλλαγή νοοτροπίας σε ό,τι αφορά την περιβαλλοντική νομοθεσία. Επί δεκαετίες ακολουθήσαμε ως χώρα την φοβική πρακτική των καθυστερήσεων και των παρατάσεων. Δεν αντιληφθήκαμε ότι οι ευρωπαϊκές νομοθεσίες, ειδικά αυτές των περιβαλλοντικών θεμάτων, αποτελούν ισχυρά μεταρρυθμιστικά εργαλεία για κάθε χώρα και θα έπρεπε από την πρώτη στιγμή που υιοθετούνται στην ΕΕ, να τα βλέπουμε κι εμείς ως μια μεγάλη ευκαιρία να μεταρρυθμίσουμε τις πρακτικές μας. Ήδη η ευρωπαϊκή νομοθεσία είναι πολύ λεπτομερής, απαιτητική και βαριά. Ωστόσο, μόνο όφελος μπορεί να έχει κανείς, όταν την εφαρμόσει μια ώρα νωρίτερα και όχι μια ώρα αργότερα!

6. Ποιοι θα πρέπει να είναι οι εθνικοί στόχοι της Ελλάδας για την «πράσινη οικονομία» και ποιες οι άμεσες προτεραιότητες; Πόσο «πράσινη» μπορεί να γίνει η Ελλάδα;
Κατ’ αρχήν να πετύχουμε όλες τις ευρωπαϊκές περιβαλλοντικές υποχρεώσεις μας σε όλους τους τομείς και να πιάσουμε έγκαιρα τους στόχους για το 2020. Όχι όμως αρκούμενοι στη λογική της συμμόρφωσης, αλλά βάζοντας δικούς μας, ακόμα πιο φιλόδοξους στόχους. Ως προτεραιότητες θα έβαζα τις ΑΠΕ, την ενεργειακή εξοικονόμηση, την προστασία των νερών, την αξιοποίηση των αποβλήτων, την ανάδειξη του φυσικού πλούτου και κάλλους της Ελλάδος, την προώθηση της περιβαλλοντικής διάστασης σε όλες τις επιχειρηματικές δραστηριότητες, όπως πχ στη γεωργία (βιοκαλλιέργειες), στον τουρισμό (οικοτουρισμό)...
Για να αναφερθώ μόνο στην πρώτη από αυτές, θα πω, ότι δεν είναι δυνατόν η χώρα μας, με τέτοιο τεράστιο πλούτο σε ήλιο και άνεμο, να μην είναι πρωτοπόρος στην αξιοποίησή τους. Αντ’ αυτού βλέπουμε χώρες όπως η Γερμανία να είναι παγκοσμίως πρώτες στην αξιοποίηση της ηλιακής ενέργειας! Ή ακόμα είναι κρίμα, εδώ, στη χώρα του Αιόλου, να μην κάνουμε σημαία μας την αιολική αξιοποίηση, «πουλώντας» την μάλιστα και επικοινωνιακά προς τα έξω, σε συνδυασμό με τον πολιτισμό, την ιστορία, τη μυθολογία μας. Η ιδέα του Υπουργού Ανάπτυξης για τη δημιουργία αυτόνομου Πράσινου Νησιού είναι μια τέτοια εξαιρετική ιδέα και θα έλεγα εγώ, γιατί όχι κι ένα θαλάσσιο πάρκο?
Τέλος πολύ βασική και καθοριστική παράμετρο θεωρώ την ενημέρωση και την ευαισθητοποίηση του κόσμου, ξεκινώντας από τις πολύ μικρές ηλικίες. Έχουμε πολλά αρνητικά ρεκόρ, όπως πχ το ότι είμαστε από τις πιο σπάταλες χώρες στην κατανάλωση νερού στην ΕΕ, έχουμε από τα πιο ενεργοβόρα κτίρια, αλλά από την άλλη φαίνεται ότι τελευταία δείχνουμε μια μεγάλη ευαισθησία, όταν λάβουμε την πληροφορία. Χαρακτηριστικό παράδειγμα, η μαζική συμμετοχή των πολιτών στην πρωτοβουλία της WWF για την «Ώρα της γης», λίγες μέρες πριν, που μας έκανε να καμαρώσουμε για το πόση ευαισθησία μπορούμε να δείξουμε όταν υπάρχει σοβαρός λόγος!

7. Ποια χώρα θα μπορούσε να έχει η Ελλάδα ως παράδειγμα; Γιατί; Τι γίνεται στις άλλες χώρες – μέλη της ΕΕ; Τι ιδέες μπορούμε να πάρουμε από το εξωτερικό (και με παραδείγματα);
Έχουμε πολλά παραδείγματα σε όλα τα επίπεδα:
 Σε επίπεδο κρατών, όπως η Σουηδία με στόχο την απεξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα στα επόμενα 15 χρόνια. Παρόμοιους στόχους βάζουν η Ισλανδία και η Νορβηγία. Ή το εντυπωσιακό παράδειγμα της Ισπανίας, που έγινε η δεύτερη ευρωπαϊκή χώρα σε εγκατεστημένα αιολικά ή και η Πορτογαλία που πολύ γρήγορα έφτασε να παράγει περισσότερο από το 40% της ηλεκτρικής της ενέργειας από ΑΠΕ.
 Σε επίπεδο περιφερειών, όπως περιφέρειες της Αυστρίας που ξεπέρασαν ήδη κατά πολύ τους ευρωπαϊκούς στόχους του 2020 για ΑΠΕ και εξοικονόμηση, πετυχαίνοντας έτσι εντυπωσιακή οικονομική ανάπτυξη και τόνωση της απασχόλησης.
 Αλλά ακόμα και σε επίπεδο πόλεων, όπως η Στοκχόλμη που αναδείχθηκε η ευρωπαϊκή Πράσινη Πρωτεύουσα του 2009, παράγοντας 50% λιγότερα αέρια θερμοκηπίου σε σχέση με την υπόλοιπη Σουηδία και επιβάλλοντας μέτρα καθαρισμού νερού και περιβαλλοντικά διόδια στο κέντρο της πόλης. Παρομοίως, περισσότεροι από 350 δήμαρχοι στις 10/2/09 δήλωσαν σε τελετή του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ότι δεσμεύονται για μείωση των εκπομπών CO2 κατά 20% ως το 2020. Αλλά και μικρές πόλεις όπως το Lidköping, των 25000 κατοίκων στη Σουηδία, που στοχεύει στην απεξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα μέσα στα επόμενα δύο χρόνια".
Τα παραδείγματα είναι πλέον πολλά. Μπορούμε να πάρουμε ιδέες από αυτά, αλλά μπορούμε να βρούμε και δικές μας καλύτερες ιδέες, ακόμα πιο φιλόδοξες. Γιατί όχι?

8. Η «πράσινη οικονομία» δημιουργεί εκ των πραγμάτων τα «πράσινα επαγγέλματα». Ποια είναι αυτά ( ΕΧΕΤΕ ΑΥΤΗ ΤΗ ΛΙΣΤΑ;) και πως μπορούν να αποτελέσουν επαγγελματικό οδηγό για τη νέα γενιά;
Πρέπει να κατανοήσουμε ότι κάθε προϊόν και κάθε επαγγελματική δραστηριότητα έχει το οικολογικό της αποτύπωμα, και άρα όλες οι επαγγελματικές δραστηριότητες καλό είναι να αναπροσαρμόσουν τα δεδομένα τους λαμβάνοντας υπόψη την περιβαλλοντική διάσταση. Από τον πυρηνικό επιστήμονα μέχρι τον αγρότη. Το απαιτεί πλέον η αγορά και οι ευαισθητοποιημένοι καταναλωτές που αρχίζουν να στρέφουν τη δύναμή τους προς φιλοπεριβαλλοντικά προϊόντα και υπηρεσίες.
Πέρα από αυτό όμως, δημιουργούνται και πολλά νέα επαγγέλματα και ειδικότητες, όπως πχ ενεργειακοί επιθεωρητές κτιρίων, μηχανικοί περιβάλλοντος, βιοκαλλιεργητές, εργαζόμενοι στο χώρο της ανακύκλωσης, της επεξεργασίας αποβλήτων, στον τομέα των Ανανεωσίμων Πηγών Ενέργειας, των αντιρυπαντικών τεχνολογιών, του ελέγχου και προστασίας των Υδάτων, κλπ. Η λίστα είναι πολύ μεγάλη.

9. Μιλήστε μας με αριθμούς: πόσους και ποιους αφορά η «πράσινη οικονομία»; Ποιους κλάδους αφορά; Για τι τζίρους μιλάμε;
Όπως είπαμε η Πράσινη Οικονομία αφορά όλους τους κλάδους. Η εκτίμηση είναι ότι θα δημιουργήσει έναν τεράστιο κύκλο εργασιών παγκοσμίως της τάξης των 600 δις ευρώ/έτος κι ότι οι επενδύσεις ως το 2030 θα φτάσουν τα 630 δις ευρώ. Μόνο για τις ΑΠΕ, τον τελευταίο χρόνο, οι παγκόσμιες επενδύσεις αυξήθηκαν κατά 60% φτάνοντας τα 148 δις δολάρια, με πρόβλεψη για 250 δις ευρώ το 2020 και 460 δις ευρώ το 2030. Ως προς την απασχόληση, πρόσφατη Έκθεση Επιτροπής του ΟΗΕ υπολογίζει ότι ο κλάδος των ΑΠΕ απασχολεί σήμερα πάνω από 2,3 εκ εργαζομένους διεθνώς, ενώ μέχρι το 2030 αναμένεται να φτάσει στα 20 εκ.

10. Πόσο αισιόδοξη είστε για την ανάπτυξη των ΑΠΕ στην Ελλάδα; Είναι εφικτός ο στόχος του 20-20-20;
Με τον έναν ή τον άλλο τρόπο, τους στόχους οφείλουμε να τους πετύχουμε. Στην εξοικονόμηση ενέργειας έχουμε μεγάλα περιθώρια, καθώς ενεργειακά είμαστε πολύ σπάταλοι και ως προς τις ΑΠΕ είμαστε μια χώρα με τεράστιο δυναμικό. Το επενδυτικό ενδιαφέρον αυτή τη στιγμή είναι τεράστιο κι ελπίζω σύντομα να λυθούν όποια προβλήματα παρουσιάστηκαν, έτσι ώστε να προχωρήσουμε και στην εγκατάσταση και λειτουργία. Η πρόκληση πάντως θα ήταν να ξεπεράσουμε τους υποχρεωτικούς στόχους και να βάλουμε ψηλότερους, κερδίζοντας τα δικά μας φιλόδοξα στοιχήματα που θα μας πάνε μπροστά στη νέα εποχή της Πράσινης Οικονομίας.

Δείτε τη δημοσίευση της συνέντευξης στο περιοδικό, στο
http://www.lianagouta.gr/website/pdf_articles/A&H_14_prasini%20oikonomia.pdf

Χρειάζεται να στρέψουμε την προσοχή μας στην καρδιά της Ευρώπης

2009-06-01T13:04:00.000-07:00

Σε μια συνέντευξη μου στο Περιοδικό ΔΗΜΟΣΙΟΣ ΤΟΜΕΑΣ, τεύχος Απριλίου ΄09, αν και σύντομα, ασχοληθήκαμε με πολλά θέματα... Ή όπως σημειώνει το περιοδικό εισαγωγικά....

"Η εθνική ενεργειακή πολιτική, η επιχειρηματικότητα και η καινοτομία, η θέση της γυναίκας στην αγορά εργασίας, και μερικές καίριες επισημάνσεις για το διακύβευμα των ευρωεκλογών είναι τα κυριότερα θέματα που θίξαμε σε μια συζήτηση που είχαμε με την κα Γούτα.... Όπως θα διαπιστώσετε στο πλήρες κείμενο της συζήτησης που ακολουθεί, η κα Γούτα δε διστάζει να λέει τα πράγματα με το όνομά τους»....

 Τα τελευταία χρόνια βιώσαμε μια ατέρμονη συζήτηση για τα θέματα της ενεργειακής πολιτικής. Μετά την υλοποίηση των συμφωνιών για τους αγωγούς πετρελαίου και φυσικού αέρίου στην περιοχή, ποιος θα είναι ο ρόλος της Ελλάδας στην «ενεργειακή σκακιέρα» της Ευρώπης;

Είναι αλήθεια ότι η ενεργειακή πολιτική και η ενεργειακή διπλωματία βρέθηκαν στην πρώτη γραμμή της επικαιρότητας τα τελευταία δύο χρόνια. Το πρώτο περιστατικό που έφερε την Ευρώπη στα πρόθυρα νευρικής...«ενεργειακής» κρίσης ήταν όταν κινδύνεψε να μείνει χωρίς Φυσικό Αέριο (ΦΑ) λόγω της διένεξης Ουκρανίας-Ρωσίας, ενώ ακολούθησαν κι άλλα παρόμοια. Να σημειώσουμε ότι η ΕΕ εξαρτάται ενεργειακά κατά 54% από τις εισαγωγές καυσίμων, ενώ υπάρχουν χώρες που σχεδόν η συνολική τους τροφοδοσία σε ΦΑ εξαρτάται αποκλειστικά από μια χώρα, τη Ρωσία και από μία διαδρομή, αυτήν μέσω Ουκρανίας! Έτσι αναδείχθηκε σε πρώτης προτεραιότητας ζήτημα η επιτακτική ανάγκη της Ευρώπης αλλά και κάθε χώρας να εξασφαλίσει όσο το δυνατό περισσότερες διαφορετικές πηγές και δρόμους τροφοδοσίας αργού και φυσικού αερίου. Η Ελλάδα βρίσκεται σε σημείο κλειδί στο σταυροδρόμι Δύσης-Ανατολής, από όπου μπορούν, τα καύσιμα της Μέσης Ανατολής, της Κασπίας, του Αζερμπαϊτζάν, της Ρωσίας, να διοχετευτούν με αγωγούς σε όλη την Ευρώπη. Οι διαδρομές παλιών και νέων αγωγών που σχεδιάζονται συνιστούν πραγματικά ένα πολύπλοκο παζλ. Έτσι η Ελλάδα διεκδικεί ρυθμιστικό ρόλο στη νέα αυτή κατάσταση που διαμορφώνεται. Τα οφέλη θα είναι πολλά, για την ασφάλεια τροφοδοσίας και την βελτίωση του ανταγωνισμού για τις δικές μας ενεργειακές ανάγκες, αλλά και εξαιτίας του οικονομικού οφέλους διέλευσης αγωγών και καυσίμων και τέλος λόγω του στρατηγικού ρόλου που αποκτά η Ελλάδα στις διεθνείς διαπραγματεύσεις, έναν ρόλο που της εξασφαλίζει ισχυρή φωνή και αναβαθμίζει την ασφάλειά της.

 Θα αναβαθμιστεί επομένως ο οικονομικός ρόλος της Ελλάδας στη νοτιοανατολική Ευρώπη; Πόσο θα διευκολυνθεί η επίδοση της χώρας μας σε δύο τομείς που μάλλον πάσχουν, την επιχειρηματικότητα και την καινοτομία;

Ο παραπάνω γεωστρατηγικός ρόλος της Ελλάδας, όχι μόνο για την Νοτιοανατολική, αλλά για όλη την Ευρώπη, και για όλη τη διεθνή διπλωματία καθώς και η ενεργειακή μας αναβάθμιση φυσικά και θα λειτουργήσει ευεργετικά για την οικονομία και την ανταγωνιστικότητα της χώρας. Αλλά αυτό δεν αρκεί από μόνο του για τους άλλους δυο κρίσιμους τομείς που θίγετε. Η επιχειρηματικότητα και η καινοτομία είναι τα μεγάλα ζητούμενα όχι μόνο για την Ελλάδα, αλλά για όλη την Ευρώπη. Η χώρα μας έχει πολύ δρόμο να διανύσει, αφού και στους δυο τομείς οι επιδόσεις μας είναι χαμηλές. Ωστόσο έχουν πλέον αναχθεί σε στόχους υψηλής προτεραιότητας όπως φαίνεται και από πρόσφατες πρωτοβουλίες, όπως οι 5 Πόλοι Καινοτομίας σε όλη την Ελλάδα, η Ζώνη Καινοτομίας στη Θεσσαλονίκη, η έμφαση στην ενίσχυση της επιχειρηματικότητας, η αναμόρφωση του πτωχευτικού δικαίου κλπ. Ωστόσο ο δρόμος είναι μακρύς, μέχρις όλα αυτά να αποδώσουν καρπούς, καθώς συχνά σκοντάφτουν σε νοοτροπίες και αγκυλώσεις. Μάλιστα, η επιχειρηματικότητα και η καινοτομία πρέπει να διδαχθούν και να μπουν στην κουλτούρα μας από τη μικρή ηλικία. Κλείνοντας να πω ότι ανθρώπινο δυναμικό και μεμονωμένα παραδείγματα επιτυχίας υπάρχουν στη χώρα μας. Χρειάζεται να εξασφαλισθεί το κατάλληλο περιβάλλον ώστε όλα αυτά να συντονιστούν και να αποδώσουν καρπούς, με στόχο να αποκτήσει η Ελλάδα και σ’ αυτούς τους τομείς έναν ρόλο κλειδί για την ευρύτερη περιοχή, συνδυάζοντάς τον με τα γεωστρατηγικά της χαρακτηριστικά, τον φυσικό και τον πολιτιστικό της πλούτο.

 Στην πολιτική αντιπαράθεση για τις επερχόμενες εκλογές για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο φαίνεται ότι θα κυριαρχήσουν τα θέματα της εσωτερικής πολιτικής επικαιρότητας. Ποιο είναι κατά τη γνώμη σας το πραγματικό διακύβευμα των Ευρωεκλογών;

Δυστυχώς φοβάμαι ότι κάτι τόσο σημαντικό όσο η εκπροσώπησή μας στο Ευρωκοινοβούλιο θα «μικρύνει», με όρους εσωστρέφειας και τρέχουσας επικαιρότητας. Και το λέω, γιατί έχοντας την τύχη να εργαστώ ως σύμβουλος σε θέματα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, είδα τον πλούτο της πολιτικής που παράγεται στις Βρυξέλλες μέσα από μια δημοκρατική διαδικασία ζυμώσεων, διαβουλεύσεων, συναινέσεων. Η Ελλάδα συμμετέχει στη διαμόρφωση αυτής της πολιτικής ως μια από τις πρώτες χώρες. Μια πολιτική που μας αφορά άμεσα, αφού το 80-85% της νομοθεσίας μας είναι εφαρμογή της νομοθεσίας που υιοθετείται από την ΕΕ. Χρειάζεται λοιπόν να στρέψουμε τη προσοχή μας στην καρδιά της Ευρώπης και να αντιληφθούμε το ρόλο, τη φωνή, τη συμμετοχή μας και το πώς μια σωστή εκπροσώπηση μπορεί να επηρεάσει την ποιότητα ζωής και την καθημερινότητά μας. Οι πολιτικές, τα μέτρα, οι νομοθεσίες που υιοθετούνται αφορούν σε όλους τους τομείς, παιδεία, απασχόληση, οικονομία, κοινωνική συνοχή, ανάπτυξη, πολιτισμό, ενέργεια και περιβάλλον αλλά και κάθε πτυχή της ζωής και της καθημερινότητάς μας. Με την ψήφο μας καλούμαστε να αποφασίσουμε γι αυτά τα σημαντικά θέματα και όχι απλά για την τρέχουσα ελληνική πολιτική επικαιρότητα. Αυτό πρέπει να το συνειδητοποιήσουμε και να βάλουμε τις Ευρωεκλογές στις πραγματικές τους διαστάσεις, για το δικό μας όφελος.

 Ένα θέμα ευρωπαϊκής προέλευσης αφορά κυρίως στις γυναίκες. Είστε στέλεχος μεγάλης ελληνικής εταιρίας και ταυτόχρονα μητέρα δύο παιδιών. Τι σημαίνει για την Ελληνίδα εργαζόμενη μητέρα η πρόσφατη απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου για την εξομοίωση των ηλικιακών ορίων συνταξιοδότησης στο δημόσιο;

Πρόκειται για μια αλλαγή που προκαλεί αναταράξεις, αλλά πιστεύω ότι πρέπει να δούμε την ουσία του θέματος πιο προσεκτικά. Σήμερα η Ελληνίδα μορφώνεται όσο κι ο άνδρας, διακρίνεται στις σπουδές της και έχει φιλοδοξίες για μια πετυχημένη καριέρα. Βεβαίως αυτό καλείται να συνδυάσει με την προσωπική της ζωή, την οικογένεια και τον κρίσιμο ρόλο της ανατροφής των παιδιών. Πρέπει λοιπόν να δούμε τα νέα αυτά δεδομένα και να αναζητήσουμε λύσεις σύγχρονες για τις ανάγκες της νέας γυναίκας. Έχοντας προσωπική πείρα από μια απαιτητική και ανταγωνιστική δουλειά και έχοντας δυο μεγάλα παιδιά, γνωρίζω ότι οι ρόλοι αναπροσαρμόζονται. Η γυναίκα συνεισφέρει -συχνά ισότιμα- στον οικογενειακό προϋπολογισμό κι ο πατέρας συμμετέχει στην ανατροφή των παιδιών.
Η κοινωνία χρειάζεται να αναπροσαρμόσει τα μοντέλα και το κράτος να στηρίξει τις νέες ανάγκες. Η μεγάλη βοήθεια που χρειάζεται η μητέρα και η οικογένεια είναι κυρίως στα πρώτα χρόνια μετά τη γέννηση των παιδιών. Τότε χρειάζονται η κοινωνική και οικονομική βοήθεια, οι υποδομές από την πολιτεία, όπως βρεφονηπιακοί σταθμοί, βοήθεια στο σπίτι, ελαστικά ωράρια, άδειες μητρότητας, ευελιξία στις εργασιακές σχέσεις, ενθάρρυνση της εργοδοσίας με οικονομικά κίνητρα, έτσι ώστε να διευκολυνθεί η κρίσιμη και δύσκολη αλλά τόσο ευτυχής αυτή περίοδος της οικογένειας. Και τα ίδια πρέπει να εξασφαλίζονται και για τον πατέρα, πχ. της μονογονεϊκής οικογένειας.
Εκεί λοιπόν πιστεύω ότι πρέπει να εστιάσουμε και όχι στην διατήρηση του παλιού προτύπου, της πρόωρης συνταξιοδότησης, που συνήθως μάλιστα έρχεται όταν έχουν μεγαλώσει τα παιδιά.

Τη δημοσίευση του κειμένου μπορείτε να τη δείτε στο
http://www.lianagouta.gr/website/pdf_articles/Δημόσιος%20Τομέας_Μάιος%2009_all.pdf

Ευρωεκλογές - Δημοψήφισμα : Μα τόσο πολύ θα τις ''μικρύνουμε'';

2009-05-24T08:33:00.000-07:00

Οι Ευρωεκλογές μας καλούν σε λίγες μέρες στην κάλπη! Μετά από μήνες ατέλειωτων συζητήσεων και αναλύσεων περί δημοσκοπήσεων, πρόθεσης ψήφου, σενάρια εκλογών, έχουμε μπροστά μας αληθινές εκλογές αυτή τη φορά! Φαίνεται ότι στην Ελλάδα μας αρέσει να...εκλογολογούμε ατελείωτα. Με τη διαφορά ότι όλο το ενδιαφέρον εστιάζεται αποκλειστικά σε όσα συμβαίνουν μέσα στα μικρά σύνορά μας. Γιατί ακόμα κι αυτές τις ευρωεκλογές, τις βλέπουμε ως μια νέα ευκαιρία για αντιπαράθεσης “made in Greece”! Με χαρακτηριστικότερη φράση αυτής της τακτικής, την πρόσκληση-πυροτέχνημα της αντιπολίτευσης για ‘Δημοψήφισμα’!
Είναι αλήθεια βέβαια ότι και ο Έλληνας όπως κι ο μέσος ευρωπαίος πολίτης ακούει και μαθαίνει λίγα για όσα διαδραματίζονται και εξελίσσονται στις Βρυξέλλες. Όταν όμως η ίδια η ηγεσία της αντιπολίτευσης, επιλέγει να υποβαθμίσει το ρόλο των ευρωεκλογών, αναγορεύοντας τες σε Δημοψήφισμα εσωτερικής κατανάλωσης, τότε δε μπορεί παρά να δει κανείς όχι μόνο μια κοντόφθαλμη αντίληψη, αλλά και σκοπίμως αποπροσανατολιστική.
Αντιθέτως, όλη η πολιτική και εκλογική αντιπαράθεση θα έπρεπε να επικεντρώνεται στην ποιότητα κατάρτισης του κάθε ψηφοδελτίου. Αυτό που καλούμαστε να επιλέξουμε είναι 22 Έλληνες βουλευτές, οι οποίοι στα επόμενα 5 χρόνια θα αποτελούν τη φωνή της Ελλάδος, σε όλες τις αποφάσεις που λαμβάνει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο για τις 27 χώρες της ΕΕ. Αποφάσεις που λαμβάνονται μέσα από μια δημοκρατική διαδικασία καθημερινών ζυμώσεων, συζητήσεων, συναινέσεων ακόμα και συμβιβασμών, χάρη στην οποία, η ΕΕ εξελίσσεται και προχωράει. Καθημερινές μάχες μέσα από τις οποίες χαράσσονται Στρατηγικές, αποφασίζονται Πολιτικές και θεσπίζονται Νομοθεσίες. Μάχες στις οποίες οι Έλληνες ευρωβουλευτές θα πρέπει να προτείνουν, να εισηγηθούν, να ελέγξουν, να νομοθετήσουν, δηλώνοντας με έμφαση ότι η Ελλάδα είναι μια χώρα που αν και μικρή, μπορεί να έχει άποψη. 30 χρόνια τώρα έχουμε ως χώρα αυτό το ‘Δικαίωμα’ συμμετοχής και οφείλουμε να κάνουμε αισθητή την παρουσία μας σε όφελος των ευρωπαίων και των Ελλήνων πολιτών. Αν αναλογιστούμε μάλιστα ότι το 80% της ελληνικής νομοθεσίας, είναι αποτέλεσμα εφαρμογής της ευρωπαϊκής νομοθεσίας, αντιλαμβανόμαστε ότι αυτές οι διεργασίες του Ευρωκοινοβουλίου μπορεί να μας επηρεάζουν περισσότερο ακόμα και από αυτές του Ελληνικού Κοινοβουλίου.
Άρα ο στόχος των ευρωεκλογών πρέπει να είναι ένας και μοναδικός : Να επιλέξουμε με ευθύνη το ψηφοδέλτιο με την καλύτερη ευρωπαϊκή πρόταση και την ικανότερη ομάδα υποψηφίων. Χρειαζόμαστε ανθρώπους με βαθιά γνώση και εμπειρία, πάθος και εργατικότητα, με φωνή ισχυρή, τεκμηριωμένη, μαχητική και διεκδικητική, που θα συναισθανθούν το βάρος της ευθύνης τους και μέσα από τη θητεία τους θα δικαιολογήσουν την παρουσία τους φέρνοντας μια προστιθέμενη αξία για τη χώρα. Όχι ανθρώπους της εικόνας και του star system, αλλά της γνώσης και του έργου. Κι αυτό πρέπει να το απαιτούμε μέχρι τέλους. Να παρακολουθήσουμε την πορεία τους και να ενδιαφερθούμε για το έργο και τις επιδόσεις τους.
Σήμερα ποιος γνωρίζει έστω και λίγα από τα πολλά σπουδαία που έχουν πετύχει ορισμένοι από τους ευρωβουλευτές μας? Ποιες εφημερίδες και ποιες τηλεοράσεις ασχολούνται με το έργο των ευρωβουλευτών, πέρα από το να αφιερώσουν πιθανώς δυο αράδες? Κι όμως τα θέματα αυτά, παρόλο που... «δε πουλάνε», είναι αυτά που καθορίζουν το μέλλον μας, πολύ περισσότερο από την στενή μιντιακή ελληνική επικαιρότητα.
Ας ασχοληθούμε αυτή τη φορά με την ουσία των ευρωεκλογών, κι ας μην την «μικρύνουμε» κάτω από το παραμορφωτικό πρίσμα μιας μικροκομματικής εσωστρέφειας. Οι Ευρωβουλευτές που θα εκλεγούν έχουν σπουδαίο έργο να επιτελέσουν, που αφορά το μέλλον όλων μας, την καθημερινότητα, την ποιότητα ζωής μας. Ας αξιοποιήσουμε αυτή την ευκαιρία επιλέγοντας τους καλύτερους!

Το άρθρο δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Politics News, τεύχος Μαϊου '09, αν και με λάθος τίτλο, ελπίζω από τον...δαίμονα του τυπογραφείου!...

Δείτε τη δημοσίευση στο
http://www.lianagouta.gr/viewblog.php?aa=493

Αυτοδιοίκηση και τοπικές κοινωνίες να πρωτοστατήσουν στις ΑΠΕ

2009-05-15T06:41:00.000-07:00

Αν και πρόκειται για μια συνέντευξη που δόθηκε στις αρχές του χρόνου στον Σωτήρη Ζαχαριά, και δημοσιεύτηκε στο περιοδικό της ΕΝΑΕ, "Ελληνική Νομαρχία", το θέμα είναι πιο επίκαιρο από ποτέ!...

ΣΥΖΗΤΩΝΤΑΣ ΜΕ ΤΗΝ π. ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟ ΤΟΥ ΠΣΧΜ κ. ΛΙΑΝΑ ΓΟΥΤΑ, Συνέντευξη στον Σ.Ζαχαριά

Κοιτώντας έξω από τα σύνορά μας, βλέπουμε ότι στην Ευρώπη ο ρόλος των τοπικών κοινωνιών αναδεικνύεται όλο και πιο πρωτοπόρος και ισχυρός. Σε εποχές που τα προβλήματα σε περιοχές της Ελλάδας αλλά και συνολικά της χώρας οξύνονται διαρκώς, αξίζει να δούμε ένα παράδειγμα που μας έρχεται από την Αυστρία», επισημαίνει η κ. Λιάνα Γούτα π. αντιπρόεδρος του Πανελληνίου Συλλόγου Χημικών Μηχανικών.
- Τί ακριβώς έχουν πετύχει στην Αυστρία…
- Η περιφέρεια της Άνω Αυστρίας έχει καταφέρει να παράγει σήμερα το 30% της ενέργειας που χρειάζεται από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, γνωστών ως ΑΠΕ. Σε μια εποχή που το ενεργειακό ζήτημα βρίσκεται στο επίκεντρο των συζητήσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης και που η Ευρώπη βάζει στόχο για το 2020 οι ΑΠΕ να καλύπτουν το 20% των ενεργειακών της αναγκών. Σήμερα λοιπόν, 12 χρόνια νωρίτερα από το χρονικό όριο, η Άνω Αυστρία έχει ήδη ξεπεράσει τον ευρωπαϊκό στόχο κατά 1,5 φορά. Το βασικότερο όμως είναι ότι οι ενεργειακές αυτές επιδόσεις της έχουν γίνει μοχλός ανάπτυξης για ολόκληρη τη συγκεκριμένη περιοχή, με πολλαπλά οφέλη, καθώς αυξήθηκε σημαντικά το Ακαθάριστο Εθνικό Προϊόν της και η απασχόληση στην περιοχή.
-Και πώς πέτυχε αυτά τα εντυπωσιακά αποτελέσματα μια ευρωπαϊκή περιφέρεια;
-Η συνταγή μοιάζει απλή: τόλμησαν και πρωτοπόρησαν. Πριν από 15 χρόνια η περιφέρεια αυτή αποφάσισε ότι έπρεπε να επιλέξει ένα βασικό στόχο γύρω από τον οποίο να στρέψει την ανάπτυξή της. Ο στόχος τον οποίο επέλεξε ήταν η Ενέργεια. Και εκεί έβαλε τη «σημαία» της ανάπτυξής της. Έστρεψε λοιπόν όλες τις προσπάθειές της στην Ενεργειακή Εξοικονόμηση και στις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, δηλαδή στην Ενέργεια από ήλιο, αέρα, βιομάζα, γεωθερμία. Υιοθέτησε ένα συγκεκριμένο Πρόγραμμα Δράσης, το οποίο και ακολούθησε όλα αυτά τα χρόνια με συνέπεια και προσήλωση. Βασική παράμετρος της επιτυχίας ήταν ότι σε αυτό τον μακροπρόθεσμο στόχο συντονίσθηκαν όλες οι παραγωγικές δυνάμεις της περιοχής, η Διοίκηση, τα Πανεπιστήμια, οι βιομηχανίες, οι επιχειρήσεις. Δημιουργήθηκαν θεσμοί, δόθηκαν κίνητρα, επενδύθηκαν κεφάλαια, αξιοποιήθηκε το ανθρώπινο δυναμικό. Όλοι συντονισμένοι σε ένα κοινό Όραμα Ανάπτυξης. Αποτέλεσμα; Επιδόσεις όπως το 30% που προανέφερα, με πολλαπλά περιβαλλοντικά, οικονομικά και κοινωνικά οφέλη, αύξηση του ΑΕΠ και σημαντική αύξηση των θέσεων εργασίας.
-Πρόκειται άραγε για μεμονωμένο παράδειγμα;
-Όχι βέβαια. Είναι μόνο ένα από τα πολλά που μπορούμε να βρούμε και τα οποία αποδεικνύουν τη δύναμη που μπορούν να έχουν οι τοπικές κοινωνίες. Γιατί τέτοια παραδείγματα υπάρχουν πολλά σε όλη την Ευρώπη και σε κάθε επίπεδο Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Φορείς της οποίας συχνά πρωτοπορούν με ρηξικέλευθες και προωθημένες προτάσεις. Φτάνει να υπενθυμίσουμε το παράδειγμα του δημάρχου του Λονδίνου ή του συναδέλφου του της Ν. Υόρκης και τις φιλοπεριβαλλοντικές τους ευαισθησίες, προτάσεις και μέτρα. Βέβαια τα μεγέθη είναι διαφορετικά, οι πρωτοβουλίες μπορούν όμως να είναι ανάλογες.
Φαίνεται λοιπόν ότι καθοριστικός παράγοντας ώστε να γίνουν οι κοινωνίες ανταγωνιστικές και με βιώσιμη ανάπτυξη είναι η κινητοποίηση τους και σε τοπικό επίπεδο. Και λέγοντας κινητοποίηση, εννοούμε ότι το Όραμα, η Στρατηγική, οι Δράσεις, η Συναίνεση και η Δέσμευση είναι σημαντικό να προέλθουν από την ίδια την τοπική κοινωνία. Αυτή είναι που πρέπει να αναζητήσει τα χαρακτηριστικά εκείνα που την διαφοροποιούν και που της δίνουν συγκριτικά πλεονεκτήματα. Πάνω σ’ αυτά μπορεί να στηρίξει το Όραμα της για το μέλλον και σ΄ αυτό να συντονίσει όλες της τις δυνάμεις. Με τέτοιες πρακτικές είναι σίγουρο ότι θα ανακαλύψουμε με έκπληξη πόσο μπροστά μπορούν να μας πάνε οι δικές μας δυνάμεις, προς όφελος όλων μας.
-Στην Ελλάδα, ποια είναι η κατάσταση σήμερα στον τομέα αυτό;
Στην Ελλάδα δυστυχώς οι τοπικές κοινωνίες και οι τοπικές αρχές δεν έχουν κινητοποιηθεί όσο θα έπρεπε ή όσο θα μπορούσαν. Αντιθέτως είναι συχνές οι περιπτώσεις όπου υπήρξαν έντονες αντιδράσεις σε ενεργειακές φιλοπεριβαλλοντικές επενδύσεις, όπως πχ σε εγκαταστάσεις αιολικών πάρκων ή φωτοβολταϊκών μονάδων. Με ενδιαφέρον διάβαζα πριν λίγο καιρό την αντίδραση κάποιων εκπαιδευτικών στην απόφαση να εγκατασταθούν φωτοβολταϊκές μονάδες στις ταράτσες των σχολείων!
Πιστεύω ότι μεγάλο ρόλο σε τέτοιου είδους αντιδράσεις παίζει η έλλειψη ενημέρωσης για τις νέες τεχνολογίες, για τα χαρακτηριστικά τους και κυρίως για τα οφέλη και τα κίνητρα που έχουμε να προχωρήσουμε προς αυτές.
Είναι δεδομένο ότι στο σύγχρονο τρόπο ζωής με τον οποίο ζούμε χρειαζόμαστε ενέργεια και ηλεκτρισμό. Πρέπει να κάνουμε τις επιλογές μας και ως πολιτεία και ως τοπικές αρχές και ως κοινωνία. Κατηφορίζοντας τον δρόμο από την Τρίπολη προς την Καλαμάτα μπορούμε να δούμε τις δυο όψεις του νομίσματος. Πρώτα συναντούμε τις ανεμογγεννήτριες ενός αιολικού πάρκου και λίγο παρακάτω τα φουγάρα του λιγνιτικού εργοστάσιο της Μεγαλόπολης.
Ωστόσο, εκτός της ενημέρωσης των κοινωνιών, πρωταρχικός είναι και ο ρόλος και η ευθύνη των τοπικών αρχών, γιατί αυτές πρέπει πρώτες να ενημερωθούν, να μάθουν, να πάρουν παραδείγματα καλής πρακτικής από άλλες χώρες, να σχεδιάσουν, να προτείνουν, να βάλουν στόχους, να ενημερώσουν. Το όφελος θα είναι σε πολλαπλά επίπεδα για όλους.
-Πώς μπορεί μια Νομαρχία (αν μπορεί) από μόνη της να αναλάβει ανάλογες πρωτοβουλίες; Ή να τις προκαλέσει, να συνεισφέρει...
Αναφέραμε παραπάνω πολλά που έχουν να κάνουν με δράσεις, στρατηγική και όραμα. Ωστόσο, πέραν αυτών, ένα από τα πρώτα και πιο απλά πράγματα που μπορεί να κάνει μια Νομαρχία είναι να δώσει το παράδειγμα. Η Νομαρχία, όπως και κάθε φορέας του Δημοσίου ή της Τοπικής αυτοδιοίκησης διαχειρίζεται δημόσιο χρήμα, χρήμα του πολίτη, άρα είναι και θέμα ηθικής υποχρέωσης να το χρησιμοποιήσει με τον καλύτερο τρόπο. Θα μπορούσε λοιπόν να ξεκινήσει με το πιο απλό, υιοθετώντας τεχνολογίες εξοικονόμησης ενέργειας και τεχνολογίες φιλοπεριβαλλοντικές στα κτίρια της, στον εξοπλισμό, στον φωτισμό, στα αυτοκίνητά της: Πιστοποίηση κτιρίων, ενεργειακά αποδοτικά κτίρια, φωτισμός με ενεργειακά αποδοτικούς λαμπτήρες, φιλοπεριβαλλοντικά αυτοκίνητα και οικολογική μετακίνηση, ενεργειακά αποδοτικός εξοπλισμός γραφείου με σήμανση Energy Star και πολλά άλλα. Αυτό και την αγορά θα έσπρωχνε προς αυτή την κατεύθυνση, αφού οι δημόσιες προμήθειες αντιπροσωπεύουν μεγάλο μερίδιο της αγοράς, αλλά και ως εργαλείο ενημέρωσης, ευαισθητοποίησης και πρακτικής εφαρμογής θα λειτουργούσε για όλους τους πολίτες.

Δείτε τη δημοσίευση στο http://www.lianagouta.gr/website/pdf_articles/ENAE_all_short.pdf

Going Greener

2009-05-13T14:06:00.000-07:00

Going Greener
Earth Day, April 22, 2009

Μέσα σε λίγα μόνο χρόνια έγιναν μεγάλες αλλαγές και ανατροπές σε νοοτροπίες και αντιλήψεις και από εκεί που η συζήτηση για το περιβάλλον θεωρούνταν ολίγον ρομαντική, ολίγον ακτιβιστική, και πάντως στο περιθώριο ή σε ανταγωνισμό με την ανάπτυξη, σήμερα, τα πράγματα έχουν αλλάξει κατά 180ο και το περιβάλλον μπήκε στο επίκεντρο της οικονομίας της ανάπτυξης και της πολιτικής.
Γιατί πολύ απλά, οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής αποτελούν τη μεγαλύτερη απειλή που αντιμετωπίζει σήμερα η ανθρωπότητα. Η συζήτηση για το περιβάλλον δεν έχει πλέον ‘τοπικό’, αλλά ‘παγκόσμιο’ χαρακτήρα, από ‘τροχοπέδη της ανάπτυξης’ θεωρείται πλέον ‘προϋπόθεση ανάπτυξης’ και νέες έννοιες μπήκαν στην ζωή μας, όπως το «οικολογικό αποτύπωμα», οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις στον «κύκλο ζωής», η αρχή «ο ρυπαίνων πληρώνει» κλπ.
Όλοι οφείλουμε να συνειδητοποιήσουμε τις αλλαγές που συμβαίνουν γύρω μας, να συγχρονίσουμε το βήμα μας με τα νέα δεδομένα και μέσα από αυτά να δούμε τις ευκαιρίες για ένα νέο μοντέλο καθημερινότητας και ανάπτυξης. Ρόλο κλειδί για μια τέτοια μετάβαση παίζει η ενημέρωση, η ευαισθητοποίηση όλων των φορέων, όλων των πολιτών σε όλες τις ηλικίες και κυρίως στα παιδιά.

Σχόλιο στο Newsletter US Consulate General, May '09
http://www.lianagouta.gr/website/pdf_articles/US%20Consulate_Newsletter.pdf

Υπάρχει χρυσός κανόνας μεταξύ οικογένειας και καριέρας;

2009-05-11T10:21:00.000-07:00

Με αφορμή την ημέρα της Μητέρας, παραθέτω την συνέντευξη πριν από λίγο καιρό, ανήμερα του Πάσχα, στην Κυριακάτικη Μακεδονία, με θέμα "Οικογένεια και Καριέρα: Υπάρχει χρυσός κανόνας;", με έμφαση στην πρώτη ερώτηση για το πώς καταφέρνει σήμερα μια εργαζόμενη γυναίκα να είναι και σωστή μητέρα.
Δύσκολο, πολύ δύσκολο, αλλά η αγάπη τα καταφέρνει όλα. Κι αν δούμε γύρω μας, θα δούμε πολλές γυναίκες να τα καταφέρνουν όλα, και τη δουλειά, και την καριέρα, και το σπίτι, και το να είναι 'γυναίκες', και πάνω από όλα να είναι μανούλες (αυτόν τον πιο δύσκολο και πιο συναρπαστικό ρόλο από όλους)! Άλλωστε τη μεγαλύτερη δύναμή της η καθεμιά την αντλεί από ένα γλυκό φιλί, μια δυνατή αγκαλιά. Κι αργότερα όταν μεγαλώσουν λίγο τα παιδιά, το καμάρι τους για μια μαμά που μπορεί να τα καταφέρνει όλα, είναι μεγάλο βάλσαμο για την κούραση της ημέρας. Κι αν συμβεί και νιώσει η ίδια ότι αυτό, το δύσκολο μοντέλο κι ο συνδυασμός γίνει πρότυπο για την έφηβη κόρη της, τότε, ναι, μπορώ να σας πω με σιγουριά ότι δεν υπάρχει μεγαλύτερη χαρά κι ευτυχία!.....

Η συνέντευξη:

“Στην Ελλάδα είμαστε ακόμα μόνο στην επαγγελματική επιβίωση και όχι στην εντυπωσιακή καριέρα”.

Η φράση ανήκει στο στέλεχος των Ελληνικών Πετρελαίων (ΕΛΠΕ) Λιάνα Γούτα, η οποία μιλά στη “ΜτΚ” για τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει μία γυναίκα προκειμένου να εδραιωθεί στον επαγγελματικό της χώρο και να συνδυάσει επιτυχώς το ρόλο της συζύγου και μητέρας.

Πώς μπορεί μία γυναίκα να ισορροπήσει μεταξύ καριέρας και οικογένειας; Η σημερινή Ελληνίδα αναλαμβάνει και διεκδικεί όλο και περισσότερους ρόλους. Ο πολύπλοκος αυτός συνδυασμός είναι το συναρπαστικό της ιστορίας. Ωστόσο, παρόλο το κυνήγι της καριέρας, στην Ελλάδα είμαστε ακόμα μόνο στην επαγγελματική επιβίωση και όχι στην εντυπωσιακή καριέρα. Το βέβαιο είναι ότι υπάρχει πάντα το ερώτημα πώς θα καταφέρει μια γυναίκα να συνδυάσει αυτούς τους δυο διαφορετικούς και συχνά αντικρουόμενους ρόλους. Εκείνο όμως που είναι ιδιαίτερα σημαντικό, είναι το ερώτημα σχετικά με το πόσο μεγάλο είναι το κόστος του να χάνει μια γυναίκα τα πρώτα και καθοριστικά χρόνια της ζωής ενός παιδιού, κυνηγώντας την καριέρα. Πράγματι αυτό είναι το πιο σκληρό κομμάτι της ιστορίας.
Όσο σκληρό είναι για μια μητέρα, το ίδιο σκληρό νομίζω ότι είναι και για τον πατέρα το να χάνει πιθανώς τα πρώτα βήματα του παιδιού, τις πρώτες λέξεις του και πολλά άλλα. Αλλά, δυστυχώς αυτό είναι το κόστος που καλούμαστε όλοι να πληρώσουμε. Η κοινωνία αλλάζει, μαζί και τα πρότυπα. Έτσι τα παιδιά του 21ου αιώνα, μπορεί να χάνουν κάτι από το χρόνο των γονιών, αλλά πιστεύω ότι μακροπρόθεσμα μπορεί να κερδίζουν νιώθοντας περήφανα για μια πετυχημένη μητέρα στην επιστήμη, τις επιχειρήσεις, την πολιτική. Κι από την άλλη, δεν είμαι καθόλου σίγουρη ότι μια γυναίκα που έχει σπουδάσει, που έχει επενδύσει σε κόπο, χρόνο, χρήμα, όνειρα και φιλοδοξίες, γίνεται καλύτερη μητέρα και αναθρέφει πιο ευτυχισμένα παιδιά, όταν η ίδια απαρνηθεί όλα τα προηγούμενα και κρατήσει μόνο τον ένα ρόλο, αυτόν της μητέρας.
Είναι στο χέρι και της κοινωνίας ολόκληρης, αλλά πρωτίστως στο χέρι κάθε μητέρας και κάθε πατέρα να βρουν μαζί ως οικογένεια τον χρυσό κανόνα δίνοντας χρόνο σε καριέρα και οικογένεια με ισορροπία.

Πότε αρχίζουν τα δύσκολα για μία γυναίκα καριέρας; Σύμφωνα με έρευνες, οι γυναίκες στην Ελλάδα έχουν ξεπεράσει εμπόδια από παλιές νοοτροπίες και σήμερα πλέον σπουδάζουν και εκπαιδεύονται περισσότερο ακόμα και από τους άνδρες. Τα νούμερα δείχνουν ότι τα ποσοστά των γυναικών στα πανεπιστήμια είναι ψηλότερα από αυτά των ανδρών (53% φοιτήτριες). Και όχι μόνο αυτό, αλλά οι γυναίκες διακρίνονται και αριστεύουν στις σπουδές τους, και μάλιστα κατακτούν με γοργά βήματα και χώρους που ως τώρα θεωρούνταν ανδροκρατούμενοι. Οι δυσκολίες αρχίζουν μετά, όπου, ακόμα κι όταν καταφέρουν να ενταχθούν στην αγορά εργασίας (έχοντας μισά ποσοστά απασχόλησης από τους άνδρες και διπλάσια ανεργία), θα βρεθούν αντιμέτωπες με ακόμα μεγαλύτερες δυσκολίες ως προς την εξέλιξη της καριέρας τους και τις ευκαιρίες να προαχθούν σε υψηλές θέσεις ευθύνης, είτε στον ιδιωτικό είτε στο δημόσιο τομέα. Αυτό που ονομάζεται λοιπόν “γυάλινη οροφή”, στην Ελλάδα μοιάζει να είναι αδιαπέραστη σε μερικούς ειδικά τομείς. Οι δυσκολίες που έχει να αντιμετωπίσει μία γυναίκα είναι δυο κατηγοριών: Πρώτον, δυσκολίες νοοτροπίας, που λένε ότι οι γυναίκες, εξαιτίας της μητρότητας δεν μπορούν να είναι εξίσου παραγωγικές και αποτελεσματικές όσο οι άνδρες και δεύτερον, οι πρακτικές δυσκολίες, που έχουν να κάνουν με υποδομές και ρυθμίσεις. Για παράδειγμα οι δημόσιοι βρεφονηπιακοί σταθμοί είτε δεν είναι πάντα διαθέσιμοι είτε δεν είναι εύκολα προσιτοί, είτε δεν καλύπτουν τα ωράρια εργασίας. Όσο για τους ιδιωτικούς αυτοί επιβαρύνουν με ένα σημαντικό κόστος.

Οι ευκαιρίες που έχει μία γυναίκα για να διακριθεί στη χώρα μας είναι αντίστοιχες με αυτές των ανδρών; Σύμφωνα με διεθνή έρευνα του 2008, η Ελλάδα κατέχει μόλις την 75η θέση από 130 χώρες ως προς τις ίσες ευκαιρίες στα δυο φύλα, με χαμηλές επιδόσεις στη συμμετοχή των γυναικών στην οικονομία και με ακόμη χαμηλότερες στη συμμετοχή στην πολιτική. Στην πολιτική μάλιστα είμαστε στη θέση 93, με συμμετοχή γυναικών στο ελληνικό κοινοβούλιο μόνο κατά 16%, αλλά και ακόμα πιο απογοητευτικά τα μονοψήφια νούμερα συμμετοχής σε κυβερνητικές θέσεις, αλλά και τα ποσοστά μόλις της τάξης του 2%-3% σε θέσεις δημάρχων και νομαρχών. Κι αυτό τη στιγμή που στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο η συμμετοχή των γυναικών φτάνει στο 30%, και με αυτό το ποσοστό η Ευρώπη θεωρεί ότι υπάρχει έλλειμμα δημοκρατίας και πολιτισμού που πρέπει να αντιμετωπισθεί λαμβάνοντας μέτρα.

Η δημοσίευση της συνέντευξης στο
http://www.lianagouta.gr/viewblog.php?aa=476

Το μέλλον της Ευρώπης: έχουμε κι εμείς ρόλο και φωνή!

2009-05-07T07:07:00.000-07:00

Ήταν ένα Συνέδριο πολυπληθές, με 3000 συμμετοχές από τις 27 χώρες της ΕΕ και όχι μόνο. Το Συνέδριο του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος (ΕΛΚ) ή αλλιώς του European People’s Party (EPP), της μεγαλύτερης αυτή τη στιγμή ευρωπαϊκής πολιτικής παράταξης, που όπως και σημειολογικά δείχνει το όνομά του, έχει στο επίκεντρο του τον Άνθρωπο (People). Κεντρικό σύνθημα του για τις ευρωεκλογές που έρχονται, η φράση ‘Strong for the People’.

Ένα Συνέδριο που έγινε στη Βαρσοβία, μια πόλη με ισχυρή σημειολογία για την νέα διευρυμένη και ενωμένη Ευρώπη των 27. Μια ευρωπαϊκή πρωτεύουσα σύγχρονη και μοντέρνα, που δε θύμιζε την παλιά γκρίζα, φτωχική και θλιμμένη πόλη, μερικές δεκαετίες πριν. Μια πόλη που όμως κουβαλά πρόσφατες μνήμες από σαρωτικές καταστροφές, πολέμους, θανάτους, ρατσισμό, ολοκληρωτικά καθεστώτα. Αυτή την πόλη επέλεξε η μεγάλη ευρωπαϊκή κεντροδεξιά παράταξη του ΕΡΡ για να διοργανώσει το πρώτο συνέδριο στο οποίο συμμετείχαν χώρες από την Κεντρική και από την Ανατολική Ευρώπη, 5 χρόνια μετά την επανένωση της και 20 χρόνια μετά την πτώση του τείχους του Βερολίνου, τώρα που όπως είπε κι ο Πολωνός Πάπας Ιωάννης Παύλος, ΙΙ, «η Ευρώπη πλέον αναπνέει και με τους δυο της πνεύμονες»!

Δεν ήταν λοιπόν τυχαίο που η μεγάλη πλειονότητα των ομιλητών, από τον Πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και τον Πρόεδρο του ΕΛΚ, μέχρι τους 16 ευρωπαίους Πρωθυπουργούς αλλά και τους αξιωματούχους της Πολωνικής Κυβέρνησης, -Προεδρεύουσας στην ΕΕ γι αυτό το εξάμηνο-, όλοι ξεκινούσαν με μια αναφορά στη σημειολογία του να συγκεντρώνεται όλη η ευρωπαϊκή κεντροδεξιά στην ιστορικά φορτισμένη Βαρσοβία για να χαράξει το μέλλον της με ελπίδα και αισιοδοξία σε μια περίοδο κρίσης, οικονομικής αυτή τη φορά.
Στόχος ήταν μια ουσιαστική συζήτηση για το παρόν και το μέλλον της Ευρώπης, ενόψει των πιο κρίσιμων ίσως Ευρωεκλογών από συστάσεως της ΕΕ, μετά τη μεγαλύτερη διεύρυνση στην ιστορία της και μέσα σε μια περίοδο πρωτοφανούς οικονομικής κρίσης.

Προηγήθηκαν πολλές ζυμώσεις και μακρές συζητήσεις επί μήνες. Ομάδες εργασίας ευρωβουλευτών, που είχαν συσταθεί από καιρό, είχαν επεξεργαστεί τη θεματολογία. Αλλά και στις 2 προπαρασκευαστικές μέρες (Study Days) που προηγήθηκαν του Συνεδρίου, οι επικεφαλής των ομάδων παρουσίασαν τις εισηγήσεις τους, ακολούθησε συζήτηση και καταγράφηκαν συμπεράσματα. Η διαδικασία του Συνεδρίου κορυφώθηκε εντυπωσιακά με τις ομιλίες 16 πρωθυπουργών από τους 19 που προέρχονται από το ΕΡΡ μεταξύ του συνόλου των 27 χωρών. Γιατί, πράγματι, το ΕΡΡ είναι η μεγαλύτερη σε αριθμό και επιρροή κοινοβουλευτική ομάδα του Ευρωκοινοβουλίου, με 288 βουλευτές από 74 πολιτικά κόμματα, και η μόνη ομάδα με εκπροσώπους και από τις 27 χώρες της ΕΕ.

Τα αποτελέσματα του Συνεδρίου συνοψίζονται σε ένα πολιτικό μανιφέστο με προτάσεις για 4 τομείς τους οποίους το ΕΡΡ θεωρεί ότι σήμερα συγκεντρώνουν τις μεγαλύτερες προκλήσεις της Ευρώπης αλλά και όλου του κόσμου:

οικονομία και αντιμετώπιση της κρίσης,
κλιματική αλλαγή,
δημογραφικές αλλαγές,
ασφάλεια για τον Ευρωπαίο πολίτη ως προς την μετανάστευση, την εξασφάλιση τροφής, την τρομοκρατία,
και τέλος ο παγκόσμιος ρόλος της Ευρώπης.
Η τελευταία μέρα έκλεισε με μια σειρά ψηφισμάτων με ευρεία θεματολογία, με την ομιλία της Δημάρχου της Βαρσοβίας να στέλνει το δικό της μήνυμα εκσυγχρονισμού της πόλης, αλλά και με μια ακόμα πολύ ξεχωριστή ομιλία. Την βιωματική ομιλία του Λεχ Βαλέσα, του οποίου και μόνο η παρουσία, στην τεράστια κι επιβλητική αίθουσα- στο ‘Παλάτι του Πολιτισμού’, σύμβολο άλλοτε του Σταλινισμού-, έκανε όλους τους παρευρισκόμενους να σηκωθούν και να χειροκροτούν επί ώρα τον άνθρωπο αυτό που σηματοδότησε την αλλαγή του καθεστώτος των ανατολικών κρατών, τον ηγέτη της ‘Αλληλεγγύης’.

Άλλωστε η λέξη Αλληλεγγύη κυριάρχησε σε αυτό το Συνέδριο. Με το μεγαλύτερο μέρος των συζητήσεων και των ομιλιών να στρέφεται γύρω από την πρωτοφανή οικονομική κρίση, με μια Ευρώπη που διευρύνθηκε ξαφνικά, που οι ανάγκες της αλλάζουν καθώς ο πληθυσμός της μεγαλώνει ηλικιακά (1), αλλά που αντιμετωπίζει και άλλες μεγάλες αλλαγές και απειλές, η εκλογική αναμέτρηση του Ιουνίου αναδεικνύεται σε μια από τις κρισιμότερες της ΕΕ. Είναι επείγον να παρθούν εκείνες οι αποφάσεις που θα βοηθήσουν να ξεπεραστεί η κρίση και να επανέλθει η οικονομική ανάπτυξη και η τόνωση της βιώσιμης απασχόλησης, με μέτρα που θα επιδείξουν αλληλεγγύη σε κάθε οικογένεια και πολίτη που πλήττονται από την κρίση, ειδικά σε αυτούς που πλήττονται περισσότερο. Κι αυτό μπορεί να γίνει μόνο με ρεαλιστικές προτάσεις, δραστικά μέτρα και στόχους που να υπαγορεύονται από Υπευθυνότητα, μακριά από συνθηματολογίες και εύκολες ρητορικές. Τονίσθηκε η ανάγκη για μια αγορά με κανόνες, αλλά όχι με υπερπροστατευτισμό, για μια οικονομία με κοινωνικό πρόσωπο, διάφανους κανόνες και λειτουργία, καινοτόμα, πράσινη και αειφόρο.

Ήταν λίγες αλλά γοητευτικές οι μέρες αυτές στην καρδιά της Ευρώπης, εκεί όπου ζυμώνεται, χαράσσεται και παράγεται ουσιαστική πολιτική. Κάτι που δυστυχώς διαφεύγει από την οπτική των περισσοτέρων μας, όταν εγκλωβιζόμαστε στην γκρίζα ελληνική πραγματικότητα, γυρνώντας γύρω γύρω από την εσωστρέφειά μας.
Λίγες μέρες έμειναν μέχρι τις ευρωεκλογές. Έστω και τώρα, έστω και σε αυτές τις λίγες μέρες αξίζει να δούμε το σημαντικό της ιστορίας, να δούμε τη δύναμη που έχουμε στα χέρια μας να εκλέξουμε ομάδες και ανθρώπους ικανούς που να διεκδικήσουν το παρόν και το μέλλον μας μέσα στην μεγάλη ευρωπαϊκή οικογένεια. Έχουμε κι εμείς ρόλο και φωνή. Ας πάρουμε μέρος ενεργά!

____________________________

(1) αυτές θα είναι οι πρώτες εκλογές όπου οι ψηφοφόροι άνω των 50 χρόνων θα είναι περισσότεροι από τους υπολοίπους

_____________________________

Το άρθρο δημοσιεύτηκε στο eurozoi.gr/ Περιοδικό "Η Ευρώπη στη Ζωή μας", στο link
http://www.eurozoi.gr/EuroElections/EuroElections_gouta2_4-09.html

Αναδημοσίευση στο
http://taxalia.blogspot.com/2009/05/blog-post_5498.html

Περί Εικόνας και Πολιτικής Ουσίας, στο blog VETO 300

2009-05-05T10:22:00.000-07:00

Ανακάλυψα ένα καινούριο blog, σοβαρό, ενδιαφέρον, με πολύ ευρεία θεματολογία, χωρίς ίχνος υβρεολογίου και χυδαιότητας, αλλά αντιθέτως, μάλλον με καλλιτεχνικές και ποιητικές ευαισθησίες, πού και πού! Οπότε, στάθηκα και το πρόσεξα, το διάβασα, το παρακολούθησα...
Σ' ένα από τα σχόλια του, συμφώνησα πολύ! Περί του Τσίπρα, της ιλουστρασιόν εικόνας και της πολιτικής ουσίας! Θυμήθηκα ένα άρθρο που έγραφα πριν από περίπου ένα χρόνο, τελείως κόντρα στο ρεύμα που τότε ήταν ένα ρεύμα ενθουσιασμού για τον Τσίπρα.
Έγραψα λοιπόν ένα σχόλιο, και το έστειλα επωνύμως στο blog, μολονότι δεν είχα δει να περνιούνται σχόλια. Την επομένη, το είδα αναρτημένο. Τα παραθέτω παρακάτω και τα δυο.... Και, σημειώστε το blog! Έχει ενδιαφέρον...

http://veto300.blogspot.com/2009/05/blog-post_02.html

Σάββατο, 2 Μάϊος 2009
ΜΙΑ ΑΝΕΜΠΝΕΥΣΤΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑ
Η ευρύτερη Αριστερά υπήρξε , σε πάμπολλες περιπτώσεις , μήτρα της διανόησης. Επικράτεια ιδεών , τόπος συνάντησης ρευμάτων και πεδίο ανατροπών. Στους κόλπους της αντρώθηκαν κορυφαίες προσωπικότητες των Γραμμάτων και των Τεχνών. Μεγαλούργησαν ανήσυχα , αντισυμβατικά πνεύματα , μέχρι πολύ πρόσφατα! Είναι γι' αυτό που έμενες με πικρή γεύση προχθές ακούγοντας τον πρόεδρο του Συνασπισμού Αλέξη Τσίπρα να μιλά σε εκπροσώπους του πνευματικού κόσμου. Γενικόλογες κουβέντες για αύξηση των πόρων στον πολιτισμό , τίτλοι περισσότερο παρά περιεχόμενο. Ερανισμοί και σκόρπια επιγράμματα. Φτώχυνε ο άλλοτε προνομιακός χώρος της Αριστεράς. Ανέμπνευστος πορεύεται με ιλουστρασιόν συνθήματα και μονότονες επικλήσεις κοινωνικών κινημάτων , ακόμη και εκεί που προδήλως δεν υπάρχουν...

Και το δικό μου σχόλιο:

http://veto300.blogspot.com/2009/05/blog-post_7789.html

Τρίτη, 5 Μάϊος 2009
Η ΛΙΑΝΑ ΓΟΥΤΑ ΑΠΑΝΤΑ ΣΕ ΣΧΟΛΙΟ ΜΑΣ
Από την Λιάνα Γούτα, χημικό μηχανικό και υποψήφια βουλευτή της ΝΔ στην Α' Θεσσαλονίκης λάβαμε το παρακάτω μήνυμα ως απάντηση στο σχόλιο μας «ΜΙΑ ΑΝΕΜΠΝΕΥΣΤΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑ», για την ομιλία του Αλέξη Τσίπρα σε εκπροσώπους του πνευματικού κόσμου:

«Πολύ εύστοχο δυστυχώς το σχόλιο και συμφωνώ απολύτως! Μήπως είναι λοιπόν ώρα να ξαναθυμηθούμε το κύμα ενθουσιασμού που προκάλεσε πριν από ενάμισι χρόνο η...είσοδος του Αλέξη στην αρχηγία του ΣΥΝ εκτοξεύοντας τα ποσοστά του στο απίστευτο 18%; «Ανατροπή του πολιτικού σκηνικού και τέλος του δικομματισμού», εκτιμούσαν πολλοί...Έγραφα τότε, -δειλά πρέπει να πω-, στον ΕΤ και κόντρα στο κύμα, άρθρο με τίτλο «Η λάμψη της Εικόνας είναι εδώ, η λάμψη της Προσωπικότητας αναζητείται....»*. Η τελευταία δεν βρέθηκε ποτέ, ενώ η λάμψη της εικόνας θάμπωσε γρήγορα! Προβλέψιμο νομίζω για όποιον κοιτούσε λίγο πιο προσεκτικά την ως τότε πορεία και το δείγμα γραφής του Αλέξη. Γιατί ο ενθουσιασμός βασίστηκε στην ωραία και φρέσκια εικόνα, στα 33 χρόνια, τη μηχανή έξω από το Προεδρικό Μέγαρο. Κανείς δεν ανέφερε ότι στην ουσία επρόκειτο για μια συνηθισμένηπερίπτωση «προϊόντος» του κομματικού σωλήνα, που από τα 17 του , επένδυσε τα πιο παραγωγικά του χρόνια στην κομματική δράση. «Είναι αυτό ανανεωτικό ή βαθιά συντηρητικό;», αναρωτιόμουν τότε...Ναι, ο κόσμος ζητά ανανέωση του πολιτικού σκηνικού και της πολιτικής εκπροσώπησης κι ο Αλέξης πρόσφερε πρόσκαιρα αυτή την ελπίδα! Μήπως όμως την επόμενη φορά που θα ενθουσιαστούμε από την Εικόνα, να αναζητήσουμε και λίγο παραπάνω από την Ουσία, το Βιογραφικό, τις Προτάσεις, το Έργο; Γιατί οι φούσκες του πολιτικού χρηματιστηρίου της Εικόνας είναι δυστυχώς πολλές τριγύρω μας! Τα αποτελέσματα, προφανή επίσης τριγύρω μας! Δυστυχώς κι αυτό!....»
Λιάνα Γούτα

* http://www.lianagouta.gr/website/pdf_articles/21-3-2008%20ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ%20ΤΥΠΟΣ.pdf

Ευρωεκλογές-Δικαίωμα Συμμετοχής : Πάλι θα το σπαταλήσουμε?

2009-04-14T07:48:00.000-07:00

Η άποψή μου για τη συζήτηση και την ουσία των Ευρωεκλογών, μέσα από ένα άρθρο μου στον Αγγελιοφόρο, στις 13-4-09.

Η συζήτηση για τις Ευρωεκλογές ξεκίνησε, μαζί και η αντιπαράθεση των κομμάτων. Ωστόσο μοιάζει με μια συζήτηση η οποία χάνει το στόχο της. Οι περισσότεροι τις βλέπουν αποκλειστικά ως ευκαιρία για πολιτικά μηνύματα εσωτερικής κατανάλωσης και η αντιπολίτευση με ευκολία τις ανάγει σε ‘Δημοψήφισμα’. Όμως, πόσο αποπροσανατολιστική και πόσο κοντόφθαλμη είναι μια τέτοια στάση και άποψη?
Μιλάμε για τις εκλογές στις οποίες καλούμαστε να επιλέξουμε 22 όλους κι όλους Έλληνες, που θα εκπροσωπήσουν τη χώρα μας για τα επόμενα 5 χρόνια στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. 22 άνθρωποι που θα κληθούν να νομοθετήσουν, να εισηγηθούν, να ελέγξουν, να συμμετάσχουν στις διαπραγματεύσεις των Βρυξελλών, μερικές φορές σε σκληρά παζάρια, υπερασπιζόμενοι τα συμφέροντα αλλά και την εικόνα της χώρας μας. Και οι οποίοι αποτελούν το «Δικαίωμα Συμμετοχής» της Ελλάδος στο Ευρωπαϊκό γίγνεσθαι. Σε μια μάχη που δίνεται καθημερινά, που αφορά τους πολίτες 27 χωρών σε όλους τους τομείς της πολιτικής, της νομοθεσίας, της κοινοτικής χρηματοδότησης. Συχνά μάλιστα αυτή η μάχη είναι σημαντικότερη για τον Έλληνα πολίτη και από τις μάχες που δίνονται στο δικό μας, το ελληνικό κοινοβούλιο. Αρκεί να σκεφτεί κανείς ότι το 80% της εθνικής μας νομοθεσίας είναι εφαρμογή της ευρωπαϊκής νομοθεσίας.
Όταν μιλάμε λοιπόν για τις ευρωεκλογές, η μάχη των κομμάτων πρέπει να δοθεί με κριτήριο την αξία και την ικανότητα των προσώπων που θα μας εκπροσωπήσουν στις Βρυξέλλες. Να δούμε με ευθύνη και σοβαρότητα το κάθε ψηφοδέλτιο και να επιλέξουμε εκείνο που θα περιλαμβάνει τους πιο κατάλληλους και πιο ικανούς να διεκδικήσουν τα καλύτερα για την Ελλάδα, μέσα στη μεγάλη οικογένεια της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Εκείνους τους ανθρώπους που με τη γνώση, την εμπειρία, το πάθος και τη σκληρή δουλειά τους, θα πετύχουν μια προστιθέμενη αξία στην πολιτική για την Ελλάδα αλλά και για όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση. Κι εδώ, δε θέλουμε εικόνα και star system, όπως συχνά γίνεται σε άλλες εκλογές. Θέλουμε έργο και αποτέλεσμα. Και υπάρχουν Έλληνες Ευρωβουλευτές που έχουν πετύχει σπουδαία επιτεύγματα. Επιτεύγματα για τα οποία δυστυχώς συνήθως δεν ακούμε και δε μαθαίνουμε τίποτα, καθώς δε θεωρούνται θέματα που ‘πουλάνε’, μπροστά στην ελληνική πολιτική επικαιρότητα!
Γιατί όλα αυτά μοιάζουν με ψιλά γράμματα στον μικρόκοσμο των εσωτερικών μας αντιπαραθέσεων και μένουν δυστυχώς στην άκρη όταν ξεκινά η κουβέντα για τις επικείμενες ευρωεκλογές. Κι ενώ πρόκειται για κάτι σπουδαίο που συμβαίνει εκτός συνόρων μας, εμείς το στριμώχνουμε, το ‘’μικραίνουμε’’ και το βάζουμε κάτω από το παραμορφωτικό πρίσμα της εσωτερικής μας επικαιρότητας. Ας μην παγιδευτούμε για ακόμα μια φορά στην εσωστρέφειά μας, που τόσο μας ταλαιπωρεί, αλλά ας ασκήσουμε το ‘Δικαίωμα Συμμετοχής’ στην Ευρώπη, με τον καλύτερο τρόπο, διαλέγοντας τους καλύτερους και τους ικανότερους.
Αφορά το μέλλον μας, την ποιότητα ζωής μας, την καθημερινότητά μας! Μας αφορά όλους!

Πανεπιστήμιο και Κοινωνία

2009-04-13T08:06:00.000-07:00

Ήταν μια πολύ πολύ ενδιαφέρουσα συζήτηση γύρω από το θέμα 'Πανεπιστήμιο και Κοινωνία' που διοργάνωσε ο νεανικός όμιλο Ν.Ο.Π.Ε., στις 7-4-09, με συνομιλητές τον καθηγητή του ΑΠΘ κ. Γ. Μυλόπουλο και τον Πρόεδρο της ΕΣΗΕΜΘ κ. Μ. Βοϊτσίδη. Μετά από τις εισηγήσεις των 3 εισηγητών, έγινε μια ζωντανή συζήτηση με το παρευρισκόμενο κοινό, φοιτητικό και νεανικό στη συντριπτική του πλειοψηφία.
Στη δική μου εισήγηση, είπα πάνω κάτω τα εξής:

Ευχαριστώ θερμά για την πρόσκληση να συμμετάσχω σε αυτή τη συζήτηση, σε ένα θέμα το οποίο πραγματικά πιστεύω ότι είναι θεμελιακό και αξιακό για τη χώρα μας αλλά και για όλη την ελληνική κοινωνία.
Συμμετέχοντας σε αυτή την κουβέντα με το θέμα «Πανεπιστήμιο και Κοινωνία» και έχοντας ως συνομιλητή τον καθηγητή κ. Μυλόπουλο, ο οποίος γνωρίζει και προσεγγίζει το θέμα πολύ καλά εκ των έσω, στη λειτουργία του και στα δομικά του προβλήματα, εγώ θα επιχειρήσω να προσεγγίσω το θέμα, από την μεριά της Κοινωνίας.
Θα σας μιλήσω λοιπόν εδώ και θα επιχειρήσω μερικές επισημάνσεις κυρίως μέσα από δυο ιδιότητες μου. Κατ’ αρχήν μέσα από τις διαπιστώσεις που έκανα κατά τη διάρκεια της θητείας μου σε θέματα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, και κατά δεύτερον ως εργαζόμενη πολίτης, διπλωματούχος η ίδια του ΑΠΘ, και ως μητέρα δυο παιδιών, σε ηλικία στην οποία πρέπει να πάρουν τις κρίσιμες αποφάσεις για τις σπουδές τους.
Από την πρώτη αυτή ιδιότητά μου θέλω να σας μεταφέρω το εξής:
Όταν πριν από μερικά χρόνια ξεκινούσα τη θητεία μου ως συμβούλου σε θέματα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, το κυρίαρχο που άκουγε κανείς σε όλες τις ευρωπαϊκές συζητήσεις ήταν η περίφημη Στρατηγική της Λισαβόνας. Επρόκειτο για την αγωνία της Ευρώπης, η οποία διαπίστωνε πως έμενε πίσω σε ανταγωνιστικότητα και επιχειρούσε να εντοπίσει τα προβλήματα και να χαράξει μια Στρατηγική με έναν στόχο «Να γίνει η Ευρώπη, η πιο ανταγωνιστική οικονομία μέχρι το 2010». Ο στόχος αυτός βέβαια πέρασε από αναθεωρήσεις και αναπροσαρμογές και σήμερα μέσα από την μεγάλη περίοδο της παγκόσμια οικονομικής κρίσης πολλά πράγματα χρειάζονται αναθεώρηση και επανασχεδιασμό. Ωστόσο ένα από τα πράγματα που μου έκαναν τότε μεγάλη εντύπωση, ήταν ότι όλες οι συζητήσεις, οι επισημάνσεις, οι στόχοι, οι δράσεις, τα μέτρα που σκοπό είχαν την ανταγωνιστικότητα και την καινοτομία, όταν τα έψαχνε κανείς σε βάθος, όλα κατέληγαν στην παιδεία. Η Ευρώπη διαπίστωνε ότι μένει πίσω σε ανταγωνιστικότητα σε σχέση με τους υπόλοιπους διεθνείς παίκτες, και κυρίως τις ΗΠΑ, Ιαπωνία κλπ. Η πρώτη καίρια διαπίστωση ήταν ότι η βάση της ανταγωνιστικότητας είναι η καινοτομία. Και μια δεύτερη, αμέσως μετά, ότι η καινοτομία ‘παράγεται’ και προωθείται από τα πανεπιστήμια και τα ερευνητικά κέντρα, τα οποία έχουν στενή σχέση μεταξύ τους, αλλά και στενή σύνδεση με την αγορά και την επιχειρηματικότητα. Τελικά λοιπόν, στη βάση της αναζήτησης για την ανταγωνιστικότητα, την οικονομία, την απασχόληση, τις θέσεις εργασίας, την ανάπτυξη, την ευημερία, αυτό που έβρισκε κανείς ήταν οι αναγωγές και οι παραπομπές στο σύστημα της ανώτατης εκπαίδευσης και στα πανεπιστήμια. Και για να δώσουμε μια λίγο πιο μακροσκοπική εικόνα των διαπιστώσεων της Ευρώπης, αρκεί να ανατρέξουμε στις διάφορες λίστες της διεθνούς κατάταξης των πανεπιστημίων, όπως πχ αυτή της Σαγκάης, όπου στα πρώτα 20 πανεπιστήμια του κόσμου, μόνο δυο να είναι βρετανικά, ένα της Ιαπωνίας και όλα τα υπόλοιπα αμερικάνικα!
Κι από την δεύτερη ιδιότητά μου, πρέπει να πω ότι σήμερα, με τον γιο μου στην τελευταία τάξη του λυκείου, μέσα από τη δική του αναζήτηση για τις σπουδές του και τις επιλογές του που θα καθορίσουν την υπόλοιπη ζωή του, είχα την ευκαιρία να πάρω μια εικόνα από 3 διαφορετικά συστήματα, το Ελληνικό που το γνωρίζω άλλωστε καλά και εκ των έσω, του Αγγλικού και του Αμερικάνικου, καθώς ο γιος μου έψαξε τις δυνατότητες και στα 3 αυτά συστήματα και πέρασε τις διαδικασίες εκείνες με τις οποίες έγινε δεκτός και σε αμερικάνικα και αγγλικά πανεπιστήμια της επιλογής του. Βεβαίως συνεχίζει την εξαιρετικά επίπονη και εξαντλητική προετοιμασία για τις πανελλήνιες εξετάσεις, για να έχει και την εδώ δυνατότητα επιλογής, ώστε να μπορέσει στο τέλος να τα συνυπολογίσει όλα.
Με αυτά τα δεδομένα και τις προσωπικές εμπειρίες, θέλω να σας μεταφέρω και να βάλω στην κουβέντα μερικά σημεία ανησυχίας και προβληματισμού.
Και θα ξεκινήσω από την διαπίστωση ότι η ελληνική κοινωνία είναι μια κοινωνία που διψάει για γνώση, μάθηση και ανώτατη παιδεία. Έχουμε ως Έλληνες τον καημό της ανώτατης παιδείας! Το σύνδρομο «να έχει κανείς ένα χαρτί» είναι από παλιά ριζωμένο στην κοινωνία μας. Και γι αυτό είναι έτοιμη να κάνει μεγάλες θυσίες, προκειμένου να δει τα παιδιά της να μπαίνουν στο πανεπιστήμιο και να αποκτούν ένα πτυχίο! Κι αυτό είναι πάρα πολύ καλό ως πρώτο βήμα. Μετά όμως??? Κάποτε, αυτό ήταν αρκετό και για την κοινωνική καταξίωση και για την επαγγελματική εξασφάλιση. Σήμερα, ένα χαρτί από μόνο του δεν είναι τίποτα. Άρα πρέπει να αναπροσαρμόσουμε τα ζητούμενά μας.
Και το ζητούμενο, ειδικά σήμερα, στην εποχή της γνώσης, στην εποχή της οικονομικής κρίσης, την εποχή της παγκοσμιοποίησης είναι πολύ πιο πολύπλοκο και σύνθετο.
Πρώτο σημείο που πρέπει να συνειδητοποιήσουμε είναι ότι πλέον είμαστε, και πολύ περισσότερο αυτό θα το νιώσουν οι επόμενες γενιές, πολίτες του κόσμου και όχι μόνο της Ελλάδας. Δεν αρκεί πια να κοιτάμε και να περιχαρακωνόμαστε μέσα στα δικά μας, μικρά σύνορα αλλά πρέπει να αποκτήσουμε εφόδια που να έχουν αξία και έξω από τα σύνορά μας. Κι αυτό όχι μόνο γιατί μπορεί ο καθένας μας να βρεθεί και να εργασθεί εκτός συνόρων, (κάτι που μπορεί να πει κανείς «Α, εμένα δε με ενδιαφέρει, θα μείνω σε όλη μου τη ζωή στην Ελλάδα»), αλλά γιατί μπορεί πια ο κάθε Ευρωπαίος να έρθει στην Ελλάδα και να διεκδικήσει θέσεις εργασίας. Άρα τα εφόδια μας πρέπει να είναι ανταγωνιστικά μέσα σε μια πολύ ευρύτερη αγορά εργασίας, με πολύ μεγάλα σύνορα, ή αν θέλετε, χωρίς σύνορα!... Γιατί η αγορά εργασίας παγκοσμιοποιείται και οι νέοι επιστήμονες και επαγγελματίες σε μια τέτοια αγορά θα πρέπει να αναζητήσουν την τύχη τους, να επιβιώσουν και να διακριθούν.
Έτσι λοιπόν, ξεκινώντας κανείς τις σπουδές του πρέπει να καταλάβει τί περιμένει και τί θέλει από αυτές. Σε μια ιδεατή περίπτωση θα ήθελε πιθανώς ο καθένας μας να σπουδάσει μόνο για τη γνώση. Ωστόσο, στη σημερινή ανταγωνιστική κοινωνία και οικονομία, πρέπει κανείς μέσα από τις σπουδές του να εξασφαλίσει και την επιστημονική και επαγγελματική του πορεία, το βιοπορισμό τον δικό του και της οικογένειάς του και την εξέλιξη και την καταξίωση της προσωπικότητάς του.
Επομένως η επένδυση που θα κάνει σε χρόνο, σε προσπάθεια, σε όνειρα, σε φιλοδοξίες, πρέπει να μπορούν να του αποδώσουν όταν θα βγει στην αγορά εργασίας. Είναι λοιπόν σημαντικό το πτυχίο και οι γνώσεις που θα έχει αποκτήσει να έχουν «αντίκρισμα» στην αγορά εργασίας.
Στην Ελλάδα συνηθίζουμε να λέμε ότι θέλουμε Παιδεία για όλους, ότι θέλουμε δωρεάν δημόσια παιδεία, αλλά πρέπει επιτέλους να καταλάβουμε ότι αυτό από μόνο του δεν είναι πια αρκετό! Εκείνο που πρέπει να διεκδικούμε είναι ποιοτική Παιδεία με αντίκρισμα και αξία όχι για τα στενά σύνορά μας, της λογικής «να είμαστε οι πρώτοι του χωριού», αλλά με αξία στην παγκόσμια κοινότητα της γνώσης, της επιστήμης, του επαγγέλματος.
Κι αυτό το θέμα της ‘’Παιδείας για όλους’’, αποτέλεσε διαχρονικά πεδίο για ένα παιχνίδι που γίνεται από κάθε πολιτική ηγεσία εδώ και δεκαετίες και που λέγεται «αριθμός εισακτέων». Θεωρείται φιλολαϊκή πολιτική να εξαγγέλλει η κάθε πολιτική ηγεσία την αύξηση του αριθμού των εισακτέων, την ίδρυση νέων σχολών και νέων τμημάτων ανά την επικράτεια, για να μη θυμηθούμε και κάποια παλιότερα λαϊκιστικά συνθήματα του τύπου «όλοι στο πανεπιστήμιο». Ωστόσο μήπως πρόκειται για μια μυωπική λογική που μας συνοδεύει εδώ και δεκαετίες και που βλέπει την ίδρυση σχολών ως μέσο.... περίπου τουριστικής ανάπτυξης μιας περιοχής?
Το «όλοι στο πανεπιστήμιο» εγκαταλείφθηκε πολύ γρήγορα, αλλά διαιωνίζεται έκτοτε μεταλλαγμένο με τη μορφή «όσο περισσότεροι, τόσο καλύτερα». Είναι ψηφοθηρικό, χαϊδεύει τ’ αυτιά, καλλιεργεί όνειρα και προσδοκίες. Που κάποτε όμως, αποδεικνύονται φαύλα και κάλπικα. Πολύ αργά δυστυχώς όμως, όταν, μετά από χρόνια σπουδών, ο νέος επιστήμονας αναζητά επαγγελματική αποκατάσταση. Τότε συναντά το πρόβλημα. Ο ίδιος, αλλά και όλη η κοινωνία. Στρατιές πτυχιούχων στα αζήτητα, και ένας παραγωγικός ιστός με επιστήμονες άλλους από αυτούς που πραγματικά έχει ανάγκη.
Γιατί, πότε το ελληνικό Πανεπιστήμιο συνδέθηκε με τις ανάγκες της βιομηχανίας, της μεταποίησης, των υπηρεσιών, μέσα από ένα αναπτυξιακό όραμα της χώρας ή μιας περιοχής? Ακόμα και στον Τουρισμό, που θέλουμε να τον χαρακτηρίζουμε ως βαριά βιομηχανία μας, λείπουν οι ανώτατες σχολές υψηλού επιπέδου. Οι καλύτερες και πανάκριβες σχολές του κλάδου συγκεντρώνονται σε χώρες όπως η Ελβετία.
Και γι αυτό το λόγο, με τις στρατιές ανέργων, καταλήγουμε να βλέπουμε με έκπληξη στρατιωτικές, αστυνομικές και παιδαγωγικές σχολές να βρίσκονται ψηλότερα σε ζήτηση και βαθμολογία από τις σχολές θετικών επιστημών. Γιατί πολύ απλά, κύριο ζητούμενο των υποψηφίων αποτελεί η σίγουρη επαγγελματική αποκατάσταση, υπερκεράζοντας την επιστημονική και ερευνητική αναζήτηση. Σχολές για έρευνα και καινοτομία κατρακυλούν βαθμολογικά, αδυνατώντας να προσελκύσουν τα μυαλά με τις καλύτερες επιδόσεις, όπως θα όφειλαν. Κι αυτό, όταν η Ευρώπη βάζει στόχους να αυξήσει τους πτυχιούχους των θετικών επιστημών, θεωρώντας ότι τους χρειάζεται για να ωθήσει την έρευνα, την καινοτομία, την ανάπτυξη, την οικονομία και την ανταγωνιστικότητά της.
Ωστόσο το Πανεπιστήμιο, ειδικά το Δημόσιο, οφείλει να αποδίδει προστιθέμενη αξία στην κοινωνία. Οφείλει να είναι το κύτταρο της έρευνας, της καινοτομίας, η κοιτίδα παραγωγής νέων ιδεών και ανακαλύψεων, που αυτά πρέπει να μετουσιώνονται σε προϊόν, σε επιχειρηματικότητα, σε ανταγωνιστικότητα. Το πανεπιστήμιο πρέπει να εκπαιδεύει, να μορφώνει, αλλά πρέπει και να αποτελεί και την κινητήριο δύναμη που σπρώχνει τη γνώση, δημιουργεί οικονομική ανάπτυξη και θέσεις εργασίας, δηλαδή, όφελος στην κοινωνία. Δυστυχώς το ελληνικό πανεπιστήμιο μοιάζει αποκομμένο από την αγορά και την οικονομία και ως προς τον αριθμό των εισακτέων και ως προς το περιεχόμενο των σπουδών και ως προς το προϊόν που αποδίδει, σε γνώση, σε εξειδίκευση, σε επιστημονική κατάρτιση. Πέρασε πολλά χρόνια με φοβικά και ενοχικά σύνδρομα απέναντι στη σύνδεσή του με την αγορά, αλλά πρέπει να καταλάβουμε αυτό είναι κάτι που το οφείλει στην ίδια την κοινωνία.
Αναφέραμε προηγουμένως τον αριθμό των εισακτέων και την ίδρυση νέων σχολών κάθε τρεις και λίγο, σε κάθε γωνιά της Ελλάδας, ως τη μια διάσταση της πολιτικής εκμετάλλευσης. Ωστόσο, η ακόμα μεγαλύτερη και χειρότερη είναι αυτή που συναντά κανείς μέσα στο ίδιο το πανεπιστήμιο με σχέσεις και αλληλοεξαρτήσεις, με συναλλαγές και συμφωνίες. Είμαστε η χώρα της ΕΕ που έχουμε το μεγαλύτερο ποσοστό συμμετοχής των φοιτητών, οι οποίοι μάλιστα δεν εκπροσωπούνται ως απλοί φοιτητές, αλλά ως εκπρόσωποι κομματικών παρατάξεων, στις εκλογές καθηγητών ακόμα και πρυτάνεων. Μα πώς μπορεί ένας πρωτοετής φοιτητής να αξιολογήσει την ποιότητα, το βάθος, την προστιθέμενη αξία του επιστημονικού και ερευνητικού έργου ενός κρινόμενου καθηγητή, ο οποίος έχει περάσει δεκαετίες στην επιστήμη του, όταν ο ίδιος δεν έχει ακόμα τις βασικές γνώσεις της επιστήμης του? Ή ακόμα περισσότερο όταν καλείται, από όλους τους καθηγητές όλου του πανεπιστημίου να εκλέξει την ηγεσία του πανεπιστημίου? Είναι αναμενόμενο σε ένα τέτοιο τοπίο, να υπάρχει πεδίον δόξης λαμπρό για συνδιαλλαγές, συμφωνίες, και υπονόμευση της αξιοκρατίας.

Είπαμε προηγουμένως ότι είναι ευθύνη του Πανεπιστημίου να αποδώσει στην κοινωνία ικανούς και καταρτισμένους από άποψη γνώσεων επιστήμονες, επαγγελματίες, εργαζόμενους. Θέλω ωστόσο να σταθώ και στον καθαρά εκπαιδευτικό ρόλο που θα έπρεπε να παίζει και στο πώς επηρεάζει τα χαρακτηριστικά της κοινωνίας μας γενικότερα. Ένα νέος στα 18 του, βρίσκεται στο ξεκίνημα της πιο κρίσιμης φάσης της ζωής του. Στην ενηλικίωσή του και στη στιγμή εκείνη που βάζει τα θεμέλια και παίρνει τα εφόδια για όλη του τη ζωή. Αυτά τα χρόνια σπουδών είναι που τον σημαδεύουν και καθορίζουν για όλη την υπόλοιπη ζωή του. Εκτός λοιπόν από την γνώση αυτή καθαυτή θα έπρεπε μέσα από αυτά τα χρόνια να εκπαιδεύεται στην μεθοδικότητα, την οργάνωση, τη συστηματικότητα, την υπευθυνότητα, την υιοθέτηση στόχων και την επίτευξή τους, τον απολογισμό, τη δέσμευση, την επιμονή, τον ανταγωνισμό, την επιβράβευση, την αριστεία. Στοιχεία τα οποία θα του είναι απαραίτητα για να τον διακρίνουν την επομένη και ως επιστήμονα και εργαζόμενο.
Αυτό όμως το οποίο βιώνουμε στο ελληνικό σύστημα είναι το τελείως ανάποδο. Μέχρι τα 18 τους, οι μαθητές εξοντώνονται από ένα σύστημα απάνθρωπο και απολύτως αντιεκπαιδευτικό, βασισμένο στην φροντιστηριακή γνώση, κάτι που απαξίωσε τη λειτουργία του ίδιου του σχολείου και το υποβάθμισε σε ανούσιο και υποβοηθητικό. Ένα σύστημα που εξοντώνει τα παιδιά σε προσπάθεια, ένταση, αγωνία και κόπο, εξοντώνει και όλη την οικογένεια, όχι μόνο ως υποστήριξη αυτής της προσπάθειας, αλλά την εξοντώνει και οικονομικά. Γιατί τουλάχιστον στα δυο τελευταία χρόνια, όλη η οικογένεια κινείται γύρω από την εξοντωτική αυτή προσπάθεια του παιδιού, μόνο και μόνο για την εισαγωγή στο πανεπιστήμιο. Όταν λοιπόν ο στόχος επιτευχθεί, από την απόλυτη ένταση και την υπερπροσπάθεια, ο φοιτητής βρίσκεται σε ένα σύστημα απολύτως ελεύθερο και χαλαρό, κι εκεί αφήνεται ή μάλλον του επιτρέπει το σύστημα να αφεθεί.
Ο συνδυασμός λοιπόν του συστήματος εισαγωγής με τον τρόπο λειτουργίας του ελληνικού πανεπιστημίου οδηγεί στο τελείως ανάποδο αποτέλεσμα από αυτό που θα έπρεπε να έχουμε. Κι εδώ νομίζω ότι είναι που χάνεται ο κρίκος της ανταγωνιστικότητας όλης της ελληνικής κοινωνίας.
Αντί η κύρια προσπάθεια να ξεκινάει και να εντείνεται από τα 18 και μετά, ο φοιτητής να ασκείται και να εκπαιδεύεται σε όλα αυτά που είπαμε προηγουμένως, το σύστημα είναι τέτοιο που όταν μπαίνει στο πανεπιστήμιο ήδη έχει «καεί η μηχανή» από την υπερπροσπάθεια! Και θεωρεί ότι τα δύσκολα πέρασαν και τώρα, «όπως και να ‘ναι ένα πτυχίο θα το πάρουμε»! Βεβαίως, και υπάρχουν φοιτητές οι οποίοι συνεχίζουν με την ίδια συνέπεια και ενδιαφέρον, αλλά αν αυτό γίνεται, γίνεται γιατί το θέλουν πολύ οι ίδιοι και όχι γιατί τους το μαθαίνει και τους το επιβάλλει η λειτουργία και το σύστημα του Πανεπιστημίου. Γιατί η δομή και η λειτουργία του Ελληνικού Πανεπιστημίου δεν είναι τέτοια ώστε να βγάλει το καλύτερο από κάθε φοιτητή. Επαφίεται στο τί είναι διατεθειμένος ο κάθε φοιτητής να επενδύσει για τον εαυτό του.
Σε αντίθεση με αυτή τη νοοτροπία και τις πρακτικές, ένας μαθητής που θέλει να γίνει δεκτός σε ένα ξένο πανεπιστήμιο, οφείλει να πιάσει τα standards που ορίζει το ίδιο το πανεπιστήμιο για τον εαυτό του, αλλά και να πείσει το πανεπιστήμιο, πρώτον γιατί επιλέγει να πάει σε αυτό το πανεπιστήμιο, και δεύτερον γιατί το πανεπιστήμιο πρέπει να επιλέξει αυτόν από όλους τους υποψηφίους! Για να υποστηρίξει λοιπόν ο υποψήφιος κάτι τέτοιο, χρειάζεται να περάσει ώρες ψάχνοντας, συγκρίνοντας, επιλέγοντας πανεπιστήμια, με βάση τις επιδόσεις τους, τις διακρίσεις τους, τα επιτεύγματά τους κλπ κλπ. Και όλη αυτή η διαδικασία κάνει τον νέο να αποκτά ενδιαφέρον, να νιώθει ότι το μέλλον είναι στα δικά του χέρια, ότι το σχεδιάζει και το διεκδικεί ο ίδιος, ότι διαλέγει αυτό που του ταιριάζει προσωπικά. Και ότι το κάθε πανεπιστήμιο τον αντιμετωπίζει επίσης ως μια ξεχωριστή μονάδα. Και είναι μια αμφίδρομη σχέση, όπου από τη μια το πανεπιστήμιο προσπαθεί να προσελκύσει τους καλύτερους, ώστε να συνεχίζει να παράγει υψηλό επίπεδο γνώσης και επιστημονικών επιτευγμάτων, και από την άλλη ο υποψήφιος να πείσει ότι αξίζει να γίνει δεκτός.
Και από αυτά που είπαμε, αλλά και από άλλα πολλά, είναι φανερό ότι σε αντίθεση με τα ξένα πανεπιστήμια, το ελληνικό δεν μοιάζει να ενδιαφέρεται για την ανάδειξη της αριστείας. Η αριστεία τελειώνει για το ελληνικό πανεπιστήμιο και την κοινωνία, με τις εισαγωγικές εξετάσεις. Είναι αλήθεια ότι γενικώς ως κοινωνία αντιμετωπίζουμε την αριστεία ολίγον φοβικά και ενοχικά, με σύνδρομα του τύπου «όλοι ίδιοι είμαστε και όλοι το ίδιο αξίζουμε». Εγώ θα έλεγα, ότι κάθε άνθρωπος έχει κάτι στο οποίο μπορεί να είναι άριστος και στο οποίο μπορεί να διακριθεί και να ξεχωρίσει. Κι αυτό είναι που πρέπει να αναδεικνύεται, να επιβραβεύεται μέσα από ένα εκπαιδευτικό σύστημα και να αποτελεί το παράδειγμα για όλους.
Και ένα άλλο σημείο που θεωρώ σημαντικό είναι ότι το πανεπιστήμιο, θα έπρεπε να αντιμετωπίζει τον νέο ως προσωπικότητα συνολικά. Στα πανεπιστήμια του εξωτερικού, δεν αρκεί να αποδείξει ο υποψήφιος ότι είναι ικανός στις διαφορικές εξισώσεις. Εκεί μετράει και η προσωπικότητα ως σύνολο, τα υπόλοιπα ενδιαφέροντα, τα χόμπι, η κοινωνικότητα, ο χαρακτήρας. Γιατί άλλωστε και ως μέλη της κοινωνίας και της αγοράς, μια ολόκληρη ζωή κατόπιν, έτσι δεν κρινόμαστε όλοι? Ως προσωπικότητες στο σύνολο? Άρα έτσι θα έπρεπε να μας αντιμετωπίζει και το πανεπιστήμιο και με βάση αυτό να μας αξιολογεί και να μας εκπαιδεύει.
Και τέλος ένα ακόμα σημείο που θέλω να επισημάνω είναι ότι εκτιμώ πως το πανεπιστήμιο οφείλει να μας εκπαιδεύει ως πολίτες στην ελευθερία, τη δημοκρατία, αλλά και στον σεβασμό, κάτι που το ξεχνάμε συχνά και το ισοπεδώνουμε κάτω από την επίφαση των δημοκρατικών ελευθεριών. Ωστόσο σεβασμός και δημοκρατικές ελευθερίες δεν είναι σε ανταγωνισμό αλλά το ένα είναι προϋπόθεση του άλλου. Μαζί με την ελευθερία και τη δημοκρατία, το πανεπιστήμιο οφείλει να μας διδάσκει αλλά και να απαιτεί από μας και τον σεβασμό των αξιών, της δημόσιας περιουσίας, της αξιοκρατίας, της γνώσης. Εικόνες καταστροφής και βανδαλισμού μέσα στα πανεπιστήμια, λουκέτα και κλειστά αμφιθέατρα δε συνάδουν με αυτές τις αξίες ούτε με την ιστορία του τόπου μας και πληγώνουν όλη την κοινωνία, με τραύματα ανεξίτηλα.
Ανέφερα μερικά μόνο στοιχεία, τα οποία θεωρώ ότι έχουν να κάνουν όχι μόνο με θεσμούς, αλλά και με νοοτροπίες βαθιά ριζωμένες μέσα μας επί πολλά χρόνια.
Τελικώς, για να επανέλθουμε στην μακροσκοπική παρατήρηση που σας ανέφερα προηγουμένως για την Ευρώπη, θεωρώ ότι δεν είναι μόνο θλιβερό, αλλά είναι και άδικο να μη μπορούμε να καμαρώσουμε κι εμείς ως χώρα για υψηλές διακρίσεις και κατατάξεις για τα πανεπιστήμια μας. Μεμονωμένες περιπτώσεις επιτυχίας και λαμπρά παραδείγματα φυσικά και υπάρχουν, αλλά δε πρέπει να ψάχνουμε για την εξαίρεση! Πρέπει να επιζητούμε τη διάκριση για το σύνολο, για τον μέσο όρο της ανώτατης εκπαίδευσής μας. Πολλές λίστες διεθνούς κατάταξης των πανεπιστημίων θα βρει κανείς. Οι διαφορές μεταξύ τους είναι μικρές. Η γενική εικόνα είναι ίδια. Τα μεγάλα διάσημα πανεπιστήμια φιγουράρουν στις πρώτες θέσεις, αδιαμφισβήτητα. Όπως είπαμε, στη γνωστή λίστα της Σαγκάης η επικράτηση των αμερικάνικων πανεπιστημίων είναι συντριπτική. Στα πρώτα 20 είναι όλα αμερικάνικα, με 2 μόνο Αγγλικά κι ένα Ιαπωνικό! Στα 50 πρώτα άλλες ευρωπαϊκές χώρες έχουν το πανεπιστήμιο της Ζυρίχης στην 25η θέση, της Στοκχόλμης (46ο), 2 του Παρισιού 06 και 11 (44ο και 50ο), της Δανίας (46ο), της Ουτρέχτης (Ολλανδία) στην 48η. Στη λίστα των 500 υπάρχουν μόνο το Πανεπιστήμιο Αθηνών στη θέση 200-300 και της Θεσσαλονίκης στις θέσεις 300-400!
Τελικά αυτό πρέπει να διεκδικήσουμε ως πολίτες αυτής της χώρας! Μια ανώτατη παιδεία, υψηλού επιπέδου σε διεθνές επίπεδο που θα δίνει «επιστήμονες με ονομασία προέλευσης» και που θα θεωρούν ανταγωνιστικό πλεονέκτημα να βάζουν στο βιογραφικό τους ότι απεφοίτησαν από το ΑΠΘ ή από το Δημοκρίτειο ή από όποιο άλλο Ελληνικό Δημόσιο Πανεπιστήμιο!

Περί κατάργησης της πρόωρης συνταξιοδότησης των γυναικών στο Δημόσιο

2009-04-13T07:50:00.001-07:00

Μεγάλο θέμα και μεγάλη κουβέντα έγινε γύρω από το θέμα της κατάργησης της πρόωρης συνταξιοδότησης των γυναικών στο Δημόσιο και την απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου. Για το θέμα αυτό, μου ζητήθηκε μια συνέντευξη από το αγγλόφωνο ραδιόφωνο του Δήμου Αθηναίων, το Athens International Radio, 104,4, στην πρωινή ενημερωτική εκπομπή της κα Αμπατζάκη και του κ. Γιαλούρου, 29-3-09. Να, τα όσα ειπώθηκαν...

1. What are the main differences between the existing system and what the court wants done?

The main philosophy of the European Court decision is that Greek law’s regulations concerning women’s early retirement consist gender inequity for men and this must change. For women affected by this Decision, the elimination of those early retirement regulations means that they ‘ll have to stay at work for 5 more years up to even 17 years for some cases, comparing to what it stands today.

2. Who stands to lose from a revision of these laws?

Let us make clear that the decision concerns women working in Public Sector and in Military and Police Corps. Women working in the 2 sectors we mentioned, are around two hundred and forty thousand in total. For women who are below 50 years old, and this is the fifty five percent of them, which means around 130.000, the status will change and they won’t have the right on early retirement regulations any more. For the rest of them, around 106.000 women who are above 50 years old, status is not expected to change, since they are closer than 5 years to their retirement time, so they are considered to have, as they say, “mature retirement rights” and therefore the present status is not expected to change for them.

3. Is there anything the Greek state can do to maintain the status quo?

Since we are talking about a European court decision, we have to promptly adopt. We must change this status; otherwise we will be obliged to pay huge penalties. What we can do right now and for the next two months is to negotiate with European Commission, to reach an agreement on the exact measures and legislation required in order to implement the Decision. Another point of negotiation might be the adoption of a transition period of some 1 to 2 years.

4. Can the state in some way balance out the prerogatives that will be lost with other measures, for example making life easier for mothers while children are still young?

I believe this is one of the most critical points in a modern society, as we discussed some days ago. I believe that our society has to boost and help women to enter the workforce and have equal chances for a career. The period during which a woman needs help and support is when children are young. And that is when social and financial aid must be driven, by amplifying the infrastructure, such as kindergartens, by taking measures such as help at home, mother’s leaves etc. And I would say that all these, must be available for working fathers as well (such as single fathers or to the one parent, according to couple’s choice). We have to protect and adopt equality as well.

5. On a personal level what will you lose?

I won’t lose anything, since I work in the private sector, as an engineer in chemical industry, and I always had to retire at my 60’s or after 35 years of work. But since I graduated from the University on time, at 5 years, and I started working at my 23, I won’t be able to retire after 35 years of work, but I’ ll have to work for 2 more years in order to reach my 60’s, that is 37 years of work in total!

Η ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ

2009-04-04T05:13:00.000-07:00

Η ώρα της δικής μου εισήγησης στο Συνέδριο "Χρωματίζω την πόλη", της ΚΕΔΚΕ και του ECOCITY, ήταν στις 3.30, μετά το φαγητό και λίγο κρασί, κι ο τίτλος της ομιλίας...Η ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ! Ανιαρός και βαρετός τίτλος?... Έτσι μοιάζει! Ελπίζω να κατάφερα να πείσω τους ακροατές, ότι αυτός ο βαρετός κι ανιαρός τίτλος, αφορά όχι μόνο τη μετάβαση στη Νέα Οικονομία, την Πράσινη Οικονομία και την Τρίτη Βιομηχανική Επανάσταση, όχι μόνο τις συζητήσεις στα τραπέζια των Βρυξελλών, αλλά ότι αφορά όλους μας, την καθημερινότητά μας, την ποιότητα της ζωής μας, τις συνήθειές μας και τελικά, ακόμα και την ύπαρξη της ίδιας μας της ζωής σ' αυτόν τον πλανήτη!
Αν τα κατάφερα?... Πρέπει να ρωτήσετε κάποιον από τους παρευρισκόμενους!... :-)

Η ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Μέχρι πρόσφατα, οι συζητήσεις για την ‘Ενέργεια’, θεωρούνταν κάτι εξειδικευμένο και τεχνοκρατικό που αφορούσε επιστήμονες και οικονομολόγους. Παρόμοια, ήταν μόλις πριν από λίγα χρόνια ακόμα που οι συζητήσεις για το ‘Περιβάλλον’, θεωρούνταν κάτι ρομαντικό ή, το πολύ-πολύ, ακτιβιστικό, στο περιθώριο ή σε ανταγωνισμό με την Ανάπτυξη. Τα πράγματα έχουν αλλάξει δραματικά μέσα στα λίγα τελευταία χρόνια. Οι γνωστοί αυτοί όροι έχουν αλλάξει σημασία και βαρύτητα, αποκτώντας νέες διαστάσεις. Ένα από τα βασικότερα που πρέπει όλοι να συνειδητοποιήσουμε είναι ότι Ενέργεια και Περιβάλλον είναι δυο έννοιες άρρηκτα δεμένες η μια με την άλλη, που και οι δυο αφορούν άμεσα τον καθένα μας, τον καθημερινότητά μας, την ποιότητα ζωής και την ευημερία μας, αλλά στο τέλος-τέλος και την ίδια τη ζωή μας. Και τώρα, αλλά και στο άμεσο μέλλον, όλο και πιο έντονα, οι δυο αυτές έννοιες θα αποτελούν το επίκεντρο του ενδιαφέροντος και της παγκόσμιας Πολιτικής.
Κι αυτό γιατί σήμερα διαπιστώνουμε με δραματικό τρόπο τα λάθη του παρελθόντος. Όλη η ανάπτυξη του σύγχρονου κόσμου από τη δεύτερη βιομηχανική επανάσταση και μετά βασίστηκε στα ορυκτά καύσιμα, έναν ενεργειακό πλούτο όχι μόνο πεπερασμένο, αλλά και διαθέσιμο μόνο σε ορισμένα σημεία της γης, σε λίγες πλουτοπαραγωγικές χώρες, που η κατανάλωσή του προκαλεί εξαρτήσεις και οδηγεί συχνά σε παιχνίδια καιροσκοπίας, εκβιασμών, διπλωματικών εντάσεων. Η ασταθής γεωπολιτική κατάσταση στη Μ. Ανατολή, τα πρόσφατα προβλήματα στον Καύκασο, τα ενεργειακά επεισόδια Ρωσίας-Ουκρανίας, αλλά και όλης της Ευρώπης γύρω από το φυσικό αέριο, είναι μόνο μερικά παραδείγματα που δείχνουν πόσο εύθραυστες ισορροπίες χτίζονται γύρω από την εξασφάλιση των καυσίμων, από τα οποία εξαρτάται όλος ο σύγχρονος τρόπος ζωής μας. Ισορροπίες που καμιά φορά διαταράσσονται ακόμα και από φυσικές καταστροφές, όπως πχ ο τυφώνας Κατρίνα. Σε κάθε τέτοια περίπτωση, όχι μόνο διακυβεύεται η επάρκεια των καυσίμων, αλλά επιπλέον εκτοξεύονται ανεξέλεγκτα και οι τιμές, προκαλώντας νευρική κρίση στα οικονομικά επιτελεία των κρατών, με παρενέργειες στην οικονομία, την ανάπτυξη των χωρών, αλλά και στην τσέπη του κάθε πολίτη, ειδικά του πολίτη των χαμηλών οικονομικών στρωμάτων.
Ακόμα όμως κι αν όλα αυτά ήταν εξασφαλισμένα και ρυθμισμένα στην εντέλεια, ακόμα κι αν ξεχάσουμε ότι η διαθεσιμότητα αυτών των καυσίμων μέσα από τη γη θα κρατήσει λίγες μόνο δεκαετίες ακόμα, το μείζον πρόβλημα που προέκυψε τα τελευταία χρόνια, και το οποίο γίνεται όλο και πιο κυρίαρχο και απειλητικό, είναι αυτό της επίπτωσης της χρήσης των ορυκτών καυσίμων στο περιβάλλον. Πετρέλαιο, φυσικό αέριο και άνθρακας, όταν χρησιμοποιούνται εκπέμπουν διοξείδιο του άνθρακα και άλλα αέρια, προκαλώντας το φαινόμενο του θερμοκηπίου με επιπτώσεις που ήδη γίνονται αισθητές και απειλητικές, αλλά και με προβλέψεις για το μέλλον όλου του πλανήτη, οι οποίες συνιστούν την μεγαλύτερη παγκόσμια απειλή αυτή τη στιγμή. Γιατί πολύ απλά πρόκειται για μια απειλή κατά της ύπαρξης του ανθρώπινου είδους.
Κι όλα αυτά, τη στιγμή που οι ανάγκες και η ζήτηση για ενέργεια αυξάνει με τρομακτικούς ρυθμούς, καθώς χώρες όπως Κίνα και Ινδία ζητούν κι αυτές το μερίδιο τους στην ανάπτυξη και στον σύγχρονο τρόπο ζωής. Κι αυτό έχει μεγάλη σημασία, καθώς πλέον το πρόβλημα του περιβάλλοντος έχει «παγκοσμιοποιηθεί». Οι εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα και των λοιπών αερίων του θερμοκηπίου, και οι επιπτώσεις τους δε συνδέονται με το σημείο και τη χώρα εκπομπής, δεν περιορίζονται στον τοπικό περίγυρο, δεν σταματούν στα σύνορα, δεν είναι «ονομασίας προέλευσης». Αντιθέτως, οι συνολικές παγκόσμιες εκπομπές, όπου κι αν αυτές εκπέμπονται είναι που προκαλούν την καταστροφή, μια καταστροφή που αφορά όλους, και αυτούς που εκπέμπουν και αυτούς που δεν εκπέμπουν. Άρα πρόκειται για ένα πρόβλημα με παγκόσμιο χαρακτήρα, που απαιτεί και κοινή αντιμετώπιση και συνεννόηση σε παγκόσμιο επίπεδο. Κι αυτό είναι μια επιπλέον μεγάλη δυσκολία!
Άρα το μεγάλο ζητούμενο είναι πώς θα μπορέσουμε να αλλάξουμε άμεσα μοντέλο ανάπτυξης διατηρώντας όμως το επίπεδο της ευζωίας μας, δίνοντας το ίδιο δικαίωμα ευημερίας και στις υπανάπτυκτες ή αναπτυσσόμενες χώρες με μια παγκόσμια στρατηγική κοινωνικά δίκαιης αντιμετώπισης του προβλήματος. Δύσκολο παζλ, με πολλές προκλήσεις και παραμέτρους....
Η Ευρωπαϊκή Ένωση, πρωτοστάτησε από την αρχή σε αυτό τον αγώνα κατά της κλιματικής αλλαγής και στη χάραξη μιας νέας Ενεργειακής Στρατηγικής.
Σήμερα σε ένα από τα πιο πρόσφατα κείμενα-ομπρέλα, με τον τίτλο ‘Μια ενεργειακή πολιτική για την Ευρώπη’, ορίζει ως στόχο της ενεργειακής της πολιτικής «μια οικονομία χαμηλής κατανάλωσης ενέργειας και χαμηλών εκπομπών CO2, ασφαλέστερης, ανταγωνιστικότερης και βιωσιμότερης», εξασφαλίζοντας οικονομική και κοινωνική συνοχή. Η κάθε λέξη έχει τη σημασία της, και σχετίζεται με τους ξεκάθαρους στόχους της εύρυθμης λειτουργίας μιας ενιαίας αγοράς ενέργειας, της ασφάλειας εφοδιασμού, της μείωσης των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου και την καθιέρωση μιας ενιαίας φωνής της ΕΕ στην ενεργειακή διπλωματία.
Η προώθηση αυτής της στρατηγικής, συνιστά μια νέα βιομηχανική επανάσταση, αυτήν που ξεκίνησε να ονομάζεται ως η «Τρίτη βιομηχανική επανάσταση». Βασικοί στόχοι αυτής της στρατηγικής είναι:
 Η εξασφάλιση μιας ενιαίας αγοράς ενέργειας για τον ευρωπαίο καταναλωτή, με ενιαίους κανόνες λειτουργίας και πρόσβασης και με δυνατότητες επιλογής σε ανταγωνιστικές τιμές (για ηλεκτρισμό και φυσικό αέριο),
 Η ασφάλεια του ενεργειακού εφοδιασμού, καθώς η ΕΕ εξαρτάται κατά 54% από εισαγόμενη ενέργεια, με διαφοροποίηση και εξασφάλιση εναλλακτικών πηγών τροφοδοσίας και εναλλακτικών διαδρομών εφοδιασμού.
 Η μείωση των εκπομπών αερίου του θερμοκηπίου. Το 80% των εκπομπών στην ΕΕ προέρχονται από τον τομέα της ενέργειας. Σε αυτή την κατεύθυνση ορίζει τους περίφημους στόχους 20-20-20, για το 2020, δηλαδή μείωση εκπομπών κατά 20%, εισαγωγή των ΑΠΕ στο ενεργειακό της μίγμα σε ποσοστό 20%, και εξοικονόμηση ενέργειας κατά 20%. Οι δυο πρώτοι στόχοι δεσμευτικοί για κάθε χώρα, όπως δεσμευτικός κι ο στόχος για 10% ανανεώσιμα καύσιμα στις οδικές μεταφορές.
 Ως προς τη μείωση των εκπομπών της μάλιστα, καλεί σε σύναψη μιας διεθνούς συμφωνίας που να δεσμεύει τις αναπτυγμένες χώρες για ακόμα μεγαλύτερη μείωση μέχρι το 2020 κατά 30%.
 Η ενεργειακή απόδοση εστιάζεται σε τεχνικές λύσεις και νέες τεχνολογίες στον τομέα των μεταφορών, της βιομηχανίας, της παραγωγής και διανομής ηλεκτρικής ενέργειας, , των κτιρίων, αλλά και στην την ευαισθητοποίηση των καταναλωτών για ορθολογική χρήση της ενέργειας.
 Όσο για τις ΑΠΕ είναι ξεκάθαρο ότι συγκεντρώνουν πολλά πλεονεκτήματα αφού δίνουν απαντήσεις σε πολλά από τα ενεργειακά προβλήματα. Είναι άφθονες ή και ανεξάντλητες, δεν είναι εισαγόμενες και δε δημιουργούν εξαρτήσεις, παράγονται αποκεντρωμένα, συνεισφέρουν στην οικονομική ανάπτυξη και στη δημιουργία απασχόλησης σε τοπικό επίπεδο, αφού και η ενέργεια παράγεται και καταναλώνεται τοπικά. Βεβαίως το κόστος τους, αν και μειώνεται συνεχώς, παραμένει ακόμα υψηλότερο από το κόστος της συμβατικής ενέργειας. Για την επίτευξη των ποσοτικών στόχων της ΕΕ θα χρειαστεί η προώθησή τους σε 3 τομείς, αυτόν της ηλεκτρικής ενέργειας, των μεταφορών και της θέρμανσης/ψύξης.
 Η βελτίωση των συμβατικών ενεργειακών τεχνολογιών για χαμηλές εκπομπές CO2, δέσμευση και αποθήκευση του άνθρακα, σε όλη τη διαδικασία, από την έρευνα ως την αγορά, καθώς ακόμα κι αν πετύχει η ΕΕ τους φιλόδοξους στόχους για εξοικονόμηση ενέργειας και ΑΠΕ, θα παραμείνει για πολλά χρόνια ακόμα και σε μεγάλο βαθμό εξαρτημένη από το πετρέλαιο και τον άνθρακα.
 Η πυρηνική ενέργεια, συνυπολογίζοντας ότι η πυρηνική ενέργεια έχει χαμηλές εκπομπές άνθρακα, σταθερότητα κόστους και εφοδιασμού αλλά και σημαντικά προβλήματα ασφάλειας, και πυρηνικών αποβλήτων.
 Κοινή ενεργειακή πολιτική, με μια φωνή και για τις 27 χώρες, έτσι ώστε η ΕΕ να αποτελέσει κινητήρια δύναμη διεθνώς για μια ασφαλή, ανταγωνιστική και αειφόρο ενέργεια, με συμφωνίες όπως η συνθήκη για τον ενεργειακό χάρτη, για την ενεργειακή αποδοτικότητα και για την μετά Κιότο, όλα αυτά βοηθώντας και τις υπανάκτυκτες και αναπτυσσόμενες χώρες.
Η Ενέργεια επανέρχεται λοιπόν στο επίκεντρο της ΕΕ, όπως άλλωστε συνέβη και στην ίδρυσή της, ως Ευρωπαϊκή Συνθήκη Άνθρακα και Χάλυβα, το 1951. Σημερινός στόχος για την ΕΕ, να απαντήσει στις μεγάλες προκλήσεις της εποχής, δηλαδή την κλιματική αλλαγή, την εξάρτηση από εισαγόμενη ενέργεια, την εξάντληση των συμβατικών ενεργειακών πόρων και τέλος την εξασφάλιση φθηνής και ασφαλούς ενέργειας για όλους, καλύπτοντας όλο το φάσμα των ενεργειακών πόρων και βάζοντας πλώρη για την Τρίτη Βιομηχανική Επανάσταση.
Αυτή, η λεγόμενη Τρίτη Βιομηχανική Επανάσταση, αναμένεται να σηματοδοτηθεί από την μετατόπιση της αυτοκινητοβιομηχανίας από τις μηχανές εσωτερικής καύσης στα ηλεκτρικά αυτοκίνητα και στα αυτοκίνητα υδρογόνου. Κάτι που θα επιφέρει μια τεράστια αλλαγή σε όλες τις ενεργειακές υποδομές:
 Στον τρόπο παραγωγής ενέργειας από ΑΠΕ, αποκεντρωμένα και από νέες μονάδες παραγωγής, που θα είναι ακόμα και τα εκατομμύρια νεόχτιστα κτίρια,
 Στον τρόπο αποθήκευσης της ενέργειας σε συνδυασμό με υδρογόνο και
 Στον τρόπο διανομής της με ευφυή δίκτυα διανομής ενέργειας.
Αυτές οι αλλαγές θα επιφέρουν κι έναν τεράστιο κύκλο εργασιών. Μόνο μέσα σε ένα χρόνο, το 2007 οι παγκόσμιες επενδύσεις σε ΑΠΕ αυξήθηκαν κατά 60% φτάνοντας τα 148 δις δολάρια, με πρόβλεψη για 250 δις ευρώ το 2020 και 460 δις ευρώ το 2030, ενώ η συνολική παγκόσμια αγορά των οικολογικών κλάδων σήμερα εκτιμάται στα 600 δις ευρώ/έτος. Ως προς την απασχόληση, ο κλάδος των ΑΠΕ απασχολεί σήμερα πάνω από 2,3 εκ εργαζομένους διεθνώς, ενώ μέχρι το 2030 αναμένονται να φτάσει στα 20 εκ. Στη νέα αυτή εποχή, της ελεύθερα διανεμημένης και βιώσιμης ενέργειας, όπως είπε και ο διεθνούς φήμης οικονομολόγος Ρίφκιν, «δε θα χρειάζεται πλέον να εξαρτόμαστε από μεγάλες εταιρίες και έθνη που ελέγχουν την ενέργεια, γιατί η ενέργεια θα βρίσκεται πλέον στην αυλή του καθενός μας».
Πέρα όμως από το τί γίνεται σε κεντρικό επίπεδο, διεθνές και ευρωπαϊκό, έχει ενδιαφέρον, να επισημάνουμε ότι υπάρχουν παραδείγματα πρωτοβουλιών που προχωράνε με πολύ γοργότερα βήματα και μάλιστα μερικά από αυτά σε επίπεδο τοπικής αυτοδιοίκησης.
Πχ. η Στοκχόλμη των 800 000 κατοίκων που θα ανακηρυχθεί για πρώτη φορά η Πράσινη Πρωτεύουσα, της Ευρώπης για το 2010, παράγοντας κατά 50% λιγότερα αέρια θερμοκηπίου σε σχέση με όλη την υπόλοιπη Σουηδία και με στόχο να απεξαρτηθεί από τα ορυκτά καύσιμα μέχρι το 2050 (στόχος που έχει τεθεί και σε εθνικό επίπεδο για τη Σουηδία). Τα δυο βασικά περιβαλλοντικά μέτρα που την ξεχώρισαν ήταν αυτό του καθαρισμού νερού και τα περιβαλλοντικά διόδια στο κέντρο της πόλης. Το 2011 ακολουθεί το Αμβούργο.
Αλλά και πάνω από 350 δήμαρχοι στις 10/2/09 δήλωσαν σε τελετή του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ότι έχουν στόχο να μειώσουν τις εκπομπές CO2 κατά 20% ως το 2020. Κάθε πόλη θα καταρτίσει στους δώδεκα επόμενους μήνες, ένα σχέδιο δράσης προκειμένου να γίνει "πιο πράσινη". Πχ το Lidköping, μια πόλη 25000 κατοίκων στη Σουηδία, έχει στόχο τον ενεργειακό τομέα και την απελευθέρωση από τη χρήση των ορυκτών καυσίμων, που ελπίζουν να την πετύχουν σε δύο χρόνια".
Επίσης κάποιες χώρες προχωρούν σε γρήγορα βήματα, χωρίς να περιμένουν δεσμεύσεις, και βλέποντάς την ευκαιρία και όχι την υποχρέωση. Το 2008 το 43% όλων των νέων εγκαταστάσεων παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στην ΕΕ ήταν έργα αιολικής ενέργειας ενώ για πρώτη φορά η εγκατεστημένη ισχύς των αιολικών στις ΗΠΑ την έφεραν στην πρώτη θέση με 25170 MW (8360 MW μόνο στο 2008), ξεπερνώντας την ως τώρα πρωτοπόρο Γερμανία, που βρέθηκε στην 2η με 23900 MW αιολικής ενέργειας (το 37% του συνόλου της ΕΕ), με την Ισπανία στην 3η θέση με 16750 MW.
Μιλάμε για ένα ράλυ προς τη νέα εποχή, όπου όλοι μας πρέπει να βιαστούμε να λάβουμε θέση, για να μη μείνουμε ουραγοί τρέχοντας πίσω από υποχρεώσεις, αλλά κυνηγώντας τις ευκαιρίες, και σε κεντρικό αλλά και σε τοπικό/αυτοδιοικητικό επίπεδο. Ας δούμε μπροστά, αυτό που έρχεται και που μόνο όφελος θα μας φέρει! Καλύτερα λοιπόν, μια ώρα αρχύτερα!

Η διεθνής διπλωματία απέκτησε νέο επίθετο: 'Ενεργειακή Διπλωματία'

2009-03-30T15:21:00.000-07:00

Το τελευταίο διάστημα η διεθνής διπλωματία απέκτησε ένα νέο επίθετο, αυτό της “ενεργειακής” διπλωματίας. Κι αυτό δεν αποτελεί έναν τομέα-παρακλάδι στις διπλωματικές διαπραγματεύσεις, αλλά αντιθέτως μπαίνει στην καρδιά της διπλωματίας, την χαρακτηρίζει και την καθορίζει σε μεγάλο βαθμό στο σύνολό της. Η πρόσφατη σύρραξη στη Γεωργία κατέδειξε όλες τις πτυχές του προβλήματος, αλλά και έκρουσε τον κώδωνα του κινδύνου για το πόσο ευάλωτες είναι οι διεθνείς ισορροπίες και πόσο εύκολα μπορούν να τεθούν εκτός ελέγχου όταν, εκτός των άλλων ιστορικών διαφορών, έχουν να ρυθμίσουν και να επιλύσουν και θέματα ενεργειακής πολιτικής.
Το διακύβευμα είναι μεγάλο. Μιλάμε για την εξασφάλιση των ορυκτών καυσίμων που αποτελούν τη βάση της οικονομίας, της ανάπτυξης, του σύγχρονου τρόπου ζωής. Δηλαδή για το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο, των οποίων τεράστια κοιτάσματα βρίσκονται στη Μέση Ανατολή, τη Ρωσία και την περιοχή της Κασπίας. Η Μέση Ανατολή κυριαρχεί παγκοσμίως στο πετρέλαιο και ακολουθεί η Ρωσία, ενώ η Ρωσία είναι η χώρα με τα μεγαλύτερα αποθέματα φυσικού αερίου διαθέτοντας το 32% των παγκόσμιων βεβαιωμένων αποθεμάτων. Ο ενεργειακός πλούτος βρίσκεται λοιπόν σε περιοχές ευάλωτες και ασταθείς πολιτικά, ενώ και η μεταφορά προς την Δύση συνεπάγεται τη διέλευση επίσης μέσα από «επικίνδυνες οδούς». Όποιος μπορεί να ελέγξει είτε τα κοιτάσματα είτε τους δρόμους διέλευσης, κρατά ένα μεγάλο οικονομικό και διπλωματικό ατού στα χέρια του. Η πρόσφατη διένεξη στη Γεωργία, εκτός των άλλων, έχει να κάνει και με τα τεράστια αποθέματα της Κασπίας που μεταφέρονται προς τη Δύση από αγωγούς οι οποίοι περνούν από την Γεωργία παρακάμπτοντας τη Ρωσία. Και αυτό πυροδοτεί εντάσεις, διαξιφισμούς και διεκδικήσεις από όλα τα μέρη.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ), με μια ενεργειακή εξάρτηση που την υποχρεώνει να βασίζεται κατά 60% σε καύσιμα που εισάγει, την τελευταία διετία βρίσκεται σε κατάσταση συναγερμού ως προς την εξασφάλιση των ενεργειακών της αναγκών. Έχοντας ζήσει καταστάσεις πανικού, όταν η Ουκρανία απειλούσε να κλείσει τις στρόφιγγες του αγωγού που έφερνε Φυσικό Αέριο από τη Ρωσία στην Ευρώπη, έχοντας δει τις τιμές των καυσίμων να ακολουθούν τρελή κούρσα ανάλογα με τις πολιτικές αναταράξεις και τα κερδοσκοπικά παιχνίδια, αναδεικνύει σε μείζον ζήτημα την ‘’ενεργειακή ασφάλεια και διαφοροποίηση’’. Ή με πιο απλά λόγια, το πώς θα εξασφαλίζει τα καύσιμα που χρειάζεται με ασφάλεια και σε καλή τιμή. Οι απλοί κανόνες της αγοράς, για κάθε εμπορικό αγαθό, άρα και για τα καύσιμα, λένε ότι τόσο καλύτερα επιτυγχάνονται οι στόχοι αυτοί, όσο περισσότερους προμηθευτές έχει κανείς και από όσο περισσότερο διαφορετικούς δρόμους μεταφέρονται τα καύσιμα αυτά. Αυτοί είναι και οι στόχοι που έχουν γίνει πρωταρχικοί για την ΕΕ. Βεβαίως σε αυτό το παιχνίδι, ρόλο ισχυρού παίκτη και διαμορφωτή διεκδικούν με έμφαση και οι ΗΠΑ και η Ρωσία. Οπότε το puzzle γίνεται πολύπλοκο!
Αλλά και χώρες όπως η Τουρκία και η Ελλάδα παίζουν το δικό τους ρόλο. Καλούνται να αξιοποιήσουν τις ευκαιρίες και για το δικό τους ενεργειακό όφελος, αλλά και προκειμένου να αναδειχθούν σε ισχυρό ενεργειακό παίκτη και συνομιλητή της διεθνούς διπλωματίας.
Η χώρα μας το τελευταίο διάστημα κινείται αποφασιστικά προς αυτή την κατεύθυνση. Μέχρι πρόσφατα προμηθευόμασταν μόνο μικρές ποσότητες αερίου από τη Ρωσία, με αγωγό μέσω Ανατολικής Ευρώπης και Βουλγαρίας.
Πριν από ένα χρόνο εγκαινιάσθηκε ο νέος αγωγός που θα φέρνει αέριο από τα βάθη της Ασίας, την Κασπία και τη Μέση Ανατολή, μέσω της Τουρκίας, και από την Ελλάδα θα διοχετεύεται στην υπόλοιπη Κεντρική Ευρώπη μέσω του υποθαλάσσιου ελληνοϊταλικού αγωγού που θα κατασκευαστεί.
Από την άλλη, με τη συμφωνία για τον αγωγό South Stream, μεγάλες ποσότητες αερίου θα μπορούμε πλέον να παίρνουμε και από τη Ρωσία, μέσω Μαύρης Θάλασσας και Βουλγαρίας, ποσότητες που κι αυτές θα μπορούν να διοχετευθούν στην Κεντρική Ευρώπη μέσω του ελληνοϊταλικού αγωγού. Το όφελος της συμφωνίας είναι διπλό αφού εξασφαλίζει πρόσβαση και στο Ρωσικό αέριο αλλά και μια οδό τροφοδοσίας η οποία δεν περνά από την Τουρκία.
Με το στόχο της ενδυνάμωσης του ρόλου της στην ενεργειακή σκακιέρα, η Ελλάδα διεκδικεί και μια διακλάδωση του σχεδιαζόμενου αγωγού Nabuco, που θα μεταφέρει αέριο από το Αζερμπαϊτζάν ή το Ιράν και το Τουρκμενιστάν, μέσω Τουρκίας και Βουλγαρίας στην Κεντρική Ευρώπη.
Οι κινήσεις για το αέριο συμπληρώνονται και από τις συμφωνίες για αλγέρικο αέριο που μεταφέρεται στην Ελλάδα με πλοία και αποθηκεύεται σε ειδικές εγκαταστάσεις αποθήκευσης.
Αντίστοιχες και οι στρατηγικές κινήσεις για την τροφοδοσία του πετρελαίου, με βασικότερη αυτήν του αγωγού Μπουργκάς-Αλεξανδρούπολη, αφού με αυτόν θα μπορούμε να προμηθευόμαστε ρωσικό πετρέλαιο μέσω Μαύρης Θάλασσας και Βουλγαρίας, παρακάμπτοντας τα στενά του Βοσπόρου και τον μέχρι τώρα κυρίαρχο ρόλο της Τουρκίας.
Με αυτά τα δεδομένα στο διπλωματικό σκηνικό, η Ελλάδα έχει την ευκαιρία να αναδειχθεί σε ισχυρό παράγοντα, που όχι μόνο θα της εξασφαλίσει ενεργειακά και οικονομικά οφέλη, αλλά θα κάνει τη φωνή της πιο δυνατή στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων και θα συνδέσει την ασφάλειά της με την ασφάλεια ενεργειακού εφοδιασμού της Κεντρικής Ευρώπης, παράμετρος βασική και κρίσιμη για τη χώρα μας. Φαίνεται λοιπόν, ότι οι συγκυρίες και οι στρατηγικές επιλογές βοηθούν στο να γίνει η χώρα μας ‘σταυροδρόμι’. Και ξεκινώντας με το ‘σταυροδρόμι’ στα ενεργειακά, έχουμε κάνει μια πολύ καλή αρχή και για άλλους τομείς πιθανώς!

Άρθρο στο Περιοδικό "Η Ευρώπη στη Ζωή μας", τεύχος Μαρτίου '09 και αναδημοσίευση στο περιοδικό "Politics News"

Οικογένεια και Καριέρα

2009-03-25T04:17:00.000-07:00

Την Παρασκευή 20-3-09 ήμουν καλεσμένη να μιλήσω στην εκδήλωση που διοργάνωσε η εφημερίδα Εξπρές και ο όμιλος Καλοφωλιά-Leaders of the New Economy, με τίτλο "Ελληνίδες Πρωταγωνίστριες της Νέας Οικονομίας και της Κοινωνικής Ευθύνης". Η πρόσκληση για τη δική μου συμμετοχή αφορούσε στη τρίτη θεματική ενότητα με θέμα "Οικογένεια και Καριέρα". Χάρηκα πολύ γι αυτή την πρόσκληση, καθώς λίγες φορές ως τώρα είχα την ευκαιρία να μιλήσω για τήν....'οικογενειακή μου καριέρα', το καλύτερο άλλωστε κομμάτι της ζωής μου!!!
Η εκδήλωση εκπληκτική! Θεωρούσα ότι στην τρίτη θεματική ο κόσμος θα είχε κουραστεί, αργά το βράδυ πια και θα ήμασταν τρεις κι ο κούκος! Κάθε άλλο! Η αίθουσα του Hyatt, αποδείχθηκε μικρή για την προσέλευση του κόσμου, γέμισε όλη, προσθέσανε και καρέκλες στο πλάι και πάλι υπήρχε κόσμος όρθιος έξω! Κι ο κόσμος αυτός όχι μόνο έμεινε μέχρι το τέλος της εκδήλωσης, που με τόση μαεστρία, ευστοχία και γοητεία διηύθυνε η Σοφία Τσιλιγιάννη, αλλά παρέμεινε και μετά, στα πηγαδάκια για να συνεχίσει τις κουβέντες και την ανταλλαγή απόψεων!!
Το σημαντικότερο όμως συστατικό της επιτυχίας στην όλη εκδήλωση ήταν μάλλον το επίπεδο των εισηγήσεων από εξαιρετικές γυναίκες που έχουν πετύχει θαυμάσια πράγματα στο επάγγελμα αλλά και στην οικογένειά τους! Και όπως φάνηκε στην εκδήλωση αυτά τα παραδείγματα δεν είναι ούτε λίγα ούτε μεμονωμένα! Αντιθέτως είναι πολλά, είναι εξαιρετικά, είναι γοητευτικά και ελπίζουμε να πολλαπλασιάζονται όλο και περισσότερο, μέρα με τη μέρα! Φτάνει και τα ΜΜΕ να ασχοληθούν επιτέλους με τέτοιες ιστορίες επιτυχίας, οι οποίες μπορούν να δώσουν το θετικό παράδειγμα και να μας κάνουν να νιώσουμε πιο αισιόδοξοι και αισιόδοξες για το μέλλον. Γιατί αν κάτι έβγαινε από όλη την εκδήλωση ήταν η χαρά της δημιουργίας και η αισιοδοξία! Μπράβο στην Εξπρές που αφιέρωσε χρόνο και κόπο για να αναδείξει το θετικό και αισιόδοξο, όταν οι περισσότεροι προτιμούν να ασχολούνται με τα....μαύρα και δύσκολα!

Να και τί είπα εγώ, μετά από τους δυο κύκλους των εξαιρετικών εισηγήσεων που είχαν προηγηθεί από σπουδαίες και επιτυχημένες γυναίκες... :

"Να ευχαριστήσω τους διοργανωτές για την πρόσκληση αυτή να συμμετάσχω στη σημαντική αυτή διοργάνωση αλλά και στην κρίσιμη αυτή θεματική «Οικογένεια και Καριέρα», που ίσως να είναι και το βασικό ερώτημα ή το βασικό πρόβλημα για όλα τα υπόλοιπα που συζητήθηκαν και ακούσαμε σήμερα: Το πώς θα καταφέρει μια γυναίκα να συνδυάσει αυτούς τους δυο διαφορετικούς και συχνά αντικρουόμενους ρόλους.
Συμμετέχω λοιπόν σε αυτή την κουβέντα, ως μητέρα δυο εφήβων, 18 και 15 χρόνων, και ενώ δουλεύω για πολλά χρόνια στην πετρελαϊκή βιομηχανία ως μηχανικός, ως σύμβουλος σε θέματα του ευρωπαϊκού κοινοβουλίου και πρόσφατα και στην πολιτική, ως υποψήφια στις τελευταίες βουλευτικές εκλογές.
Έτσι μπορώ να μεταφέρω η ίδια τις εμπειρίες μου και τις δυσκολίες που συναντά μια γυναίκα εργαζόμενη σε ένα σκληρό, απαιτητικό και πολύ ανταγωνιστικό ανδροκρατούμενο περιβάλλον, την ώρα που προσπαθεί να κρατήσει μια ευτυχισμένη οικογένεια, με το μεγαλύτερο στοίχημα αυτό της ανατροφής των παιδιών.
Ωστόσο οι δυσκολίες αυτές αποτυπώνονται και αποδεικνύονται πολύ περισσότερο από τα νούμερα και τις στατιστικές. Οι στατιστικές λοιπόν λένε ότι οι γυναίκες στην Ελλάδα έχουν ξεπεράσει εμπόδια από παλιές νοοτροπίες και σήμερα πλέον, σπουδάζουν και εκπαιδεύονται, περισσότερο ακόμα και από τους άνδρες. Τα νούμερα δείχνουν ότι τα ποσοστά των γυναικών στα πανεπιστήμια είναι ψηλότερα από αυτά των ανδρών (53% φοιτήτριες). Και όχι μόνο αυτό, αλλά οι γυναίκες διακρίνονται και αριστεύουν στις σπουδές τους, και μάλιστα κατακτούν με γοργά βήματα και χώρους που ως τώρα θεωρούνταν ανδροκρατούμενοι, όπως πχ τα επαγγέλματα των μηχανικών, των γιατρών κλπ.
Ωστόσο, οι δυσκολίες αρχίζουν μετά, όπου, ακόμα κι όταν καταφέρουν να ενταχθούν στην αγορά εργασίας (έχοντας μισά ποσοστά απασχόλησης από τους άνδρες και διπλάσια ανεργία), θα βρεθούν αντιμέτωπες με ακόμα μεγαλύτερες δυσκολίες ως προς την εξέλιξη της καριέρας τους και τις ευκαιρίες να προαχθούν σε υψηλές θέσεις ευθύνης, είτε στον ιδιωτικό είτε στον δημόσιο τομέα. Αυτό που ονομάζεται λοιπόν «γυάλινη οροφή» στην Ελλάδα μοιάζει να είναι αδιαπέραστη σε μερικούς ειδικά τομείς.
Σε μια διεθνή έρευνα που γίνεται κάθε χρόνο, για το 2008, η Ελλάδα κατέχει μόλις την 75η θέση από 130 χώρες ως προς τις ίσες ευκαιρίες στα δυο φύλα, με χαμηλές επιδόσεις στη συμμετοχή των γυναικών στην οικονομία και με ακόμα χαμηλότερες στη συμμετοχή στην πολιτική. Στην πολιτική μάλιστα είμαστε στη θέση 93, με συμμετοχή γυναικών στο ελληνικό κοινοβούλιο μόνο κατά 16%, αλλά και ακόμα πιο απογοητευτικά τα μονοψήφια νούμερα συμμετοχής σε κυβερνητικές θέσεις, αλλά και τα ποσοστά μόλις της τάξης του 2-3% σε θέσεις Δημάρχων και Νομαρχών.
Κι αυτό τη στιγμή που στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο η συμμετοχή των γυναικών φτάνει στο 30%, και με αυτό το ποσοστό η Ευρώπη θεωρεί ότι υπάρχει έλλειμμα δημοκρατίας και πολιτισμού που πρέπει να αντιμετωπισθεί λαμβάνοντας μέτρα.
Ξεκινήσαμε λοιπόν ανάποδα εκ του αποτελέσματος, για να καταγράψουμε ότι πράγματι η γυναίκα εργαζόμενη στην Ελλάδα δεν έχει τις ίδιες ευκαιρίες καριέρας με έναν άνδρα και έχει προβλήματα να αντιμετωπίσει.
Τι είδους είναι όμως οι δυσκολίες που αντιμετωπίζει σήμερα μια εργαζόμενη στην Ελλάδα? Δυο κατηγοριών θα έλεγα:
Πρώτον, δυσκολίες νοοτροπίας, που λένε ότι οι γυναίκες, εξαιτίας της μητρότητας δε μπορούν να είναι εξίσου παραγωγικές και αποτελεσματικές όσο οι άνδρες, ή ότι η άδεια μητρότητας είναι καθοριστική για να τις κρατάει πίσω και να τις «στιγματίζει» ως επαγγελματίες δεύτερης κατηγορίας.
Πιστεύω όμως ότι είναι απλώς μια στενόμυαλη δικαιολογία και ένα άλλοθι εκ μέρους των εργοδοτών, το να χαρακτηρίζει κανείς μια καριέρα συχνά 30 και 35 χρόνων από το διάστημα των 4-6 μηνών απουσίας λόγω της γέννησης ενός παιδιού. Βεβαίως, να πούμε ότι και από τη μεριά της γυναίκας, στη ζωή κάθε γυναίκας, η γέννηση ενός παιδιού είναι ένα συνταρακτικό γεγονός, αλλά είναι και ευθύνη της γυναίκας, να κρατάει τις λεπτές εκείνες γραμμές που θα την κάνουν να είναι συνεπής μητέρα αλλά και συνεπής εργαζόμενη, όπως οφείλει..
Δεύτερον, οι πρακτικές δυσκολίες, που έχουν να κάνουν με υποδομές και ρυθμίσεις. Οι δημόσιοι βρεφονηπιακοί σταθμοί είτε δεν είναι πάντα διαθέσιμοι, είτε δεν είναι εύκολα προσιτοί, είτε δεν καλύπτουν τα ωράρια εργασίας. Όσο για τους ιδιωτικούς αυτοί επιβαρύνουν με ένα σημαντικό κόστος!
Και μιλώντας για τις πρακτικές δυσκολίες, και τη στιγμή που πολύς λόγος γίνεται για την πρόωρη συνταξιοδότηση των γυναικών, εγώ θα έλεγα ότι είναι πιο σημαντικό να δώσουμε έμφαση στην πρόνοια και τα μέτρα για τα χρόνια που οι νεαρές μητέρες φέρνουν στον κόσμο τα παιδιά και έχουν μεγάλη ανάγκη χρόνου και βοήθειας, παρά στα χρόνια που τα παιδιά είναι συνήθως μεγάλα και ανεξάρτητα.
Στην Ελλάδα λοιπόν πολλά βήματα πρέπει ακόμα να γίνουν και στην αλλαγή νοοτροπίας από όλους μας -κοινωνία και οικογένεια-, αλλά και σε επίπεδο νομοθεσίας. Υπάρχουν πολλοί τρόποι να βοηθηθεί ουσιαστικά η συμμετοχή των γυναικών.
Και να πω ακόμα κάτι, σε σχέση με τη σημερινή συγκυρία της οικονομικής δυσκολίας και κρίσης. Τέτοιες κρίσεις επηρεάζουν σαφώς τον οικογενειακό προγραμματισμό, καθώς κάποιες νέες μητέρες που αποφασίζουν να απέχουν για κάποιο διάστημα από την εργασία μπορεί τώρα να μη μπορούν να το κάνουν, σε περιόδους που ένας δεύτερος μισθός μπορεί να είναι κρίσιμος για τον οικογενειακό προϋπολογισμό.
Ωστόσο από την άλλη μεριά, μια τέτοια κρίση μπορεί να οδηγήσει στην ανάγκη αξιοποίησης όλου του πολύτιμου ανθρώπινου δυναμικού της χώρας, όλων των ταλέντων και των ικανοτήτων, και των γυναικών που μέχρι σήμερα μένουν εκτός. Κι έτσι μπορεί να αναδειχθούν τα προβλήματα εκείνα που δείχνουν ότι η εργαζόμενη μητέρα χρειάζεται στήριξη και βοήθεια, έτσι ώστε και οι πολιτικοί και οι επιχειρηματίες να δώσουν περισσότερα προκειμένου να κερδίσουν κι οι ίδιοι περισσότερα.
Αλλά αν αυτά που ανέφερα ως τώρα είναι οι εξωγενείς δυσκολίες, δε πρέπει να ξεχνάμε και τις εσωτερικές δυσκολίες και αγωνίες μιας εργαζόμενης.
Συχνά τίθεται το ερώτημα πόσο μεγάλο είναι το κόστος του να χάνει μια γυναίκα τα πρώτα και καθοριστικά χρόνια της ζωής ενός παιδιού, κυνηγώντας την καριέρα? (Κατ’ αρχήν να πούμε ως παρένθεση ότι, παρόλο το κυνήγι της καριέρας, στην Ελλάδα είμαστε ακόμα μόνο στην επαγγελματική επιβίωση και όχι στην εντυπωσιακή καριέρα).
Επιστρέφοντας όμως στο ερώτημα, πράγματι αυτό είναι το πιο σκληρό κομμάτι της ιστορίας. Αλλά επιτρέψτε μου να πω ότι όσο σκληρό είναι για μια μητέρα, το ίδιο σκληρό νομίζω ότι είναι και για τον πατέρα (και ήταν όλες τις προηγούμενες δεκαετίες που ο πατέρας ήταν συνήθως αμέτοχος), το να χάνει πιθανώς τα πρώτα βήματα του παιδιού, τις πρώτες λέξεις του και πολλά άλλα. Αλλά, δυστυχώς αυτό είναι το κόστος που καλούμαστε όλοι να πληρώσουμε. Φυσικά και το ιδανικό θα ήταν να περνάμε μητέρες και πατέρες, 24 ώρες την ημέρα με τα παιδιά μας. Αλλά η κοινωνία αλλάζει, μαζί και τα πρότυπα. Έτσι τα παιδιά του 21ου αιώνα, μπορεί να χάνουν κάτι από το χρόνο των γονιών, αλλά πιστεύω ότι μακροπρόθεσμα μπορεί να κερδίζουν νιώθοντας περήφανα για μια πετυχημένη μητέρα στην επιστήμη, τις επιχειρήσεις, την πολιτική. Κι από την άλλη, δεν είμαι καθόλου σίγουρη ότι μια γυναίκα που έχει σπουδάσει, που έχει επενδύσει σε κόπο, χρόνο, χρήμα, όνειρα και φιλοδοξίες, γίνεται καλύτερη μητέρα και αναθρέφει πιο ευτυχισμένα παιδιά, όταν η ίδια απαρνηθεί όλα τα προηγούμενα και κρατήσει μόνο τον ένα ρόλο, αυτόν της μητέρας.
Είναι στο χέρι και της κοινωνίας ολόκληρης, αλλά πρωτίστως στο χέρι κάθε μητέρας και κάθε πατέρα να βρουν μαζί ως οικογένεια τον χρυσό κανόνα δίνοντας χρόνο σε καριέρα και οικογένεια με ισορροπία.
Τελικά, κλείνοντας, θέλω να πω ότι η σημερινή ελληνίδα αναλαμβάνει και διεκδικεί όλο και περισσότερους ρόλους. Και για να αναφερθώ και στην προσωπική μου εμπειρία, κι εγώ, και το επεδίωξα αλλά και είχα την τύχη, να ασχοληθώ με πολλά διαφορετικά πράγματα, που μερικά από αυτά ήταν συναρπαστικά. Τελικά, πιστεύω ότι όλος αυτός ο πολύπλοκος συνδυασμός είναι που είναι και το συναρπαστικό της ιστορίας.
Βεβαίως, και θα συμφωνήσουμε όλες και όλοι ότι στο επίπεδο της καθημερινότητας, τα πράγματα συχνά είναι πολύ δύσκολα, όταν πρέπει να συνδυάσεις και να προλάβεις τόσα διαφορετικά πράγματα και ρόλους. Ο ρόλος της μητέρας και της συζύγου που κρατάει και οργανώνει την οικογένεια είναι ο ρόλος με το πιο μεγάλο στοίχημα, αυτό της ανατροφής των παιδιών. Αλλά και οι ρόλοι της επιστήμονος, της εργαζομένης, της πολιτικού, ο καθένας πιο απαιτητικός από τον άλλο.
Ωστόσο η πραγματικότητα της σημερινής εποχής είναι από μόνη της και πολύπλοκη και πολυσύνθετη. Κι εμείς πρέπει να προσαρμοζόμαστε σ’ αυτό, χωρίς να κάνουμε εκπτώσεις, αναπτύσσοντας κι ανακαλύπτοντας όλες μας τις δυνάμεις και τις δυνατότητες. Και τελικά αυτή η διαδρομή και οι εμπειρίες που συσσωρεύει κανείς είναι που κάνει το «ταξίδι» συναρπαστικό και στο τέλος της ημέρας, ακόμα κι όταν οι δυνάμεις σε εγκαταλείπουν, η χαρά και η ικανοποίηση είναι μεγάλη όταν λες ότι και σήμερα κάτι έμαθα, κάτι κατάφερα, κάτι πρόσφερα και στην οικογένεια και στη δουλειά μου. "

Συνέντευξη στην Κυριακάτικη 'Ελεύθερη Ώρα', 22-3-09, στον Νίκο Χιδίρογλου

2009-03-22T13:29:00.001-07:00

Συνέντευξη με τη Λιάνα Γούτα που δίνει δυναμικό παρόν στην Α’ Θεσσαλονίκης

Σύζυγος, μητέρα, εργαζόμενη, επιστήμων, συνδικαλίστρια και...μελλοντική βουλευτής

Εμείς πάντως εντυπωσιαστήκαμε! Δυναμική, μορφωμένη, αποφασισμένη και ελκυστική, αλλά πάνω από όλα με άποψη, η κα Λιάνα Γούτα ξεκίνησε ήδη τη διαδρομή της στα κοινά, έχοντας στις αποσκευές της για αρχή τη στήριξη 12500 συμπολιτών της. Και έπεται εντυπωσιακή συνέχεια, για να κάνουμε μια πρόβλεψη, καθώς οι επαγγελματικές και ακαδημαϊκές περγαμηνές της, μόνο στην κορυφή θα μπορούσαν να οδηγήσουν. Σύζυγος, μητέρα, εργαζόμενη, επιστήμων και συνδικαλίστρια, η νεαρή μηχανικός μας εξηγεί πώς καταφέρνει να ανταπεξέλθει σε όλους αυτούς τους ρόλους με επιτυχία! Κυρίες και κύριοι η κα Λιάνα Γούτα!

Στον Νίκο Χιδίρογλου

1. Με 12.500 σταυρούς προτίμησης, ξεκινήσατε την επόμενη των εκλογών την προσπάθειά σας με μια καλή προίκα από τους ψηφοφόρους της Α’ Θεσσαλονίκης. Ποια είναι η πολιτική σας προτεραιότητα;

Πράγματι, μπαίνοντας σε μια πολύ δύσκολη προεκλογική προσπάθεια, λίγες μόνο μέρες πριν τις εκλογές του 2007, μερικές χιλιάδες συμπολίτες μου με τίμησαν με την ψήφο τους. Για μένα ήταν μεγάλη η χαρά, η τιμή και η ευθύνη που αυτό συνεπάγεται. Πιστεύω ότι για μια υποψήφια όπως εγώ, που δεν είχα προηγούμενη εμπειρία από βουλευτικές ή αυτοδιοικητικές εκλογές, και που δεν κουβαλώ κάποιου άλλου είδους «προίκα», αυτή η ανταπόκριση προήλθε από συμπολίτες μου οι οποίοι βρήκαν ενδιαφέροντα στοιχεία στο βιογραφικό μου και στον δημόσιο λόγο μου. Τόλμησα να κάνω αυτό το μεγάλο βήμα, και να δοκιμάσω τις δυνάμεις μου στην ενεργό πολιτική, κυρίως μετά από την εμπειρία μου ως συμβούλου σε θέματα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Εκεί, είδα τις εξελίξεις στο επίκεντρο της πολιτικής, εκεί όπου αποφασίζονται και ζυμώνονται στρατηγικές, πολιτικές, νομοθεσίες για όλα τα θέματα και όλους τους τομείς, για 27 χώρες. Είδα ανθρώπους τεχνοκράτες, επιστήμονες, πολιτικούς, να παράγουν υψηλού επιπέδου πολιτική, προσκομίζοντας τη γνώση και την εμπειρία τους στα πιο σημαντικά πολιτικά ζητήματα.
Προτεραιότητά μου λοιπόν είναι να μπορέσω κι εγώ να είμαι χρήσιμη με την γνώση και την εμπειρία που κουβαλάω μετά από πολλά χρόνια δουλειάς και εμπειρίας σε πολλούς και διαφορετικούς χώρους, φέρνοντας ιδέες, προτάσεις, λύσεις.
Αν με ρωτάτε τί θα θεωρούσα πιο κρίσιμο αυτή τη στιγμή στην Ελλάδα, και στο οποίο θα ήθελα να συνεισφέρω με τον λόγο και την παρουσία μου, αυτό θα ήταν να γίνει η χώρα και η κοινωνία μας πιο εξωστρεφής, να δούμε και να αντιληφθούμε τί συμβαίνει έξω από τα σύνορα μας, να μετρήσουμε και να μετρηθούμε συγκρινόμενοι με όσα συμβαίνουν στον κόσμο, να αναγνωρίσουμε τις αδυναμίες μας και να εντοπίσουμε τα δυνατά μας σημεία, ώστε να μπορέσουμε, όχι μόνο να προλάβουμε να φτάσουμε αυτούς που έχουν προχωρήσει πολύ μπροστά, αλλά, στη σημερινή εποχή της Γνώσης, να βάλουμε κι εμείς τους δικούς μας υψηλούς στόχους, να πρωτοπορήσουμε, να καινοτομήσουμε, να οραματιστούμε. Νομίζω ότι αυτό είναι κάτι που έχει λείψει εδώ και πολλά χρόνια από την κοινωνία μας. Ωστόσο σε περιόδους κρίσης όπως η σημερινή, τέτοιες νοοτροπίες και πρακτικές είναι κάτι παραπάνω από κρίσιμες και αναγκαίες. Και είναι μεγάλη η ευθύνη των πολιτικών να οδηγήσουν τη χώρα σε μια τέτοια πορεία, να δείξουν τον τρόπο, να ανοίξουν δρόμους, να εξασφαλίσουν τα μέσα, να πείσουν και να εμπνεύσουν.

2. Σύζυγος, μητέρα, χημικός μηχανικός και επιστημονικός σύμβουλος σε θέματα Ενέργειας, Περιβάλλοντος και Ανάπτυξης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, συνδικαλίστρια αλλά και πολιτικός. Πως συνδυάζονται όλα αυτά;
Ναι, πολλοί και διαφορετικοί ρόλοι, κάτι που το ζει βέβαια όλο και περισσότερο η μέση ελληνίδα. Εγώ, και το επεδίωξα αλλά και είχα την τύχη, να ασχοληθώ με πολλά διαφορετικά πράγματα, που μερικά από αυτά ήταν συναρπαστικά. Τελικά, όλος αυτός ο πολύπλοκος συνδυασμός είναι που είναι συναρπαστικός, και όπως σας είπα και προηγουμένως, αυτή η συσσωρευμένη εμπειρία από τον επαγγελματικό και κοινωνικό μου χώρο, θεωρώ ότι είναι και το όπλο μου και το προσόν μου για την συμμετοχή μου στην πολιτική.
Βεβαίως, δε θα κρύψω ότι στο επίπεδο της καθημερινότητας, τα πράγματα συχνά είναι πολύ δύσκολα, όταν πρέπει να συνδυάσεις και να προλάβεις τόσα διαφορετικά πράγματα και ρόλους. Ο ρόλος της μητέρας και της συζύγου που κρατάει και οργανώνει την οικογένεια είναι ο ρόλος με το πιο μεγάλο στοίχημα, αυτό της ανατροφής των παιδιών. Αλλά και οι ρόλοι της επιστήμονος, της εργαζομένης, της πολιτικού, ο καθένας πιο απαιτητικός από τον άλλο. Ωστόσο η πραγματικότητα της σημερινής εποχής είναι από μόνη της και πολύπλοκη και πολυσύνθετη. Κι εμείς πρέπει να προσαρμοζόμαστε σ’ αυτό, χωρίς να κάνουμε εκπτώσεις, αναπτύσσοντας κι ανακαλύπτοντας όλες μας τις δυνάμεις και τις δυνατότητες. Και τελικά αυτή η διαδρομή και οι εμπειρίες που συσσωρεύει κανείς είναι που κάνει το «ταξίδι» συναρπαστικό και στο τέλος της ημέρας, ακόμα κι όταν οι δυνάμεις σε εγκαταλείπουν, η χαρά και η ικανοποίηση είναι μεγάλη όταν λες ότι και σήμερα κάτι έμαθα, κάτι κατάφερα, κάτι πρόσφερα.

3. Οι Ελληνίδες μπορούν να γίνουν πρωταγωνίστριες της Νέας Οικονομίας και της Κοινωνικής Ευθύνης; Η κρίση επηρεάζει τη μέση Ελληνίδα και αν ναι, πως;

Οι Ελληνίδες μπορούν πράγματι να γίνουν Πρωταγωνίστριες στη Νέα Οικονομία και στην Κοινωνική Ευθύνη, όπως λέει και ο τίτλος της εκδήλωσης στην οποία συμμετείχα την περασμένη Παρασκευή. Οι ελληνίδες έχουν όλα τα προσόντα να το κάνουν, ωστόσο φοβάμαι ότι έχουν πολύ δρόμο ακόμα να διανύσουν. Και το λέω, γιατί, όπως τόνισα σε ομιλίες και σε άρθρα μου με αφορμή την ημέρα της Γυναίκας, τα στοιχεία για τη χώρα μας είναι πολύ εντυπωσιακά. Οι γυναίκες στην Ελλάδα έχουν ξεπεράσει εμπόδια από παλιές νοοτροπίες και σήμερα πλέον, σπουδάζουν και εκπαιδεύονται, περισσότερο ακόμα και από τους άνδρες. Κι αυτό δεν είναι σχήμα λόγου, αλλά κάτι που επιβεβαιώνεται από τα νούμερα, που δείχνουν ότι τα ποσοστά των γυναικών στα πανεπιστήμια είναι ψηλότερα από αυτά των ανδρών. Και όχι μόνο αυτό, αλλά οι γυναίκες διακρίνονται και αριστεύουν στις σπουδές τους, και μάλιστα κατακτούν με γοργά βήματα και χώρους που ως τώρα θεωρούνταν ανδροκρατούμενοι, όπως πχ τα επαγγέλματα των μηχανικών, των γιατρών κλπ. Ωστόσο, οι δυσκολίες αρχίζουν μετά, όπου, ακόμα κι όταν καταφέρουν να ενταχθούν στην αγορά εργασίας (με τα μισά ποσοστά απασχόλησης και διπλάσια ανεργία σε σχέση με τους άνδρες συναδέλφους τους), θα βρεθούν αντιμέτωπες με ακόμα μεγαλύτερες δυσκολίες ως προς την εξέλιξη της καριέρας τους και τις ευκαιρίες να προαχθούν σε υψηλές θέσεις ευθύνης, είτε στον ιδιωτικό είτε στον δημόσιο τομέα.
Η Ελλάδα κατέχει μόλις την 75η θέση από 130 χώρες ως προς τις ίσες ευκαιρίες στα δυο φύλα, με χαμηλές επιδόσεις στη συμμετοχή των γυναικών στην οικονομία και με ακόμα χαμηλότερες στη συμμετοχή στην πολιτική, αλλά με εξαιρετικές επιδόσεις και πρωτιές σε ό,τι αφορά τη συμμετοχή στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Αυτό τί σημαίνει με απλά λόγια? Ότι μορφώνουμε τις νέες γυναίκες, επενδύουμε ως χώρα, επενδύουν και οι ίδιες σε κόπο, χρόνο, όνειρα, χρήμα, σε μια προσπάθεια που κοστίζει και στις ίδιες και στη χώρα, και κατόπιν τις αφήνουμε ανεκμετάλλευτες. Μάλιστα στις διεθνείς έρευνες που έχουν γίνει, φάνηκε ότι η ανταγωνιστικότητα μιας χώρας συμβαδίζει με τις ίσες ευκαιρίες και με την αξιοποίηση των γυναικείων ταλέντων και μυαλών. Ειδικά σε περιόδους κρίσης όπως αυτή που ζούμε, η καλύτερη αξιοποίηση του ανθρώπινου δυναμικού και άρα και των γυναικών, μπορεί να αποδειχθεί από τους πιο καθοριστικούς παράγοντες.
Και κλείνοντας να πούμε ότι και στις υψηλές θέσεις ευθύνης και στις θέσεις λήψης αποφάσεων, πολλά από τα γυναικεία χαρακτηριστικά, όπως η πολυπραγμοσύνη, η οργανωτικότητα, η μεθοδικότητα, η ευαισθησία, μπορούν να αποδειχθούν πολύτιμα στοιχεία στη σημερινή πολύπλοκη και απαιτητική εποχή της Γνώσης.

4. Παρά τις προσπάθειες που καταβάλλονται κατά καιρούς, οι γυναίκες εξακολουθούν να υποεκπροσωπούνται στα κοινά. Τι περισσότερο θα μπορούσε να γίνει, ώστε να πετύχουμε μεγαλύτερη συμμετοχή των γυναικών;

Πράγματι τις χαμηλότερες επιδόσεις της Ελλάδας σε ό,τι αφορά τις ίσες ευκαιρίες, τις βρίσκουμε στο κομμάτι της Πολιτικής. Όταν στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο η συμμετοχή των γυναικών φτάνει στο 30%, η Ευρώπη θεωρεί ότι αυτό το ποσοστό δείχνει έλλειμμα δημοκρατίας και πολιτισμού και πρέπει να αντιμετωπισθεί λαμβάνοντας μέτρα. Στην Ελλάδα η συμμετοχή γυναικών στο ελληνικό κοινοβούλιο είναι 16%, αλλά το πιο απογοητευτικό είναι τα μονοψήφια νούμερα συμμετοχής σε κυβερνητικές θέσεις, αλλά και τα ποσοστά της τάξης 2-3% της συμμετοχής σε θέσεις Δημάρχων και Νομαρχών στην τοπική αυτοδιοίκηση. Πολλά βήματα λοιπόν πρέπει να γίνουν και στην αλλαγή νοοτροπίας από όλους μας -κοινωνία και οικογένεια-, αλλά και σε επίπεδο νομοθεσίας. Υπάρχουν πολλοί τρόποι να βοηθηθεί ουσιαστικά η συμμετοχή των γυναικών.
Στις προηγούμενες εκλογές της Αυτοδιοίκησης, ίσχυσε η ποσόστωση του 30% γυναικείας συμμετοχής στην κατάρτιση των ψηφοδελτίων. Ωστόσο αυτό δεν οδήγησε και στην αντίστοιχη εκλογή/εκπροσώπηση. Το ίδιο νομοθετήθηκε πρόσφατα και για τις επόμενες εθνικές εκλογές.
Η ποσόστωση δεν είναι κάτι ευχάριστο, και μακάρι να μη την χρειαζόμασταν, αλλά όταν πρέπει να ανατραπούν νοοτροπίες δεκαετιών μοιάζει να είναι απαραίτητη. Συνηθίζω να λέω, χαριτολογώντας και ως μηχανικός που είμαι, ότι οι επιδοτήσεις και οι ποσοστώσεις χρειάζονται όπως χρειάζονται οι επιδοτήσεις για τις νέες τεχνολογίες, προκειμένου να μπουν στην αγορά, να ενισχυθούν, να τις γνωρίσει ο κόσμος, ώσπου να μπορέσουν να ‘σταθούν’ αυτόνομα. Έτσι και στο πολιτικό σκηνικό πιστεύω ότι στο αρχικό στάδιο και προκειμένου να αλλάξουν οι παλιές νοοτροπίες, η παρουσία των γυναικών πρέπει να ενισχυθεί με τέτοιου είδους μέτρα, ελπίζοντας ότι θα είναι μόνο προσωρινά, και πως όταν βρεθούν και οι γυναίκες να έχουν ίσες ευκαιρίες, θα καταφέρουν να αποδείξουν ότι είναι το ίδιο ικανές, δραστήριες, έξυπνες, μορφωμένες, κι ότι μετά από λίγο καιρό θα μπορούν να πείσουν και να κερδίσουν την εμπιστοσύνη ακόμα και των πιο δύσπιστων.

5. Τι είναι για εσάς η πολιτική; Ορθολογισμός ή ανορθολογισμός; Μπορούν αυτά τα δύο να συνυπάρξουν; Μπορεί ένας τεχνοκράτης να έχει όραμα και υπερβατικές αντιλήψεις;

Η πολιτική χρειάζεται τον ορθολογισμό και την τεχνοκρατική αντίληψη προκειμένου να παραχθεί έργο, να μπουν στόχοι και να υπάρξουν συγκεκριμένα και μετρήσιμα αποτελέσματα. Αλλά η πολιτική χρειάζεται και την ανατρεπτική σκέψη, τη τόλμη, την έμπνευση, το όραμα, ακόμα κι αν οι στόχοι φαίνονται καμιά φορά ανέφικτοι. Ο συνδυασμός των δυο είναι σίγουρα η χρυσή λύση. Και το ένα δεν αποκλείει το άλλο. Οι τεχνοκράτες χρειάζονται το όραμα, την ανατροπή, την υπέρβαση, γιατί αυτά αποτελούν την κινητήρια δύναμη για τις νέες ανακαλύψεις της επιστήμης και της τεχνολογίας, εκεί όπου πολλά φαντάζουν τρελά ακόμα και στη σύλληψή τους. Αλλά και οι πολιτικοί χρειάζονται τη μεθοδικότητα, την επιμονή, την οργάνωση, τους μετρήσιμους στόχους και τα μετρήσιμα αποτελέσματα. Ο συνδυασμός των δύο είναι σίγουρα συστατικό επιτυχίας και προόδου.

6. Τι πρέπει να κρατήσουμε από τις παραδοσιακές αξίες; Μπορεί ο σύγχρονος τρόπος ζωής να καταστεί συμβατός μαζί τους;

Αγαπώ πολύ την παράδοση της χώρας μας και πιστεύω ότι οι ρίζες του καθενός είναι πηγή δύναμης και αυτογνωσίας. Συνειδητοποίησα τον πλούτο της λαϊκής μας παράδοσης μέσα από τα πολλά χρόνια που χόρευα στο Λύκειο Ελληνίδων και που ήταν η αφορμή να ανακαλύψω παραδόσεις, πολιτισμό, αξίες που υπάρχουν μέσα μας και που ίσως δε συνειδητοποιούμε. Για να προχωρήσουμε μπροστά, είναι σημαντικό να κοιτάξουμε πίσω μας και μέσα μας, να δούμε αυτά που κουβαλάμε ως πλούτο, παράδοση και αξίες. Και οι αξίες αυτού του τόπου και του λαού είναι πολλές και μπορούν να αποδειχθούν εξαιρετικά πολύτιμες, ειδικά σε δύσκολες περιόδους κρίσης. Μια από τις σημαντικότερες αξίες της ελληνικής κοινωνίας πιστεύω πως είναι η οικογένεια, βασικό και καθοριστικό κύτταρο όλης της κοινωνίας. Ο σύγχρονος τρόπος ζωής όχι μόνο μπορεί να είναι συμβατός αλλά και οφείλει να βρει τρόπους να διαφυλάξει τέτοιες αξίες, αφού αυτές αποτελούν ζωογόνο δύναμη της ελληνικής κοινωνίας.

7. Ποια είναι η άμεση προτεραιότητα στη Θεσσαλονίκη κατά τη γνώμη σας, όσον αφορά στα έργα υποδομής;

Η Θεσσαλονίκη, έμεινε πίσω για πολλά χρόνια σε πολλά θέματα. Αυτή τη στιγμή από τα έργα υποδομής το πιο σημαντικό πιστεύω πως είναι η κατασκευή του μετρό (που μετά από δεκαετίες συζητήσεων επιτέλους ξεκίνησε), σε μια πόλη που ασφυκτιά κάθε μέρα στους δρόμους, παγιδεύοντας τους κατοίκους της στο καυσαέριο και στο άγχος, με μια καθημερινότητα όχι και τόσο ρομαντική και «ερωτική», όσο θέλουν να λένε οι μύθοι αυτής της πόλης.
Ωστόσο, εκείνο που νομίζω ότι έχει πραγματικά ανάγκη αυτή η πόλη είναι μια νέα φυσιογνωμία, πιο μοντέρνα, πιο δυναμική, απελευθερωμένη από εσωστρέφειες και μιζέριες και από μύθους που την εγκλωβίζουν. Η Θεσσαλονίκη πρέπει να πιστέψει στις υγιείς της δυνάμεις και να παλέψει για να αποκτήσει ένα νέο, σύγχρονο και μοντέρνο πρόσωπο, το οποίο δε πρέπει να περιμένουμε οι Θεσσαλονικείς να μας το χαρίσει κανένα... «αθηνοκεντρικό κράτος», αλλά να το κατακτήσουμε μόνοι μας! Η ιστορία της πόλης ήταν πάντα συνδεδεμένη με την πρωτοπορία, τον πολιτισμό, την εξωστρέφεια, την πολυπολιτισμικότητα. Και σήμερα η πόλη έχει τέτοιες δυνάμεις που ασφυκτιούν και ζητούν το καλύτερο.

Απαντώντας στο ερωτηματολόγιο του Proust

2009-03-14T10:24:00.000-07:00

Απάντησα λοιπόν κι εγώ στο ερωτηματολόγιο του Proust, όπως μου ζήτησαν από το Press-gr. Δεν έχω απαντήσει άλλες φορές σε τέτοιου είδους ερωτήσεις. Μου θύμισε τα λευκώματα στα σχολικά χρόνια... Ποια είναι η αγαπημένή σου φίλη / Ποιο χρώμα σου αρέσει κλπ κλπ...
Είχε γούστο! Με γύρισε πίσω στο χρόνο. Ωστόσο τελικά ακόμα και τέτοιες μικρές 'εξομολογήσεις' μπορεί να είναι ενδεικτικές έως και αποκαλυπτικές για κάποιον ή κάποια που αποφασίζει να έχει δημόσιο λόγο. Και στοιχείο της δημόσιας παρουσίας του κάθε ανθρώπου είναι και η προσωπικότητα στο σύνολό της και ο χαρακτήρας του. Έτσι λοιπόν, τόλμησα να απαντήσω σε τέτοιες προσωπικές και ιδιαίτερες ερωτήσεις, με ειλικρίνεια και ευθύτητα, επιλέγοντας αυτή την απάντηση που έρχεται αυθόρμητα πρώτη στο μυαλό!
Νομίζω πως για έναν αναγνώστη με οξυδερκή ματιά, ακόμα κι απαντήσεις σε τέτοιες...ψυχογραφικές ερωτήσεις μπορούν να πουν πολλά!

Έτσι λοιπόν το καταχώρισε το Press-gr:

Tα "πρέπει" και τα "θέλω"...

"Με αφορμή την Ημέρα της Γυναίκας, το Press-Gr επιλέγει τη γοητευτική χημικό μηχανικό και πολιτευτή της ΝΔ στην Α’ Θεσ/νίκης, Λιάνα Γούτα (http://www.lianagouta.gr), θέτοντάς την προ του Προυστ και της κρίσης σας.
(Επιμέλεια: Αντώνης-Μάριος Παπαγιώτης). "

Η απόλυτη ευτυχία για σένα είναι;
Η σφιχτή αγκαλιά και το δυνατό φιλί των παιδιών μου.

Τι σε κάνει να σηκώνεσαι το πρωί;
Επί πολλά χρόνια, δυστυχώς, το ξυπνητήρι, στις 6.20 ακριβώς, για να είμαι στην ώρα μου στη δουλειά μου, στη βιομηχανία όπου εργάζομαι ως χημικός μηχανικός. Τις Κυριακές, σηκώνομαι με χαρά για ένα ωραίο πρωινό -που μου λείπει τις καθημερινές-, και για μπόλικες εφημερίδες.

Η τελευταία φορά που ξέσπασες σε γέλια;
Παίζοντας ‘Trivial Pursuit’, με την στενή παρέα μου που κρατάει από τα φοιτητικά χρόνια, μπροστά σε ένα τζάκι στο βουνό, στη...’γνωστή αντιπαλότητα’ ανδρών-γυναικών για το ποιοι τα καταφέρνουν καλύτερα σε ένα παιχνίδι γνώσεων!

Το βασικό γνώρισμα του χαρακτήρα σου είναι;
Η επιμονή και η δέσμευση.

Το βασικό ελάττωμά σου;
Το ότι απαιτώ το...ίδιο και από τους άλλους.

Σε ποια λάθη δείχνεις τη μεγαλύτερη επιείκεια;
Σε αυτά που γίνονται χωρίς πρόθεση.

Η τελευταία φορά που έκλαψες;
Σε μια δύσκολη προσωπική μου στιγμή.

Με ποια ιστορική προσωπικότητα ταυτίζεσαι περισσότερο;
Δεν είμαι και δεν έχω κάνει κάτι τόσο σημαντικό έτσι ώστε να νιώθω ότι ταυτίζομαι με κάποια ιστορική προσωπικότητα. Αν με ρωτάτε για προσωπικότητες που θαυμάζω είναι πάρα πολλές, για διαφορετικούς λόγους. Να αναφέρω μόνο δυο γυναικείες προσωπικότητες, την Μαρία Κιουρί και την σύγχρονη Αμαλία Φλέμιγκ που οι δυσκολίες της εποχής και του περιβάλλοντός τους δε στάθηκαν ικανές να αποτρέψουν το πάθος τους για γνώση, το οποίο το ακολούθησαν, ανοίγοντας δρόμους, πρωτοπορώντας και αφήνοντας κέρδος για την επιστήμη και την κοινωνία.

Ποιοι είναι οι ήρωές σου σήμερα;
Οι απλοί εκείνοι άνθρωποι οι οποίοι αν και αγωνίζονται καθημερινά στα δύσκολα, καταφέρνουν να κρατούν το χαμόγελο και την ευγένειά τους.

Ποια είναι η ταινία που σε σημάδεψε;
Δε μπορώ να πω ότι κάποια ταινία με σημάδεψε. Ωστόσο από τις αγαπημένες μου είναι το Match Point του Γούντυ Άλεν. Επίσης μπορώ να βλέπω την ‘Πολίτικη Κουζίνα’ κάθε φορά με την ίδια συγκίνηση.

Το αγαπημένο σου ταξίδι;
Στη γαλλική εξοχή, στα κάστρα και στους αμπελώνες του Μπορντώ, της Βρετάνης, της Νορμανδίας.

Οι αγαπημένοι σου συγγραφείς;
Η Μαριάννα Κορομηλά, ιστορική συγγραφέας και πάνω από όλα εκπληκτική αφηγήτρια, από την οποία εκτός των άλλων, κρατώ και τις μαγικές αφηγήσεις της στο χώρο και στο χρόνο, τα πρωινά του Σαββάτου στο κρατικό ραδιόφωνο, για πολλά χρόνια. Άλλοι αγαπημένοι μου συγγραφείς είναι η Λιλή Ζωγράφου και ο Βασίλης Αλεξάκης.

Ποια αρετή προτιμάς σε έναν άντρα;
Την ευγένεια, την καλλιέργεια, την μεγαλοψυχία.

…Και σε μια γυναίκα;
Τις ίδιες ακριβώς που είπα και για έναν άνδρα.

Ο αγαπημένος σου συνθέτης;
Δύσκολο να διαλέξω μόνο έναν... Ο Φίλιππος Πλιάτσικας, ο Δημήτρης Παπαδημητρίου, η Ελένη Καραϊνδρου, η Ευανθία Ρεμπούτσικα, ο Μάρκος Βαμβακάρης. Και πολλοί, πολλοί ακόμα....

Το τραγούδι που σφυρίζεις κάνοντας ντους;
Το τραγούδι του Jason Mraz «...life is wonderful / life goes full circle / ..life it is...so... wonderful...».

Το βιβλίο που σε σημάδεψε;
Βιβλία με ψυχαναλυτική αξία για μένα, στα οποία συχνά ανατρέχω από τα εφηβικά μου ακόμα χρόνια μέχρι σήμερα, είναι τα ποιήματα του Καβάφη και ο Μικρός Πρίγκιπας του Saint Exupery.

Ο αγαπημένος σου ζωγράφος;
Ο Κώττης. Αλλά, και ο Κεχαγιόγλου και ο Αδαμάκης.

Το αγαπημένο σου χρώμα;
Το τουρκουάζ.

Ποια θεωρείς ως τη μεγαλύτερη επιτυχία σου;
Ανατρέχοντας στο...βιογραφικό μου για...αντικειμενικές επιτυχίες, αυτό που όλοι θεωρούν μεγαλύτερη επιτυχία ήταν η εισαγωγή μου στο Πολυτεχνείο με σειρά πρώτη και με τον μεγαλύτερο βαθμό στην Ελλάδα. Ωστόσο, αυτό που εγώ θεωρώ τη μεγαλύτερη προσωπική μου επιτυχία, είναι η οικογένειά μου.

Το αγαπημένο σου ποτό;
Σπιτικό λικέρ φτιαγμένο από κράνα.

Για ποιο πράγμα μετανιώνεις περισσότερο;
Για κάποιες από τις φορές που τα «πρέπει» ήταν πιο ισχυρά από τα «θέλω».

Τι απεχθάνεσαι περισσότερο απ’ όλα;
Την υποκρισία και την υπεροψία.

Ποια είναι η αγαπημένη σου ασχολία;
Η παρέα και οι συζητήσεις με αγαπημένους φίλους. Οι βόλτες σε γκαλερί και παλαιοπωλεία.

Ο μεγαλύτερος φόβος σου;
Η ασθένεια.

Σε ποια περίπτωση επιλέγεις να πεις ψέματα;
Μόνο όταν ξέρω ότι η αλήθεια είναι δυσβάσταχτη και πληγώνει.

Ποιο είναι το μότο σου;
Ο στίχος του Καβάφη που λέει...
«Κι αν δεν μπορείς να κάμεις την ζωή σου όπως τη θέλεις,
τούτο προσπάθησε τουλάχιστον
όσο μπορείς: μην την εξευτελίζεις
μες στην πολλή συνάφεια του κόσμου,
μες στες πολλές κινήσεις κι ομιλίες.....»

Πώς θα επιθυμούσες να πεθάνεις;
Σε βαθιά γηρατειά με μεγάλη οικογένεια γύρω μου και ευτυχής για όσα θα έχω ζήσει.

Εάν συνέβαινε να συναντήσεις το Θεό, τι θα ήθελες να σου πει;
Να μου απαντήσει στο φιλοσοφικό και υπαρξιακό ερώτημα... Από πού ερχόμαστε και πού πάμε....

Σε ποια πνευματική κατάσταση βρίσκεσαι αυτόν τον καιρό;
Της αναζήτησης και του προβληματισμού για τα επόμενα βήματά μου.

Και μετά την Ημέρα της Γυναίκας, τί?....

2009-03-14T10:12:00.000-07:00

Τις γιορτές μας τις κάναμε! Δήμοι, Νομαρχίες, φορείς οργάνωσαν γιορτές, ο καθένας από τη δική του σκοπιά, άλλοι τιμώντας σημαντικές γυναίκες, άλλοι με γιορτές καλλυντικών με σεσουάρ και κραγιόν!
Και αν Δήμοι κι Νομαρχίες έκαναν κάποιες γιορτές, στα ΜΜΕ, η Ημέρα της Γυναίκας πέρασε ‘στα ψιλά’ ή επικεντρώθηκε στα προβλήματα των γυναικών στις τριτοκοσμικές και υπανάπτυκτες χώρες. Σημαντικά πράγματι προβλήματα, αλλά και τα δικά μας, στην Ελλάδα του 21ου αιώνα, δεν είναι αμελητέα...
Κι ενώ οι Δήμοι και οι Νομαρχίες γιορτάζουν, ποιος αναρωτήθηκε πόσες είναι οι γυναίκες Δήμαρχοι και Νομάρχες στην Ελλάδα? Στην προηγούμενη αυτοδιοικητική θητεία τα ποσοστά έφταναν μόλις στο 2,1 και 1,7 αντίστοιχα! Κι αυτό, όταν η Ευρώπη και το Ευρωκοινοβούλιο έχει 31% γυναίκες ευρωβουλευτές και δηλώνει ότι πρόκειται για χαμηλό ποσοστό που δείχνει έλλειψη δημοκρατίας και πολιτισμού! Στην Ελληνική Βουλή το ποσοστό είναι μόλις 16%. Κι επιπλέον, και από αυτό το ποσοστό, ένα μέρος, ξεχωρίζει και βασίζει την πορεία του στην εικόνα και στον επικοινωνιακό-μηντιακό θόρυβο. Ωστόσο μας φτάνει αυτό?
Σε μια κοινωνία που μέσα σε λίγα μόνο χρόνια ξεπέρασε ταμπού δεκαετιών και σήμερα σπρώχνει τις γυναίκες της για μόρφωση και εκπαίδευση, με αποτέλεσμα οι γυναίκες στα ΑΕΙ να είναι το 53% των φοιτητών, με μια συμμετοχή που ενισχύεται όλο και περισσότερο ακόμα και στις ανδροκρατούμενες ειδικότητες όπως τα Πολυτεχνεία, με φοιτήτριες που όχι μόνο εισάγονται, αλλά και διακρίνονται και αριστεύουν, το μεγάλο ερώτημα είναι «Τί γίνονται όλα αυτές οι μορφωμένες γυναίκες κατόπιν»?
Συνεχίζουν να διακρίνονται και να αριστεύουν? Διαπρέπουν στις υψηλές διοικητικές θέσεις των επιχειρήσεων, στην έρευνα, στην κρατική μηχανή, στις θέσεις λήψης αποφάσεων? Δυστυχώς η απάντηση είναι αρνητική κι ο δρόμος προς την κορυφή κλειστός. Βεβαίως, μπαίνουν στην αγορά εργασίας, αν και σε ποσοστό 1 προς 2 σε σχέση με τους άνδρες ή αλλιώς, με ανεργία υπερδιπλάσια από των ανδρών. Αλλά...ως εκεί! Στις υψηλόβαθμες κυβερνητικές θέσεις η γυναικεία συμμετοχή έχει να δείξει μόνο χαμηλά μονοψήφια νούμερα συμμετοχής, στον ιδιωτικό τομέα, μάλλον ακόμα χειρότερα.
Το σχόλιο δε σκοπεύει να προτείνει λύσεις, παρά μόνο να προβληματίσει. Πρέπει πρώτα να αντιληφθούμε το πρόβλημα, τις διαστάσεις και τις συνέπειές του και μετά να μιλήσουμε για λύσεις. Εκείνο που δε συνειδητοποιούμε, είναι ότι αφήνοντας αναξιοποίητες τις μορφωμένες, ικανές, φιλόδοξες γυναίκες που τελειώνουν κατά χιλιάδες από τα πανεπιστήμια μας, χάνουμε ως χώρα σε μυαλά, σε ταλέντα, σε ανθρώπινους πόρους, σπαταλώντας το μορφωμένο δυναμικό μας. Κυρίως όμως χάνουμε σε ανταγωνιστικότητα, στην εποχή της γνώσης, της καινοτομίας, της πληροφορίας, όπου νικητής θα είναι αυτός που θα αναδείξει και θα αξιοποιήσει τα περισσότερα και καλύτερα μυαλά, και τα ανδρικά και τα γυναικεία!

Διυπουργική Επιτροπή για την Οικονομία: Μια άλλη ανάγνωση...

2009-02-05T08:52:00.000-08:00

Αυτή η νέα Επιτροπή για την Οικονομία υπό τον Πρωθυπουργό είναι μια καινούρια ιστορία. Τρεις κορυφαίοι υπουργοί υπό τον πρωθυπουργό, σε μια Επιτροπή για τα κρίσιμα θέματα της Οικονομίας, που όπως όλοι συμφωνούν, «νοσεί» και για ενδογενείς λόγους αλλά και «εξ αντανακλάσεως», λόγω της παγκόσμιας ύφεσης.
Η είδηση έγινε δεκτή με καχυποψία. Γιατί άραγε? Η συγκρότηση μιας τέτοιας Επιτροπής σημαίνει, κατ’ ελάχιστον, ενημέρωση, συζήτηση, ανταλλαγή απόψεων και ιδεών, συμφωνία σε κοινούς στόχους και δράσεις. Τρία κορυφαία Υπουργεία, με αλληλεπίδραση και αλληλεξάρτηση καλούνται να συνεργαστούν, ώστε να υπάρξει συντονισμός και εναρμόνιση με τις στρατηγικές επιλογές, πρωθυπουργικές και κυβερνητικές.
Παρά την μάλλον προφανή αυτή ανάγνωση, η υποδοχή της είδησης έγινε με επιθέσεις και καχυποψία και με προσπάθεια να αποκαλυφθούν κίνητρα επιρροής και ελέγχου από ισχυρά εσωκομματικά πρόσωπα.
Ωστόσο η είδηση θα μπορούσε να γίνει δεκτή με ενθουσιασμό, αν έβλεπε κανείς με μια πιο ανοιχτή ματιά τα συστατικά αυτής της Επιτροπής: Οικονομία, Ανάπτυξη, Δημόσια Έργα και Περιβάλλον. Για όσους υποστηρίζουν τη δημιουργία ενός ανεξάρτητου Υπουργείου Περιβάλλοντος, η σύσταση αυτής της Επιτροπής θα τους έφερε σίγουρα στο νου πρακτικές άλλων χωρών. Πριν από ένα χρόνο σε άρθρο της υπογράφουσας με τίτλο «Υπουργείο Περιβάλλοντος: Αυτό θα μας σώσει?» (Ελεύθερος Τύπος, ...-...-08), αναφέρονταν ότι το ζητούμενο στην περιβαλλοντική πολιτική είναι πιο σύνθετο από την απλή δημιουργία ενός Υπουργείου. Μεγαλύτερη σημασία έχει να αλλάξουν νοοτροπίες πολλών δεκαετιών που ταυτίζουν την οικονομική ανάπτυξη αποκλειστικά με τα έργα υποδομής, ενώ ως νέος στόχος πρέπει να τεθεί η Αειφορική Ανάπτυξη. Μια Ανάπτυξη με οικονομικά χαρακτηριστικά επιστημονικής και επιχειρηματικής καινοτομίας που θα διασφαλίζει ταυτόχρονα τους φυσικούς πόρους, τον φυσικό πλούτο και το περιβάλλον. Ως παράδειγμα τέτοιας αντίληψης αναφέρονταν η απόφαση του Σαρκοζί στη Γαλλία, να συστήσει Υπουργείο Αειφορικής Ανάπτυξης. Τέτοιες «φωνές» και προτάσεις ακούστηκαν και στην Ελλάδα, όπως πχ από Οικολογικές οργανώσεις, που εκτός από αυτόνομο Υπουργείο Περιβάλλοντος πρότειναν και έναν Αντιπρόεδρο της Κυβέρνησης για την Αειφόρο Ανάπτυξη.
Επομένως, η νέα αυτή Επιτροπή που μόλις συστάθηκε, θα μπορούσε να αποκτήσει και έναν άλλο ρόλο και χαρακτήρα. Θα μπορούσε να αποτελεί το πρώτο βασικό βήμα για την προώθηση της αντίληψης της Αειφόρου Ανάπτυξης, που τόσο ανάγκη την έχουμε στη χώρα μας. Η ανάδειξη της Περιβαλλοντικής Προστασίας σε κυρίαρχη πολιτική καταγράφεται πλέον όλο και πιο επιτακτικά ως αίτημα της κοινωνίας. Ίσως λοιπόν τώρα, στη νέα αυτή Επιτροπή, που θα αναζητά λύσεις για την ανάρρωση του «μεγάλου ασθενούς», της ελληνικής οικονομίας, να είναι μια χρυσή ευκαιρία, να βρεθούν οι συγγένειες ανάμεσα στην Οικονομία, την Ανάπτυξη, την Αειφορία και το Περιβάλλον. Και να αναδειχθούν νέες αντιλήψεις που θα ανταποκρίνονται στα απαιτήσεις και τις προκλήσεις του 21ου αιώνα, του αιώνα της καινοτομίας, των νέων τεχνολογιών, και της μεγάλης απειλής των κλιματικών αλλαγών....

Άρθρο στην εφημερίδα "Αγγελιοφόρος", στη στήλη 'Επωνύμως', 5-2-09

Μόνη ελπίδα, η σωστή ‘ανάγνωση’ του χρόνου που πέρασε...

2009-02-05T08:44:00.000-08:00

Να κλείσουμε πίσω μας την χρονιά που πέρασε και να δούμε αυτή μόλις ξεκίνησε. Οι απολογισμοί είναι πάντα χρήσιμοι αλλά για το 2008 αφήνουν πικρή γεύση. Δύσκολη χρονιά για όλους...
• Μια χρονιά οικονομικής κρίσης. Βέβαια, άλλη περιμέναμε και άλλη μας ήρθε! Ξεκινήσαμε με την κρίση από το ανεξήγητο τρελό ράλι τιμών του πετρελαίου με μαύρες προβλέψεις μέχρι και για 200 δολάρια το βαρέλι. Η κρίση αυτή αποσοβήθηκε αλλά μας προέκυψε άλλη χειρότερη! Μια παγκόσμια οικονομική ύφεση από την οποία κατέρρευσαν κράτη, κυβερνήσεις, επιχειρηματικοί κολοσσοί και η οποία έφτασε ως απειλή έξω από την πόρτα του καθενός με απολύσεις, ανεργία, οικονομική δυσπραγία.
• Μια χρονιά εκλογικού πυρετού και σόου παγκόσμιου ενδιαφέροντος! Οι αμερικάνικες εκλογές συνεπήραν όλο τον πλανήτη. Το πόσο η αμερικανική πολιτική θα αλλάξει, μένει να αποδειχθεί, εκείνο όμως που είναι βέβαιο είναι ότι ανατράπηκαν αντιλήψεις και ταμπού, κινητοποιήθηκε κόσμος που ένιωθε στο περιθώριο, δημιουργήθηκαν ελπίδες σε όλη την υφήλιο. Ένας νέος άνθρωπος, μορφωμένος και ικανός, αλλά από χαμηλό σημείο εκκίνησης, χωρίς καμιά οικογενειακή ‘προίκα’ ούτε καν κομματική προϋπηρεσία, όχι μόνο έπεισε αλλά τελικά συνεπήρε τους συμπατριώτες του αλλά και όλη την υφήλιο.
• Στην Ελλάδα, μια χρονιά εσωστρέφειας! Την ώρα που το καράβι κλυδωνίζεται από την τρικυμία της παγκόσμιας οικονομικής ύφεσης, θεσμοί, πρόσωπα και αξίες περνούν μια κρίση που δεν φανταζόμασταν πριν από λίγο καιρό. Οσμές σκανδάλων, υποψίες και σκιές που ενέπλεξαν ανθρώπους και θεσμούς, υπεράνω υποψίας μέχρι πρότινος. Άνθρωποι που εκμεταλλεύτηκαν τη δύναμη και την εξουσία τους για προσωπικό όφελος, προδίδοντας την εμπιστοσύνη αυτών που τους επέλεξαν. Έκπληξη, θυμός και οργή στο κοινό αίσθημα και, για το κλείσιμο της χρονιάς, μια έκρηξη βίας και καταστροφής προς πάσα κατεύθυνση με αφορμή τον τραγικό θάνατο ενός νέου παιδιού.
Δε προλάβαμε ούτε την ελπίδα της καινούριας χρονιάς να σκεφτούμε. Ένας πόλεμος που μόλις ξέσπασε μας δείχνει πως υπάρχουν ακόμα χειρότερα δεινά που μπορεί να φέρει ο ανθρώπινος παραλογισμός.
Θέλουμε να κλείσουμε τη χρονιά κλείνοντας κι όλα αυτά πίσω μας, να πάρουμε γομολάστιχα, να κρατήσουμε μόνο τη γνώση και την εμπειρία από όσα μάθαμε και διδαχθήκαμε έτσι ώστε να ξανασχεδιάσουμε το μέλλον από την αρχή. Στην Ελλάδα το έχουμε ακόμα περισσότερο ανάγκη. Η μόνη ελπίδα είναι να «αναγνωσθούν» σωστά τα μαθήματα της χρονιάς που πέρασε έτσι ώστε οι αποφάσεις της καινούριας χρονιάς να καταδείξουν ικανότητα κι ευθύνη και να φέρουν αποτελέσματα.

Άρθρο στην εφημερίδα "Αγγελιοφόρος", στη στήλη 'Επωνύμως, 29-1-09

Οι τοπικές κοινωνίες με Όραμα και νέο ρόλο

2009-01-30T02:01:00.000-08:00

Άρθρο στην εφημερίδα 'Βήμα Πολιτών', Ελευθέριο Κορδελιό, Τεύχος Ιανουαρίου 2009

Κοιτώντας έξω από τα σύνορά μας, βλέπουμε ότι στην Ευρώπη ο ρόλος των τοπικών κοινωνιών αναδεικνύεται όλο και πιο πρωτοπόρος και ισχυρός. Σε εποχές που τα προβλήματα της περιοχής της Θεσσαλονίκης, αλλά και ευρύτερα της Μακεδονίας και της Βορείου Ελλάδος, οξύνονται διαρκώς, αξίζει να δούμε ένα παράδειγμα που μας έρχεται από την Αυστρία.
Η περιφέρεια της Άνω Αυστρίας έχει καταφέρει να παράγει σήμερα το 30% της ενέργειας που χρειάζεται από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ), σε μια εποχή που το ενεργειακό ζήτημα βρίσκεται στο επίκεντρο των συζητήσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης και που η Ευρώπη βάζει στόχο για το 2020 οι ΑΠΕ να καλύπτουν το 20% των ενεργειακών της αναγκών. Σήμερα λοιπόν, 12 χρόνια νωρίτερα από το 2020 η Άνω Αυστρία έχει ήδη ξεπεράσει τον ευρωπαϊκό στόχο κατά 1,5 φορά! Το βασικότερο όμως είναι ότι οι ενεργειακές αυτές επιδόσεις της έχουν γίνει μοχλός ανάπτυξης για όλη την περιοχή, με πολλαπλά οφέλη, καθώς αυξήθηκε σημαντικά το Ακαθάριστο Εθνικό Προϊόν (ΑΕΠ) της και η απασχόληση στην περιοχή.
Αλλά πώς πέτυχε αυτά τα εντυπωσιακά αποτελέσματα μια ευρωπαϊκή περιφέρεια;
Η συνταγή μοιάζει απλή : Τόλμησε και πρωτοπόρησε! Πριν από 15 χρόνια η περιφέρεια αυτή αποφάσισε ότι έπρεπε να επιλέξει ένα βασικό στόχο γύρω από τον οποίο να στρέψει την ανάπτυξή της. Ο στόχος τον οποίο επέλεξε ήταν η Ενέργεια. Και εκεί έβαλε τη «σημαία» της ανάπτυξής της. Έστρεψε λοιπόν όλες τις προσπάθειές της στην Ενεργειακή Εξοικονόμηση και στις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, δηλαδή στην Ενέργεια από ήλιο, αέρα, βιομάζα, γεωθερμία... Υιοθέτησε ένα συγκεκριμένο Πρόγραμμα Δράσης, το οποίο και ακολούθησε όλα αυτά τα χρόνια με συνέπεια και προσήλωση. Βασική παράμετρος της επιτυχίας ήταν ότι σε αυτό τον μακροπρόθεσμο στόχο συντονίσθηκαν όλες οι παραγωγικές δυνάμεις της περιοχής, η Διοίκηση, τα Πανεπιστήμια, οι βιομηχανίες, οι επιχειρήσεις. Δημιουργήθηκαν θεσμοί, δόθηκαν κίνητρα, επενδύθηκαν κεφάλαια, αξιοποιήθηκε το ανθρώπινο δυναμικό. Όλοι συντονισμένοι σε ένα κοινό Όραμα Ανάπτυξης.
Αποτέλεσμα; Επιδόσεις όπως το 30% που προανέφερα, με πολλαπλά περιβαλλοντικά, οικονομικά και κοινωνικά οφέλη, αύξηση του ΑΕΠ και σημαντική αύξηση των θέσεων εργασίας.
Και αυτό είναι μόνο ένα από τα πολλά παράδειγμα που μπορούμε να βρούμε για τη δύναμη που μπορούν να έχουν οι τοπικές κοινωνίες. Γιατί τέτοια παραδείγματα υπάρχουν πολλά σε όλη την Ευρώπη και σε επίπεδο Περιφέρειας και σε επίπεδο Δήμων, οι οποίοι συχνά πρωτοπορούν με ρηξικέλευθες και προωθημένες προτάσεις. Φτάνει να σκεφτούμε τον δήμαρχο του Λονδίνου ή τον Δήμαρχο της Ν. Υόρκης και τις φιλοπεριβαλλοντικές τους ευαισθησίες, προτάσεις και μέτρα.
Φαίνεται λοιπόν ότι καθοριστικός παράγοντας ώστε να γίνουν οι κοινωνίες ανταγωνιστικές και με βιώσιμη ανάπτυξη είναι η κινητοποίηση τους σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο. Και λέγοντας κινητοποίηση, εννοούμε ότι το Όραμα, η Στρατηγική, οι Δράσεις, η Συναίνεση και η Δέσμευση είναι σημαντικό να προέλθουν από την ίδια την τοπική κοινωνία. Αυτή η τοπική κοινωνία πρέπει να αναζητήσει τα χαρακτηριστικά εκείνα που την διαφοροποιούν και που της δίνουν συγκριτικά πλεονεκτήματα. Πάνω σ’ αυτά μπορεί να στηρίξει το Όραμα της για το μέλλον και σ΄ αυτό να συντονίσει όλες τις δυνάμεις.
Με τέτοιες πρακτικές είναι σίγουρο ότι θα ανακαλύψουμε με έκπληξη πόσο μπροστά μπορούν να μας πάνε οι δικές μας δυνάμεις, προς όφελος όλων μας!

Κυβερνητική θέση? «Βιογραφικό, σπουδές και εμπειρία παρακαλώ....»

2009-01-09T07:08:00.000-08:00

Άρθρο στην εφημερίδα Αγγελιοφόρος, 23-12-08.

Πρόκειται για μια είδηση απολύτως “made in USA”! Ή σα να λέμε, καμία σχέση με την Ελλάδα! Ο νέος Πρόεδρος των ΗΠΑ, που ενσαρκώνει ελπίδες όχι μόνο της χώρας του αλλά και όλης της υφηλίου, ορίζει Υπουργό έναν επιστήμονα νομπελίστα. Επιλέγει πρόσωπα με μεγάλο επιστημονικό εκτόπισμα σε θέσεις-κλειδιά προκειμένου να σηματοδοτήσει τη βαρύτητα που δίνει σε κρίσιμους τομείς όπως το περιβάλλον, και πριν αρχίσει να επενδύει τα τεράστια ποσά που ανακοίνωσε για τις πράσινες τεχνολογίες.
Στην Ελλάδα, η πρώτη ερώτηση στην ανακοίνωση ενός Υπουργού, θα ήταν ίσως σε ποια περιοχή εκλέγεται! Όχι πάντως οι γνώσεις του σε σχέση με το αντικείμενο. Αυτό δεν αποτελεί θέμα προς διερεύνηση! Τί κι αν το υπόβαθρό του δε σχετίζεται με Υγεία, Γεωργία, Παιδεία? Θα μάθει παίρνοντας το αξίωμα! Είναι φαίνεται αποδεκτό ότι όποιος μπορεί να εκλεγεί βουλευτής, μπορεί και να ασχοληθεί με τα πάντα! Ο νομπελίστας Υπουργός των ΗΠΑ, δεν εκλέγεται πουθενά. Είναι εξωκοινοβουλευτικός, όπως και άλλοι, σε υπουργεία που χρειάζονται βαθιά γνώση για αποφάσεις όχι μόνο τεχνοκρατικές αλλά και πολιτικές. Γιατί πλέον σήμερα πολιτική χωρίς γνώση δε νοείται. Ή αν θέλετε, είναι παλιομοδίτικη πολιτική, και πάντως όχι πολιτική του σύγχρονου κόσμου. Ο Ομπάμα δήλωσε κάνοντας λογοπαίγνιο «δε θέλουμε μικρή κυβέρνηση, θέλουμε “έξυπνη” κυβέρνηση».
Δυστυχώς στη χώρα μας, οι διαπιστώσεις για τα κριτήρια επιλογής προσώπων ισχύουν για όλη τη δημόσια διοίκηση. Γιατί πότε απαιτήσαμε οι άνθρωποι που υπηρετούν σε κάποια υψηλή θέση, να επιλέγονται βάσει του βιογραφικού τους σε συνθήκες ελεύθερης αγοράς? Ποτέ! Κι αν κάποτε τύχει να έχουν σχετική εμπειρία και υπόβαθρο, τότε μάλλον είναι από τύχη ή η εξαίρεση που επιβεβαιώνει τον κανόνα.
Σκεφτείτε όμως κατ’ αντιστοιχία, αν ήσασταν ιδιοκτήτης μεγάλης εταιρίας ή βιομηχανίας... Με ποια κριτήρια θα επιλέγατε τους επικεφαλής? Σπουδές, προϋπηρεσία, διακρίσεις, αποτελέσματα... Θα βάζατε ποτέ έναν δικηγόρο, δάσκαλο, φαρμακοποιό ή γιατρό επικεφαλής ενός διυλιστηρίου? Έναν μηχανικό επικεφαλής μιας νομικής εταιρίας? Ακόμα και ο πιο έξυπνος και ικανός γιατρός δε θα μπορέσει ποτέ να μπει στη φιλοσοφία και τα αληθινά προβλήματα μιας βιομηχανίας. Ίσως να αρχίσει να την κατανοεί, έως ότου τον προλάβει η επόμενη κυβέρνηση και τον αλλάξει. Για να μη μιλήσουμε για τις περιπτώσεις όπου δεν υπάρχει καμιά επαγγελματική εμπειρία πέραν της κομματικής!.... Κι όμως επί δεκαετίες η κρατική μηχανή στελεχώνεται με αυτόν ακριβώς τον τρόπο σε όλα τα επίπεδα! Πώς λοιπόν να λειτουργήσει αποδοτικά και αποτελεσματικά?
Η πολιτική του σήμερα και του αύριο χρειάζεται να μπορεί να κατανοήσει και να χρησιμοποιήσει βαθιά και εξειδικευμένη γνώση που μάλιστα παράγεται με ιλιγγιώδεις ρυθμούς. Αλλά και η γνώση χρειάζεται την πολιτική για να της ανοίξει τον δρόμο. Η μόνη λύση είναι να απαιτήσουμε στις θέσεις κλειδιά ανθρώπους ικανούς, με γνώση και εμπειρία, των οποίων η αποτελεσματικότητα να ελέγχεται κάθε μέρα. Φτάνουν τόσα χρόνια πειραματισμοί και εξόφληση κομματικών χρεών στην πλάτη μιας κρατικής μηχανής τραυματισμένης, παρωχημένης και αναποτελεσματικής. Ας απαιτήσουμε τον Σωστό άνθρωπο στη Σωστή θέση. Μπορεί να μην μας βρίσκονται πρόχειροι Νομπελίστες, αλλά καταξιωμένοι τεχνοκράτες, επιστήμονες και επαγγελματίες, μπορούν να βρεθούν! Κι από αυτούς πρέπει να είμαστε ακόμα πιο απαιτητικοί! Γιατί εδώ, παίζεται το μέλλον όλων μας! Και ήδη χάσαμε πολύτιμο χρόνο!

Για να δείτε το άρθρο δημοσιευμένο, επιλέξτε το link
http://www.lianagouta.gr/website/pdf_articles/2312081059.pdf

2008: Τι χρονιά κι αυτή!

2009-01-09T05:50:00.000-08:00

Άρθρο στην εφημερίδα Κεντρί της Μακεδονίας, 3-1-09

Τι χρονιά κι αυτή! Αυτό το 2008, θα μας αφήσει πολλά πράγματα να θυμόμαστε. Δύσκολο να διαλέξει κανείς ποια ήταν η είδηση που σημάδεψε τη χρονιά που πέρασε. Βεβαίως τα τελευταία γεγονότα σημαδεύουν την έξοδο της χρονιάς. Ο άδικος και παράλογος θάνατος ενός παιδιού, η μαζική αντίδραση, οι εκτός ελέγχου αντιδράσεις, η βία στη βία, οι καταστροφές, το φιτίλι για να ξαναδεί κανείς προβλήματα της νεολαίας και όλης της κοινωνίας.
Μια χρονιά που πέρσι τέτοιο καιρό ξεκινούσε με μια παγκόσμια οικονομία να διαταράσσεται από τιμές του πετρελαίου που αγγίζαν για πρώτη φορά τα 100 δολάρια, και που δε σταμάτησαν εκεί. Μια παγκόσμια οικονομία, που όμως δεν είχε δει τα χειρότερα... Αυτά που ακολούθησαν με τη μεγάλη κρίση και τις μαζικές καταρρεύσεις οικονομικών κολοσσών, έως ακόμα και ολόκληρων εθνικών οικονομιών, όπως αυτή της Ισλανδίας. Καταστάσεις απρόσμενες που ήρθαν να φέρουν τα πάνω κάτω όχι μόνο στα χρηματιστηριακά γραφεία, αλλά στην πόρτα του κάθε νοικοκυριού, με οικονομική δυσπραγία, ανέχεια, απολύσεις. Ο υπέροχος δυτικός κόσμος της ευμάρειας και της υπερκαταναλώσης υπέστη ένα απρόσμενο σοκ, όταν είδε ότι κινδυνεύει να χάσει τα πάντα!
Στις ΗΠΑ ήταν που ξεκίνησε η απελπισία της οικονομικής κρίσης, στις ΗΠΑ ήταν που δόθηκε κι η αφορμή για μια άλλη ελπιδοφόρα συζήτηση, ίσως και εποχή. Ένας νέος, μορφωμένος, ικανός, αυτοδημιούργητος, χωρίς κομματικές περγαμηνές άνθρωπος, μπόρεσε να ξεπεράσει ταμπού και προκαταλήψεις, μπόρεσε να εμπνεύσει, να κινητοποιήσει να παρασύρει, να γοητεύσει, να δώσει τροφή για μεγάλες ελπίδες, να ανοίξει δρόμο, να γίνει ο πρώτος Αφροαμερικανός Πρόεδρος!
Με ένα τέτοιο παγκόσμιο σκηνικό των ανατροπών και των προκλήσεων, στον καιρό της οικονομικής κρίσης, της ιλιγγιώδους τεχνολογίας, της κλιματικής απειλής, η Ελλάδα έζησε το μεγαλείο της εσωστρέφειάς της! Σκάνδαλα, αποκαλύψεις, ιερές ανταλλαγές, άνθρωποι οι οποίοι χρησιμοποιήσαν τη θέση τους ή άλλοι που απλά αμέλησαν και που μας ζημίωσαν όλους.... Αστοχίες στο χειρισμό δημοσίου χρήματος, δημοσίων θέσεων, ‘αστοχία’ ακόμα και στο χειρισμό ενός αστυνομικού περίστροφου! Αλλά το τρένο δε σταματάει. Οι υπόλοιποι τρέχουν. Εμείς μένουμε να ασχολούμαστε με όσα μας τρώνε και μας πληγώνουν.
Μήπως από όλη τη χρονιά να κρατήσουμε το αισιόδοξο μήνυμα και την ελπίδα του νέου Προέδρου των ΗΠΑ? Την ελπίδα ότι νέοι άνθρωποι, έξυπνοι, ικανοί, πετυχημένοι, αυτοδημιούργητοι, μπορούν να βρουν το δρόμο προς την επιτυχία, να υπερκεράσουν τα επικοινωνιακά και κομματικά δημιουργήματα και να μας δώσουν νέες ελπίδες και νέα ματιά? Ωραία θα ήταν να το ονειρευτούμε κι εμείς εδώ, με τα τόσα προβλήματα και τις αγκυλώσεις! Ωραία θα ήταν να μπορούμε να δούμε κι εμείς αυτό το... ‘έργο’ εδώ.... Εμείς που μάλλον το έχουμε μεγαλύτερη ανάγκη από πολλούς άλλους!